08/10/2025
A ranar 7 ga watan Oktoba, 2023, yaƙin da ke tsakanin Isra’ila da Hamas a yankin Gaza ya zama babban abin ban tsoro a duniya, inda ya jefa dubannan rayuwar Falasɗinawa cikin hadari.
A cewar rahotannin daga Ma’aikatar Lafiya ta Gaza (GHM) da kuma jami’an majiyar Isra’ila, har zuwa 1 ga watan Oktoba, 2025, fiye da mutanen 69,100 ne s**a mutu a wannan yaƙi, inda 67,144 daga cikin su Falasɗinawa ne, yayin da 1,983 ƙasar Isra’ila suke.
A cewar rahotin WAFA a 5 ga watan Oktoba, 2025, fiye da 67,000 Falasɗinawa ne s**a mutu, kuma kusan 170,000 sun ji rauni, inda mata da kuma s**a fi rasa rayukansu.
Game da rushe gine-gine, a cewar Majalisar Dattawa ta Majalisar Ƙungiyar Ƙungiyoyin Al’umma (OCHA), a cewar 78% na gine-ginen Gaza (daga cikin 250,000) sun lalace gaba ɗaya, inda wasu guraren s**a zama sansanin yaƙi, fiye da mutane miliyan daya sun rasa muhallin su.
Wannan yanayin ya sa rayuwar jama’a ta Gaza ta shiga cikin mafi munin hali a tarihi, inda ake fuskantar yunwa, cututtuka, rashin magani, da rashin abinci, ruwa, da mafaka. A cewar rahotin Lancet, mutane 186,000 zasu iya mutuwa kamar ta hanyar cututtuka da rashin abinci.
A cewar rahotin da aka buga a medRxiv a watan Yuni, 2025, an ƙididdige mutuwar kusan 84,000 tsakanin Oktoba, 2023, da farkon Janairu, 2025, inda fiye da rabin su mata masu shekaru daga 18 zuwa 64. Hakanan, a cewar rahotin da aka yi a Guardian da sauran kafofin a watan Agusta, 2025, bayanan sirrin sojojin Isra’ila sun nuna cewa kashi 83% na Falasɗinawan da aka kashe a Gaza fararen hula ne.
A ƙarshe, wannan yaƙi ya zama babban abin banƙyama a ƙarni na 21, kamar yadda Neta Crawford daga Ayyukan Yaƙi na Brown University ta ce: "Wannan, a cikin ƙarni na 21, babban abun ƙyama ne da kuma abun da bai dace ba."
@Yakubu Liman