28/04/2025
මහා බ්රිතාන්යයේ සහ ශ්රී ලංකාවේ කාන්තා රියදුරන් පිළිබඳ කරුණු 20 ක් 🇬🇧🇱🇰
අද එංගලන්තයේ වෙස්ට් සසෙක්ස්හි නගරයක පාර අයිනේ ඉන්න ගමන් වාහන කිහිපයකම රියදුරන් වුනේ කාන්තාවන් කියලා මට පෙනී ගියා. ඉතිං මේක ටිකක් අසාමාන්යක් බවක් පෙනී ගිය නිසා මං වාහන 50 ක් ගණන් කරා එතැන ඉන්න ගමන්. මේ අහඹු ගණන් කිරීමේදී දුටු පුදුම හිතෙන සහ සතුටු හිතෙන දෙයක් තමයි ඉන් වාහන 38 කම රියැදුරන් වුණේ කාන්තාවන්. මං ඉතිං ශ්රී ලංකාවේ තත්ත්වය කල්පනා කළා. ලංකාවේ පාරේ දුවන වාහන 100 ක් දිහා බැලුවත් කාන්තා රියැරදුන් දකින්න ලැබෙන්නෙ 10 කටත් අඩුවෙන් නේද කියලා හිතුණා. ඒ හින්ද මේ පිළිබඳ වැඩිදුර විස්තර ටිකක් හොයලා බැලුවා.
ඒ අනුව මහා බ්රිතාන්යයයේ කාන්තා රියදුරන් ගැන මේ කරුණු ටික සටහන් කරන්න හිතුණා.
1. එක්සත් රාජධානියේ සියලුම බලපත්රලාභී රියදුරන්ගෙන් 45% ක් කාන්තාවන් වීම විශේෂත්වයක්. ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ මෙය 50.5% තරම් පිරිමින්ටත් වැඩි ප්රතිශතයක් ගන්නා අතර, නෝර්වේ හි 48% ක් හා ස්වීඩනයේ 47% ක් පමණ වේ.
2. රිය පැදවීමේ පරීක්ෂණවලදී කාන්තාවන්ට සාමාන්යයෙන් පිරිමින්ට වඩා ඉහළ සමත් අනුපාතයක් තිබෙනවා. එක්සත් රාජධානියේ 2020 වසරේදී කාන්තාවන්ගෙන් 49.2% ක් ඔවුන්ගේ ප්රායෝගික රියදුරු පරීක්ෂණය පළමු උත්සාහයේදීම සමත් වූ අතර, පිරිමින්ගෙන් සමත්වී තිබෙන්නේ 45.4% ක් පමණයි.
3. කාන්තාවන් වැඩි වැඩියෙන් විදුලි වාහන භාවිතා කරමින් සිටින අතර, 2020 සමීක්ෂණයකින් එක්සත් රාජධානියේ විදුලි වාහන හිමිකරුවන්ගෙන් 42% ක් කාන්තාවන් බව සොයා ගෙන තියෙනවා.
4. ප්රවාහන දෙපාර්තමේන්තුවේ සංඛ්යාලේඛනවලට අනුව, කාන්තා රියදුරන් සාමාන්යයෙන් මාර්ගවල ආරක්ෂිත වන අතර පිරිමින්ට සාපේක්ෂව සිදුවන අනතුරු සහ මරණ අනුපාතය අඩුය.
5. 1962 තරම් ඉතිහාසයක සිට බ්රිතාන්ය කාන්තා රේසිං රියදුරු සමාජය (BWRDC), මෝටර්ස්පෝර්ට් සඳහා කාන්තාවන්ට සහාය දැක්වීම, ප්රවර්ධනය කිරීම, මඟ පෙන්වීම, උපදේශනය සහ ශූරතා පිරිනැමීම සිදු කරනවා.
