Γενικά Αρχεία του Κράτους / Τμήμα Σάμου

26/08/2026

Τα Γενικά Αρχεία του Κράτους, Τμήμα Σάμου σε συνεργασία με τον Δήμο Δυτικής Σάμου διοργανώνουν Εσπερίδα Μνήμης αποτίνοντας φόρο τιμής στους εκτελεσμένους Σαμιώτες-θύματα των ιταλικών εκκαθαριστικών επιχειρήσεων, οι οποίες έλαβαν χώρα στη Δυτική Σάμο, στα τέλη Αυγούστου του 1943. Θα μας τιμήσουν με τις εισηγήσεις τους ο Κοσμήτορας της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Κρήτης, Καθηγητής Ιστορικής και Πολιτικής Κοινωνιολογίας, του Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου Κρήτης, κ. Νίκος Βαφέας, η τέως προϊσταμένη των Γ.Α.Κ. Σάμου-αρχειονόμος, κ. Αγγέλα Χατζημιχάλη και ο Δρ. Ιστορίας-εκπαιδευτικός, κ. Δημήτρης Θρασυβούλου. Χαιρετισμούς θα απευθύνουν ο Δήμαρχος Δυτικής Σάμου, κ. Θεμιστοκλής Παπαθεοφάνους, εκπρόσωπος του Δήμου Ανατολικής Σάμου, εκπρόσωπος της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου, ο Καθηγητής Λαογραφίας, Διευθυντής του Εργαστηρίου Λαογραφίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και Διευθυντής του Π.Μ.Σ.: "Νέος Ελληνισμός και Βαλκάνια" στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, κ. Μανόλης Γ. Βαρβούνης και ο Ειδικός Σύμβουλος Περιφερειάρχη Κρήτης σε θέματα Ιστορίας και Μνήμης Θυμάτων Ολοκαυτωμάτων, κ. Νικόλαος Μπιμπάκης.
Η βραδιά θα ολοκληρωθεί με μουσική εκδήλωση-αφιέρωμα στη μνήμη των εκτελεσμένων πατριωτών της Καστανιάς, από τον Παναγιώτη Μάργαρη και τη Χαριτίνη Πανοπούλου.
Η παρουσία σας θα μας τιμήσει ιδιαίτερα.

27/07/2026

Σας περιμένουμε αυτή την Τετάρτη, στις 8 το βράδυ, να παρουσιάσουμε το δίτομο έργο των Μανόλη Γ. Βαρβούνη, Παναγ. Τζιβάρα και Παν. Τζουμέρκα "Οικουμενικό Πατριαρχείο και Ιερά Μητρόπολις Σάμου και Ικαρίας". Η παρουσία σας θα μας τιμήσει ιδιαίτερα.

24/07/2026

23/07/2026

Το δίτομο έργο των Μ. Γ. Βαρβούνη, Παναγ. Τζιβάρα και Παναγ. Τζουμέρκα τεκμηριώνει τις σχέσεις του Οικουμενικού Πατριαρχείου με την Εκκλησία της Σάμου, από τα τέλη του 16ου αιώνα μέχρι τις αρχές του 20ού. Τα βιβλία φέρνουν στο φως της δημοσιότητας Πατριαρχικά Γράμματα τα οποία αποστέλλονται από το Οικουμενικό Πατριαρχείο στην Εκκλησία της Σάμου, κατά την προαναφερόμενη περίοδο. Η μελέτη των Γραμμάτων αυτών σε συνδυασμό με τα ενδελεχή σχόλια των συγγραφέων, τα οποία εμπεριέχονται στους δύο τόμους, αναδεικνύει αθέατες όψεις, όχι μόνο της εκκλησιαστικής, αλλά και της ευρύτερης ιστορίας της Σάμου. Υπό αυτή την έννοια τα εν λόγω βιβλία εμπλουτίζουν και ενισχύουν τις εκδόσεις για το σαμιακό παρελθόν, επιτρέποντας στους μελετητές του να το προσεγγίσουν μέσα από την ανάγνωση ενός επιστημονικά ενδιαφέροντος αρχειακού υλικού.

30/06/2026

Την Παρασκευή 26 Ιουνίου του 2026 πραγματοποιήθηκε στα Γ.Α.Κ. Σάμου τιμητική εκδήλωση αφιερωμένη στο περιοδικό Απόπλους, σαμιακών γραμμάτων και τεχνών περιήγηση. Την εκδήλωση συνδιοργάνωσαν τα Γ.Α.Κ. Σάμου και ο Δήμος Ανατολικής Σάμου. Όσοι παρακολούθησαν την εκδήλωση είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν όψεις της πολιτισμικής φυσιογνωμίας του περιοδικού αλλά και να συνειδητοποιήσουν την πολυετή και καρποφόρα προσφορά του στα σαμιακά και ελληνικά γράμματα.
Θερμές ευχαριστίες σε όλους όσοι μας τίμησαν με την παρουσία τους.

24/06/2026

Τα Γενικά Αρχεία του Κράτους, Τμήμα Σάμου και ο Δήμος Ανατολικής Σάμου οργανώνουν τιμητική εκδήλωση στο περιοδικό Απόπλους, σαμιακών γραμμάτων και τεχνών περιήγηση, την Παρασκευή, 26 Ιουνίου του 2026. Η παρουσία σας θα μας τιμήσει ιδιαίτερα.

