06/07/2026
روزهای سرد کتابفروشیهای کابل...
گاهی انسان ساعتها پشت پیشخوان یک کتابفروشی میایستد، به درِ ورودی چشم میدوزد و با خود میگوید: «شاید نفر بعدی برای خرید کتاب بیاید.» اما ساعتها میگذرند، در باز میشود، کسی نگاهی به قفسهها میاندازد و دوباره بیرون میرود. سکوت، دوباره همهجا را فرا میگیرد؛ سکوتی که از هر فریادی دردناکتر است.
کابل روزگاری شهر کتاب بود. خیابانهایی که کتابفروشیهایش از شور زندگی لبریز بود، امروز رنگ دیگری گرفتهاند. روزهایی بود که دانشجویان، استادان، آموزگاران، پدران و مادران با شوق وارد کتابفروشی میشدند و با کتابی در دست، امیدی تازه را با خود به خانه میبردند. امروز اما بسیاری از کتابها هفتهها و ماهها روی قفسهها باقی میمانند؛ گویی در سکوت، چشمبهراه دستی هستند که آنها را ورق بزند.
شاید بسیاری ندانند که پشت هر کتابفروشی، خانوادهای زندگی میکند؛ خانوادهای که نان سفرهاش از فروش کتاب تأمین میشود. وقتی کتابی فروخته نمیشود، تنها یک کتاب روی قفسه باقی نمیماند؛ نگرانی، خستگی و اندوه نیز به خانه کتابفروش میرود. کرایه دکان، هزینه برق، معاش کارکنان و صدها دغدغه دیگر، هر روز سنگینتر از روز قبل بر دوش آنان مینشیند.
دردناکتر از همه این است که کتاب، این یار خاموش و وفادار، در میان هیاهوی زندگی کمتر دیده میشود. کتابی که میتواند اندیشهای را تغییر دهد، آیندهای را بسازد و جامعهای را متحول کند، امروز غریبانه روی قفسهها مانده است؛ بیآنکه کسی سراغش را بگیرد.
اگر روزی چراغ کتابفروشیها خاموش شود، فقط چند دکان بسته نخواهد شد؛ پنجرههایی به سوی آگاهی، دانایی و امید نیز یکی پس از دیگری بسته خواهند شد. آن روز، خسارت تنها متوجه کتابفروشان نیست؛ خسارتی است که همه ما و نسلهای آینده آن را خواهیم پرداخت.
بیایید پیش از آنکه خیلی دیر شود، دست کتاب را رها نکنیم. اگر توان خرید کتابی را داریم، امروز بخریم. اگر فرزندی داریم، او را با کتاب آشنا کنیم. اگر دوستی را دوست داریم، به او کتاب هدیه دهیم. شاید همین کارهای کوچک، امید بزرگی را در دل یک کتابفروش زنده کند.
کتابفروشان، سوداگران فرهنگاند، نه فقط فروشندگان کتاب. آنان سالها با عشق، چراغ دانایی را روشن نگه داشتهاند. امروز نوبت ماست که نگذاریم این چراغ خاموش شود.
روزی که آخرین کتابفروشی چراغش را خاموش کند، آن شب فقط یک دکان تاریک نمیشود؛ بخشی از روح یک شهر در تاریکی فرو میرود.
بیایید نگذاریم کابل، شهر بیکتاب شود...