6. සාමාන්යයෙන් අසන්නට නොලැබුණත් ට්රක් රථ පැදවීම ඇතුළු සැපයුම් කර්මාන්ත වෘත්තීන්ට පිවිසෙන කාන්තාවන් සංඛ්යාව එක්සත් රාජධානියේ වැඩි වෙමින් පවතිනවා. මෑත සමීක්ෂණයකට අනුව, එක්සත් රාජධානියේ ලියාපදිංචි ට්රක් රථ රියදුරන් 315,000 න් 2,200 ක් කාන්තාවන් වන බව අනාවරණය වී තිබෙනවා.
7. ලේන්ස් සමූහය වැනි සමාගම් කාන්තා බරවාහන රියදුරන් සක්රීයව බඳවා ගනිමින් සහ ස්ත්රී පුරුෂ සමාජභාවී සංවේදීතාවය මැනවින් පිළිබිඹු කරමින් කාන්තා රියදුරන් සඳහා නම්යශීලී නිවාඩු, ඔවුන්ගේ ළමා සුරැකීමේ පහසුකම් සහ විශේෂ පුහුණු අවස්ථා ලබා දීම වැනි කටයුතු කිරීම මගින් කාන්තා සහභාගීත්වය වැඩි කරමින් පවතිනවා.
8. කාන්තාවන් වෘත්තීය ධාවන තරඟවල සිට රූපවාහිනී ඉදිරිපත් කිරීම දක්වා විවිධ රිය පැදවීම ආශ්රිත ක්ෂේත්රවල ඒකාකෘති බිඳ දමමින් විශිෂ්ටත්වයට පත්ව සිටිනවා. ජෙනී ගව්, නටාලි පින්ක්හැම් සහ ලී මැකෙන්සි වැනි රූපවාහිනී ඉදිරිපත් කරන්නියන් මෝටර් රථ ක්රීඩාව පුළුල් ප්රේක්ෂක පිරිසක් වෙත ගෙන එමින්, කාන්තාවන්ගේ විශේෂඥතාව සහ රිය පැදවීම සඳහා උනන්දුව හා ආශාව ඇති කරනවා.
9. මහා බ්රිතාන්යයයේ බස් රියදුරන්ගෙන් 12% ක් පමණ කාන්තාවන් වන අතර, 2035 වන විට එය 50% දක්වා ගෙන ඒමට ඉලක්ක සකසා තිබෙනවා. පසුගිය වසර තුළ කාන්තා බස් රියදුරන්ගේ 20% ක වැඩිවීමක් සිදුවී ඇති අතර, එහි 11,000 ක ශ්රම බලකාය අතර කාන්තා නියෝජනය 10% සිට 12% දක්වා ඉහළ ගොස් තිබෙනවා. එමෙන්ම මෙම 2025 අවසන් වන විට නව කාන්තා බස් රියදුරන් 1,500 ක් බඳවා ගැනීමට නියමිතයි.
10. රැකියාවට යාමට, වෙළඳපළට යාමට හා දරුවන් පාසල වෙත ගෙන යාම හා ගෙන ඒම ආදී එදිනෙදා කටයුතු බහුතරයක් කාන්තාව විසින් රිය පැදවීම නිසා මහා බ්රිතාන්යයේ ජනයාට පහසු වී ඇති අතර, එය රටේ ආර්ථික වර්ධනයට ද මහගු පිටිවහලක් වී තිබෙනවා.
