23/12/2025
Kal u Pir Gağan, vêrcoyê şarê Zazayan de, xêlek vêşi waxt u deman de tıpya ra ameyo u heta eno rocê ma, ma zê yew rituelê ser ra newe şên kenê
Gağan, heta dem u waxtê nêzdi ra, pêro şardê Zazayan de ameyo şênkerdışi.
Çı heyfo ke nê serranê peyênan de, tıpya teyna hêti Zazayanê zımeyê welatê ma de zaf u vêşi şên beno; la hêti Zazayanê veraroc u Zazayanê miyani de nêyeno şênkerdışi.
Roşanê Kal u Pir Gağan, mehnayê xo yê ilmi estê.
Gağan, kulturê şarê Zazayan de ser ra kıhon ra oğır u xatır yeno waştışi. U ser ra neweyi ra zi, xeyr u bimbaret ser qebul bena.
Zego ke yeno zaneyê:
21’ê mang u aşma Gağani, coğrafyayê Zazayan de, şewê en zafi derg u rocê en zafi kılm-kırr yeno werte.
Gorê nê zanayişi ra, ser ra neweyi xo newe kena u bereketê, maldariyê dekueno mal u mulkê şari. U şêlık de yew destpêkerdışo newe yeno werte.
Eno munasebet u semed ra, ma zi zê Partiya Waxtê Zemanê– Demi (DEZA-PAR'i ), emser şarıstanê (Diyarbakır'i) de, Gağanê şarê xu rê ju şênati u şênkerdışi, nanê ru.
U Gağanê şarê xo şên u bımbarek kenê.
Ma vang danê şarê xo:
11’ê mang u aşma Çılede, bêrên ma piya dest u paşt bıde yewbin u Gağanê şarê xu şên u bımbarek bıke.
Hemsermiyonser'i Partiya Waxtê Zemanê Demi (DEZA-PAR)
Ali Demirel
Gağan; Zazaların geçmişi çok geri zamanlara giden bayram ritüelidir.
Gağan yakın zamanlara kadar tüm Zazalar tarafından kutlanıyorken, günümüzde daha çok Kuzey Zazalar tarafından kutlanmaktadır.
Gağan bayramının ana teması; giden yıllı uğrurlama ve gelen yeni yıllı karşılamadır.
Bilindiği üzere, 21 Aralık günü Zaza coğrafyasının da yer aldığı Kuzey yarım kürede yılın en kısa günü ve en uzun geçesidir. Dolayısıyla en uzun gece ve en kısa gün aynı zamanda günlerin tekrar uzaması, boluk ve bereket aylarına geçişin bir nevi köprüsüdür.
Gağane sıma bımbarek bo.
Gağan bayramınız kutlu olsun.