17/08/2026
Itiyoppiyak Agat Fayih Komishinik Agat Fayih Gexsit Gabbaaqu, Inkih Tan Mabla Kee Gabah Assagolla Wagsiisak Yece Maybalaalaqa.
*****************************************************************************************
Ni baaxoh addal sarrimaane le salaam kee sittin way kee demokraasih siirat yakkuh agat caddol kaxxa agattiinah tuxxiiqih mascassaak kukta ix.
Itiyoppiyak Agat Fayxih Konferensi Ximolik 8 Sanat 2018 Baxaabaxsale Qimbisse; komishin currik yanim kee currik yanim kee bicse gexsit kee ekraaroh ugutak meqennal taamitak g*ytima.
Agat Caddol Fayi Gexsit Itiyoppiyal G*ytimta Adda kee Baxaabaxsale Siyaasa Kee Ayyuntiinô Boodittek Massoyna Kee Salaam Gital Calli Akah Yallennah Aydaadule Saami Kinnim Qaddoosen. gexsit kaxxa tuxxiq le salaam kee ni baaxoh inkittinaane, tonnal inkih tan partitte tet ikoytiinu kee dacrisaanam faxximta.
Madqal yeceeh yan reeda kee masquuliyat elle yascassennal, komishin gexsit currik tan, inkih tan ummatta edde angaluk, inkih tan ummatta edde angaluk gexsiisoonuh hangi kah yaceenim faxximta. Fayi gexso faxe massoynaay, doolat xagar kee baxsa le buttaati siyaasâ ajenxa abbinoosaanamal gudgud hinna. Wohuk muxxi, baxaabaxsale fayxiixaa kee afkanitte inki gideh xayyowta agat gudgud kinnim kee fayitte gitaak sittin g*y ginnimtuh taamitta.
gexsitit kaadu gexkalit suge. kalah komishin hinnay fayseenit tescessimeh tan taqabitte kee weeqa gitah fidga g*ytuh abaanah yanin macal xalootu.
Tahaak Ugut Abak, Xayi Udduurih Addat Amaarah Agattiinah Angagoyya (AMN) Komishin taamah abtoota kee gexsit wagsiisak yeceeh yan maybalaalaqa wagsisaak ahaak gubal yan baxxaqsa abnam faxximtam nable.
Tahak Ugut Abak, Komishin, Siyaasâ Missoyna, Gexsit Inkih Inkih Edde Angalelem Kee Gabah Agle Akah Alle Waytannah Abak G*ytimaanam, Komishin Oggol Lem Kinnim Qaddoysaanam Faxximta.
Mabla koboxul baxaabaxsale ayyunti exxaaxiy, siyaasa misoynaaniiy, institutionitte kee eglaaliiy, federaal,rakaakay kee magaalâ xiinissooy,doolat xagaritteh,aytî gexxole itiyoppiyah xayloy,dumaahi qanddeey,diyasporah ayyunta kee kalah tan wagitta xagaritteh xongoloola edde tangalem kee ankacisak g*ytiman. Abb fayi gexsitit nagay gabah agle leh tan siyaasâ missoynaanih fanak tiyak teena kinni.
tah komishin taqabi hinna sahlinuk faxe fayseenit weeqaa kee weeqa habbaalaanam. usuk raddi gacsa baxaabaxsa le missoynaanih weeqak, abba edde anuk, weeqah fidgah siirat elle yascassennal. Ta komishin xissim le mabloolii kee weeqa beyoonuh gulguluh yan faysiyyi gexsit yaysiisoonuh oson faysiyyi gexsit qaafiyat kee xaloot akah yakkennah cato takke.
Toh Kinnimih Taagah Itiyoppiyak Agat Caddol Fayi Komishin Massakaxxaluk Abba Kee Kalah Tan Wagsiisah Yan Dagorti Fayi Gexsitil Raaqeh Yan Gibdaabinitteh Gabat Assagolla Kee Sittin G*y Akah Ginan Innah Sittin G*y Akah Aban Innah Massakaxxale Seeco Xayyoosen.