මීට සාපේක්ෂව ශ්රී ලංකාවේ තත්ත්වය සපුරා වෙනස්. ශ්රී ලංකාව තුළ කාන්තාවන් රිය පදවන්නේ ඉතාම අඩුවෙන්. ඊට බලපාන සමාජ, ආර්ථික, සංස්කෘතික හේතු රාශියක් පවතිනවා. එංගලන්තයේ එක් මාසයක වැටුපකින් වාහනයක් ගන්න පුළුවන් වුණාට ශ්රී ලංකාවේ දස වසරක වැටුපකින්වත් වාහනයක් ගන්න එක ලේසි නැහැ. මහා බ්රිතාන්යයේ වාහන මිලියන 42 ක් පමණ ආසන්න වශයෙන් තිබෙනවා. ලංකාවේ මිලියන 8 ක් විතර. ඉන් මිලියන 5 කට කිට්ටුවම තියෙන්නෙ යතුරුපැදි. ඒකෙන් පේනවා කාන්තාවන්ට විතරක් නෙවෙයි පිරිමින්ට වුණත් වාහනයක් ගන්න එක අසීරු කාර්යයක්. ටිකක් හරි පහසුවෙන් ගන්න පුළුවන් වෙන්නෙ යතුරුපැදියක්. ඉතිං කාන්තාවන්ට පහසු ස්කූටර් එකක් ගන්න එක. මේ තත්ත්වය මත ලංකාවේ කාන්තා රියදුරන් පිළිබඳ කරුණු කිහිපයක් පහතින් සටහන් කරන්නම්.
1. ශ්රී ලංකාවේ කාන්තාවන් වැඩි වැඩියෙන් ප්රවාහන ක්ෂේත්රයේ භූමිකාවන් භාර ගනිමින් සිටින නමුත් අති විශාල වශයෙන් රිය ධාවනය ශ්රී ලංකාවේ සිදු කරන්නේ පිරිමින්. කාන්තා බස් රියදුරන් දක්නට නොමැති තරම්.
2. ප්රවාහන ක්ෂේත්රයේ කාන්තාවන්: ශ්රී ලංකාවේ ප්රවාහන ක්ෂේත්රයට කාන්තාවන් ක්රමයෙන් පිවිසෙමින් සිටින අතර, සාම්ප්රදායිකව පිරිමින් විසින් ආධිපත්යය දැරූ බස් රථ පැදවීම වැනි භූමිකාවන් ද ඇතුළත්.
3. සමාජය තුළ පවත්නා හණමිටි අදහස් උදහස් නිසා ප්රවාහන ක්ෂේත්රයේ කාන්තාවන්ට සමාජීය සංජානන හා ආරක්ෂක ගැටළු මෙන්ම දියුණුව සඳහා සීමිත අවස්ථා වැනි අභියෝගවලට මුහුණ දීමට සිදු වී තිබෙනවා.
4. PickMe සමාගමේ දත්ත වලට අනුව, ඔවුන්ගේ ආයතනයට අනුබද්ධව කාන්තාවන් රියදුරන් යම් ප්රමාණයක් දැනටමත් සිටිනවා මෙන්ම ඔවුන්ගේ සංඛ්යාව වසරින් වසර වැඩි වෙමින් පවතිනවා.
5. Uber ශ්රී ලංකා ආයතනය මගින් "කාන්තා රිය පැදවීම" විශේෂාංගයක් ලෙස හඳුන්වා දී ඇති අතර, කාන්තා රියදුරන්ට කාන්තා මගීන්ගෙන් පමණක් සංචාර ඉල්ලීම් ලබා ගැනීමට තෝරා ගැනීමට ඉඩ සලසා තිබෙනවා. මෙමගින් ඔවුන්ට ආරක්ෂාව සහ නම්යශීලී බව වැඩි දියුණු කරනවා.
6. ශ්රී ලංකාවේ කාන්තාවන් ස්කූටර් භාවිතා කිරීම ඉතා වේගයෙන් පසුගිය කාලයේ වර්ධනය වෙමින් පැවතියා. ඉන්ධන කාර්යක්ෂමතාවය, පහසුව සහ පවුලේ සහ තමන්ගේ කටයුතු කාන්තාවට ස්වාධීනව සිදු කරගැනීමට ස්කූටර් මහඟු පිටිවහලක් වී තිබෙනවා.
7. අවාසනාවකට මෙන්, ශ්රී ලංකාවේ පොදු ප්රවාහනය භාවිතා කරන කාන්තාවන් සඳහා ආරක්ෂාව ඉතාම කනස්සල්ලට කරුණක්. කාන්තාවන්ගෙන් 90% කට ආසන්න පිරිසක් කිසියම් හෝ අවස්ථාවකද පොදු ප්රවාහනයේදී ලිංගික හිරිහැරවලට ලක්වෙනවා. ස්කූටර් පැදවීම සහ කාර් රථයක් පැදවීම කාන්තාවට මේ සඳහා විකල්පයක් වී පවතිනවා.