12/05/2026

Εκπαιδευτικές δράσεις στα Γ.Α.Κ. Σάμου. Πραγματοποιήθηκαν ξεναγήσεις στους χώρους της υπηρεσίας μας στην Δ΄ Δημοτικού του Δημοτικού σχολείου Χώρας Σάμου και σε τάξεις του Γενικού Λυκείου Μαραθοκάμπου Σάμου. Επίσης, στο προαύλιο της υπηρεσίας μας υλοποιήθηκε το Μαθητικό Καλλιτεχνικό Φεστιβάλ Ημέρες Δράσης, "ΜΑΖΙ 2026", από το Πανελλήνιο Δίκτυο για το Θέατρο στην Εκπαίδευση, Γραφείο Σάμου.

07/04/2026

Τα Γενικά Αρχεία του Κράτους Τμήμα Σάμου επιθυμούν να εκφράσουν δημόσια τις ευχαριστίες τους στον Δήμαρχο Δυτικής Σάμου, κ. Θεμιστοκλή Παπαθεοφάνους αλλά και στο Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Δυτικής Σάμου, για την ομόφωνη απόφασή τους να παραδώσουν στην υπηρεσία μας το σύνολο του ανενεργού αρχειακού υλικού του Δήμου Δυτικής Σάμου. Είχε προηγηθεί το αίτημα της υπηρεσίας μας, έπειτα από αυτοψία η οποία πραγματοποιήθηκε στο Αρχείο του Δήμου, καταδεικνύοντας την αναγκαιότητα της μεταφοράς και της φύλαξης του πολύτιμου αρχειακού υλικού στα αρχειοστάσια της υπηρεσίας μας. Η σημαντική αυτή παράδοση του ανενεργού αρχειακού υλικού του Δήμου Δυτικής Σάμου προστίθεται στην προ διετίας παραχώρηση του αντίστοιχου υλικού του Δήμου Ανατολικής Σάμου, έπειτα από την απόφαση του Δημάρχου Ανατολικής Σάμου, Παρασκευά Παπαγεωργίου, και ενισχύει την τεκμηρίωση της ιστορίας των δυο μεγάλων αστικών κέντρων της Σάμου, του Λιμένος Βαθέος και του Καρλοβάσου.

Πέρα από τα Πρακτικά των Δημοτικών Συμβουλίων και τα Πρωτόκολλα Αλληλογραφίας από την περίοδο της Σαμιακής Ηγεμονίας μέχρι και τα τέλη της δεκαετίας του 1990, το συγκεκριμένο αρχειακό υλικό του Δήμου Δυτικής Σάμου ανέδειξε πληροφορίες οι οποίες ενδέχεται να συναρπάσουν τον μελλοντικό ιστοριοδίφη αλλά και και να ενισχύσουν τον απαιτητικό ιστορικό ερευνητή, ο οποίος θα στοχεύσει στη συγγραφή της ιστορίας της πόλης του Καρλοβάσου.
Όπως ενδεικτικά αποτυπώνεται στις φωτογραφίες, το εν λόγω αρχείο μας δίνει τη δυνατότητα να παρακολουθήσουμε τις υπερπόντιες μεταναστευτικές ροές των κατοίκων της Δυτικής Σάμου από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι και την πρώτη δεκαετία του 20ού, να γνωρίσουμε τους άνδρες ψηφοφόρους και τις επαγγελματικές τους ενασχολήσεις σύμφωνα με τον εκλογικό κατάλογο του 1927, αλλά και να ανακαλύψουμε τους ιδιοκτήτες τροχοφόρων οχημάτων και τις μάρκες των αυτοκινήτων τους κατά τη πρώτη μεσοπολεμική δεκαετία. Τέλος, μέσα από το συγκεκριμένο αρχειακό υλικό έχουμε τη δυνατότητα να γνωρίσουμε το σεμινάριο το οποίο πραγματοποιήθηκε στους υπαλλήλους του Δήμου Καρλοβάσου στα τέλη της δεκαετίας του 1970, προκειμένου αυτοί να προσαρμοστούν γλωσσικά στις αλλαγές τις οποίες επέφερε η καθιέρωση της δημοτικής γλώσσας το 1976, επί κυβερνήσεως Κωνσταντίνου Καραμανλή.

03/04/2026

Η οικονομία της Σάμου κατά τα τέλη του 19ου αιώνα και μέχρι τις τρεις πρώτες δεκαετίες του 20ού στο επίκεντρο της εκπαιδευτικής δραστηριότητας της υπηρεσίας μας σε μαθητές και μαθήτριες της Γ΄ Γυμνασίου του 2ου Γυμνασίου Σάμου. Οι μαθητές και οι μαθήτριες είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν τις παραγωγικές δραστηριότητες των κατοίκων του νησιού, τόσο στον πρωτογενή τομέα, όσο και στον δευτερογενή. Αμπελοκαλλιέργεια, ελαιουργία, καπνοκαλλιέργεια, βυρσοδεψία και σιγαροποιία βρέθηκαν στο επίκεντρο της εκπαιδευτικής δράσης, τόσο κατά την περίοδο της Ηγεμονίας, όσο και και κατά τη φάση της μετάβασης της Σάμου στο εθνικό κράτος και την ενσωμάτωσή της σε αυτό. Ακολούθησε η προβολή του ντοκιμαντέρ "Η Σάμος της Ιστορίας και του Σήμερα" σε σκηνοθεσία, φωτογραφία, σκηνοθεσία και παραγωγή του συνταξιούχου εκπαιδευτικού και καθηγητή μας στο παρελθόν, Μάριου Θράβαλου.
Θερμές ευχαριστίες στην εκπαιδευτικό του 2ου Γυμνασίου Σάμου, Σταυρούλα Κυριακού για την πρόσκλησή της και τη φιλοξενία της.