Agat fayi inki gammik mayso hinna gersi gammik gacti hinna. Itiyoppiya tayseemih ittalluk leh yan fidga g*yoonuh cato le. tah mayso-mayso gexsiti. Ta komishin Inkih Tan Baaxo Xaylo kee Fayxih Xongolo Inkigideh Ankacisaanam kee Gexsit Curik kee Gaba Kalah Akah Gexsisan Innah Abak G*ytiman Xagana Qagitaak Qaddosen.
Elle caboh ta komishin inkih tan ityoppiyah ummattaay, inkih tan siyaasa missoynaaniiy, ayyunta eglaaliiy, baxaabaxsale xisoosa ta fayi doori diggoosaanam kee bisoh haanam faxximtam maqarluk essera.
Itiyoppiya Fayissa!
Agat fayisiya; Agat ceduh!
Itiyoppiyak Agat Fayi Komishin
Ximolik 11, 2018
Addis ababa
ሀገራዊ የምክክር ሂደቱን ገለልተኝነት፣ አካታችነትና ተሳትፎ በተመለከተ ከኢትዮጵያ ሀገራዊ ምክክር ኮሚሽን የተሰጠ መግለጫ
****************************************************************************************************************************************************************
በአዋጅ ቁጥር 1265/2014 የቋቋመው የኢትዮጵያ ሀገራዊ ምክክር ኮሚሽን ሀገራዊ ምክክር በሀገራችን ዘላቂ ሰላም፣ መግባባትና ዴሞክራሲያዊ ሥርዓት እንዲሰፍን ያለውን ከፍተኛ ሀገራዊ ፋይዳ በመገንዘብ በርካታ ተግባራትን አከናውኗል፡፡
ሐምሌ 8 ቀን 2018 ዓ.ም በታላቅ ድምቀት በይፋ የተጀመረው የኢትዮጵያ ሀገራዊ ምክክር ጉባዔ፤ ኮሚሽኑ ነጻና ገለልተኛ ሆኖ በአዘጋጀው የአሰራር ሥርዓትና ዕቅድ መሠረት በመልካም ሁኔታ እየተከናወነ ነው፡፡
ሀገራዊ የምክክር ሂደቱ ኢትዮጵያ የገጠሟትን ጥልቅና ውስብስብ ፖለቲካዊና ማህበራዊ ልዩነቶች በምክክርና በሰላማዊ መንገድ ለመፍታት የተከፈተ ታሪካዊ ዕድል ነው። ሂደቱ ለሀገራችን ዘላቂ ሰላምና አንድነት ያለው ፋይዳ እጅግ ከፍተኛ በመሆኑ ሁሉም ወገኖች በባለቤትነት ሊንከባከቡት ይገባል።
ኮሚሽኑ በሕግ በተሰጠው ሥልጣንና ኃላፊነት መሠረት ሂደቱን በነፃነት፣ በገለልተኝነት፣ በአካታችነት እና በአሳታፊነት ለማስኬድ ትኩረት ሰጥቶ እየሠራ ይገኛል። የምክክሩ ሂደት የማንኛውም ፓርቲ፣ የመንግሥት አካል ወይም የተለየ ቡድን የፖለቲካ አጀንዳ ለማስፈጸም የሚውል መድረክ አይደለም፡፡ ይልቁኑም የተለያዩ ፍላጎቶችና አቋሞች በእኩልነት የሚቀርቡበትና በምክክር የጋራ መግባባት ለመፍጠር የሚሠራበት ሀገራዊ መድረክ ነው።