8. කාන්තාව ස්කූටර් පැදවීම හෝ වාහනයක් පැදවීම පිළිබඳව බොහෝ මිනිසුන් අපහාසයෙන්, උපහාසයෙන් හා අවඥාවෙන් බලන හා සලකන අවස්ථා එමටයි. සමාජ මාධ්ය ඔස්සේ මෙන්ම එදිනෙදා කතාබහේදී ද කාන්තාවක් ස්කූටරයක් පැදවීම ඔවුනගේ නොහැකියාවක් ඉස්මතු කිරීමට හා ඔවුනට නිගරු කිරීමට ඇතැමුන් භාවිත කරනවා. “බැරි රෙද්දවල් නොකර ගෙදර හිටු” වැනි ඉතාම පහත් ආකාරයේ ආකල්ප සමුදායක් සමාජය තුළ මේ පිළිබඳව පවතිනවා. ස්කුටරයක් පැදවීම පිළිබඳ කාන්තාවනට නිසි පුහුණුව ලබා දීම සඳහා විධිමත් යාන්ත්රණයක් සකස් කිරීම අත්යවශ්යයි. කාන්තාව ආරක්ෂිතව වාහනයක් පැදවීම මෙන්ම ස්කූටරයක් භාවිත කිරීමට අවශ්ය වටපිටාව සැකසීමෙන් කාන්තාව ආර්ථිකයට දක්වන දායකත්වය තවත් ඉහළ අගයකට ගැනීමටත්, වැඩ කටයුතු පහසු කරගැනීමටත්, කාන්තාවට ස්වාධීන සමාජයීය ගරුත්වයක් ඇති කිරීමටත් එය හේතු වෙනවා.
9. කාන්තාවන්ට රිය පැදවීම සඳහා නිසි පුහුණුව ලබාදීමට අවශ්ය විධිමත් යාන්ත්රණයක් සැකසීම අවශ්ය වෙනවා. රිය පුහුණුව ලැබීමට දැරිය යුතු අධික මිල ගණන් දැරීමට නොහැකිවීම නිසා කාන්තාව රිය පුහුණුව ලැබීම තවත් පසුබටවීමට ශ්රී ලංකාව තුළ හේතු වී තිබෙනවා. එම නිසා රජය විසින් මේ පිළිබඳ විශේෂ විධිවිධාන සැලසීම සුදුසුයි.
10. සමාජය තුළ ස්ත්රීපුරුෂ සංවේදීතාවය හා අන්යොන්ය ගරුත්වය ප්රවර්ධනය කළ යුතුව පවතිනවා. මහ පාරේ කාන්තාවක් වාහනයක් පැදවීම යනු සෙසු මාර්ග භාවිත කරන්නන්ට සිදුවීමට යන මහත් විනාශයක් යන ඇතැම් අනෙකුත් රියදුරන්ගේ මෙන්ම පොදු සමාජයේ පවත්නා ආකල්ප වෙනස්වීමත්, ඇයට මහමගදී අවශ්ය සහාය, ගරුත්වය, පිළිගැනීම සාමාන්ය පරිදි ඇති සමාජයක් ගොඩනගැනීමටත් රියදුරු ලිඛිත පරීක්ෂණය, රියදුරු පුහුණුව හා රියදුරු ප්රායෝගික පරීක්ෂණය යන මෙවලම් යොදාගත හැකිව තිබෙනවා.
https://www.facebook.com/people/Jay-in-the-UK/61574192440420/
බ්රිතාන්යයේ අඩු - ශ්රී ලංකාවේ වැඩි මාරක මහා මාර්ග ගැන
https://www.facebook.com/share/p/18uxRDAopL/