በሂደቱ ያጋጠሙ ተግዳሮቶችም ነበሩ፡፡ በየመካከሉ በኮሚሽኑም ይሁን በተመካካሪዎች በኩል የተስተዋሉ ጉድለቶችና የተፈጠሩ ቅሬታዎችን በአግባቡ ለመፍታትና ምላሽ ለመስጠት ጥረት በማድረግ ጭምር የተገኘ ውጤት ነው፡፡
ከዚሁ አኳያ የኮሚሽኑን የሥራ እንቅስቃሴና ሂደቶችን በተመለከተ የአማራ ብሔራዊ ንቅናቄ (አብን) በቅርቡ የሰጠውን መግለጫ አስመልክቶ የሚከተለውን ማብራሪያ መስጠት አስፈላጊ ሆኖ አግኝተነዋል፡፡
በዚህ መሠረት ሂደቱ አካታችና አሳታፊ አይደለም የሚለውን የአብን አቋም ኮሚሽኑ ተገቢውን ምርመራና ማጣራት ካደረገ በኋላ የፖለቲካ ፓርቲውን ድምዳሜ ኮሚሽኑ የማይጋራው መሆኑን ለመግለጽ ይወዳል፡፡
በምክክር ጉባዔው ከተለያዩ የሕብረተሰብ ክፍሎች፣ ከፖለቲካ ፓርቲዎች፣ ከተቋማትና ማህበራት፣ የፌደራል፣ የክልል እና የከተማ አስተዳደሮች የመንግሥት አካላት፣ ታዋቂ ኢትዮጵያውያን፣ የቀድሞ ታጣቂ ኃይሎች፣ የዳያስፖራው ማህበረሰብ እና ሌሎች ባለድርሻ አካላት ተወክለው የተለያዩ ድምፆች በሂደቱ እየተሳተፉና እየተደመጡም ይገኛሉ። አብንም እስካሁን በምክክር ሂደቱ ንቁ ተሳትፎ እያደረጉ ካሉ የፖለቲካ ፓርቲዎች መካከል አንዱ ነው፡፡
ኮሚሽኑ የማንኛውንም ተመካካሪ አቤቱታና ቅሬታ በቀላሉ የሚያልፈው ጉዳይ አይደለም። አብንን ጨምሮ ከተለያዩ አካላት ለሚቀርቡ ቅሬታዎች በቅሬታ አፈታት ሥርዓቱ መሠረት ምላሽ እየሰጠ ይገኛል። የምክክሩን ሂደት ለማሻሻል የሚቀርቡ ገንቢ አስተያየቶችና ቅሬታዎችም በተገቢው መንገድ በማየት የምክክር ሂደቱን ጤናማ እና ውጤታማ ለማድረግ እስከረዱ ድረስ በግብዓትነት ለመውሰድ ኮሚሽኑ ዝግጁ ነው።
ስለሆነም የኢትዮጵያ ሀገራዊ የምክክር ኮሚሽን በዚሁ አጋጣሚ አብንንና ሌሎች ባለድርሻ አካላትን በቀሪው የምክክር ሂደት በንቃት እንዲሳተፉ እና የጋራ መግባባት ለመፍጠር እንዲተባበሩ ያክብሮት ጥሪውን ያቀርባል።
ሀገራዊ ምክክር የአንድ ወገን ድል ወይም የሌላ ወገን ሽንፈት አይደለም፡፡ ኢትዮጵያ የምትሻገርባቸውን የጋራ መፍትሔዎች ለማፈላለግ የሚያግዝ፤ ሁሉንም አሸናፊ የሚያደርግ ሂደት ነው። ኮሚሽኑም የሁሉንም ዜጎችና ተመካካሪዎች ድምፅ በእኩልነት ለማዳመጥና ሂደቱን በነፃነትና በገለልተኝነት ለመምራት ያለውን ቁርጠኝነት ዳግም ያረጋግጣል።
በመጨረሻም ኮሚሽኑ መላው የኢትዮጵያ ሕዝቦች፣ ሁሉም የፖለቲካ ፓርቲዎች፣ የሲቪክ ማኅበራትና ልዩ ልዩ ተቋማት ለምክክሩ ስኬታማነትና የሚያደርጉትን ቀጣይነት ያለው አዎንታዊ አስተዋጽኦ አጠናክረው እንዲቀጥሉ አጥብቆ ያሳስባል።
ኢትዮጵያ እየመከረች ነው!
ሀገራዊ ምክክር፤ ለሀገራዊ መግባባት!
የኢትዮጵያ ሀገራዊ ምክክር ኮሚሽን
ነሐሴ 11 2018 ዓ.ም
አዲስ አበባ
