Duizend Knopen Ontward

Startpagina
België
Lichtaart
Duizend Knopen Ontward

Kruist Japanse Duizendknoop onverwacht je pad, gewoon rustig blijven en correct advies inwinnen. Ik kan je daarbij helpen.

02/09/2026

Op 13 augustus tijdens de derde hittegolf zag ik langs de Lichtaartseweg (Kasterlee) een fenomeen dat ik nooit eerder gezien had; Amerikaanse eik met verschrompelde bladeren. Een paar dagen later zag ik hetzelfde fenomeen op Herentalsesteenweg.
Ik dacht dat na de eerstvolgende regenbui dit beeld zou verdwijnen. Niet dus.
Als pril boswachter, heb ik in de jaren '80 (van vorige eeuw) met de collega's duizenden dode Corsikaanse dennen geschalmd. In het voorjaar van 1990 kregen we kort na mekaar drie zware stormen over Europa, met hele bossen die plat gegooid werden. Later in de jaren 90 kregen we de grote bossensterfte. Dan volgde de massale sterfte van populieren door populierenroest...
Maar één boomsoort vertoonde nooit een teken van zwakte; Amerikaanse eik. Tot nu.
Maar het is niet de soort die op zijn limieten botst. Het is ook de standplaats. Dit fenomeen zag ik niet toevallig tijdens het fietsen op plaatsen waar de zon op de middag ongehinderd de bestrating kon verhitten; het beruchte kookplaat effect. Het was ook opvallend dat vooral vlak boven de grond het effect het grootst was. Hoe hoger hoe minder. Het is dit fenomeen, dat vaak heel abstract overkomt, dat hier heel duidelijk zichtbaar is. En dat zich vooral in stedelijke omgeving zonder bomen voordoet.
Trouwens, ik ben totaal niet pessimistisch over onze bosvitaliteit in het algemeen. Ik heb heel wat onheil zien komen, maar onze bossen hebben een grote veerkracht. Het zijn vooral bomen in stedelijke omgeving die op dit moment onder zware stress staan. En net deze bomen hebben we heel hard nodig.
De eerste foto gemaakt op 13 augustus, de tweede op dezelfde plaats deze voormiddag.
Meer foto's op de link bij opmerkingen.

01/09/2026

Inheemse soorten die kunnen concurreren met Japanse duizendknoop. Die zijn er wel. Hop is een mooi voorbeeld. En de meeste struiken drukken langzaam aan duizendknoop vegetaties weg. Ik het net enkele foto's gemaakt in het inplantexperiment te Geel, Lichtaartseweg. Hier zie je hoe hop, haagbeuk, veldesdoorn, hazelaar en zelfs wilde peer de duizendknoop terugdringen.
Meer foto's op de link bij opmerkingen.

31/08/2026

Hakhout van Walnoot? Dat hebben we niet in Vlaanderen mijnheer.
Toch wel, en niet zo'n klein beetje ook. Meer dan 20 jaar geleden viel het me op dat langs de Demer tussen Zichem en Werchter, er binnendijks vele tienallen walnoten groeiden. Allemaal op de lijn tussen de zone die jaarlijks gemaaid wordt, en de ruige kruidzone lager op het talud. Deze leken me niet geplant, dus er moesten stroomopwaarts ergens zaadbronnen zijn vanwaar de noten aangevoerd en afgezet worden. Maar het intrigerende is dat ze allemaal op dezelfde hoogte boven de waterlijn voorkomen. Niet hoger, en niet lager.
Hetzelfde fenomeen is waar te nemen langs Kleine en Grote Nete. De foto's hierna zijn van 29 augustus langs Grote Nete tussen Berlaar en Lier. Let op de bloeiende reuzenbalsemien (Impatiens gladulifera). Deze komt hier massaal voor in de zoetwatergetijdezone. Ik vind het een interessant fenomeen.
De struiken worden regelmatig afgezet, maar ze hebben daar weinig last van.
Meer foto's op de link bij commentaren.
Kan een afbeeld

28/08/2026

Bermfruit, laat ik het bermfruit noemen. Of punkfruit.
Ik heb altijd een zwak gehad voor 'verwilderd' fruit. Appels in wegbermen van weggeworpen klokhuizen, pruimpjes en mirabellen in oude houtkanten bij boerderijen. Waar ik kon verzamelde ik zaden en wortelopslag, en deze eindigden dan vaak in een houtkant of bosrand. Maar ik negeerde steeds peertjes. Tot dit jaar. Dit jaar viel het mij op dat 'peren uit de berm' totaal geen last hebben van de hitte. Ze staan allemaal donkergroen, de langloten zijn even lang dan andere jaren, en ze zetten goed vrucht. Daarom ben ik nu toch zaden aan het verzamelen om peren op te kweken. Ik heb nog plaats in enkele aangeplante houtkanten...
Trouwens, in de houtkant te Geel-Lichtaartseweg, waar struiken in een duizendknoop vegetatie ingeplant zijn, zijn de eerste pruimpjes en appeltjes dit jaar ontwikkeld. Foto's op de link bij opmerkingen.

27/08/2026

Niet schrikken; dit is een doornappel. En deze bloeit zelfs nog niet.

25/08/2026

Ook in Luik werkt men aan vergroening en ontharding. Het viel me al op dat trambeddingen ook na een verschroeiende zomer mooi groen waren. Dat dit niet toevallig is, bewijst dit beeld!

19/08/2026

Produceren vegetaties van invasieve duizendknopen vruchtbare zaden? En als ze dat doen, is er dan kans dat ze via zaad zich verder verspreiden en problemen geven?

De eerste vraag heb ik 15 jaar geleden al opgelost. Gewoon door zaden op vochtig keukenpapier te leggen en dit in een confituurpotje te stoppen. En ja hoor, na enkele dagen verschenen er kiemplantjes.

Maar een kiemplantje is nog geen nieuwe vegetatie. Daarom heb ik dit voorjaar een wat uitgebreider experimentje opgezet. Ik heb zaailingen opgekweekt in een bloempot, om even te controleren hoe concurrentieel ze zouden zijn met andere vegetaties. Dit experimentje loopt nog.

Maar er diende zich een prachtige opportuniteit aan. Ik had de nazorg op mij genomen om een plaats waar een woning is afgebroken op een locatie met veel duizendknoop, en na de afbraak en opschoning van het terrein kiemden daar enkele tientallen duizendknopen.

Met het zaaiexperiment had ik al wel de indruk gekregen dat de kiemlingen niet echt 'sprinters' waren. Het waren kleine zaden, en vegetaties zijn weinig schaduw tolerant, dus de zaden moeten al op een zonnige en vruchtbare plaats terechtkomen willen ze tot een effectieve vegetatie kunnen ontwikkelen. Maar op deze locaties stelt zich het probleem dat eenjarige pioniers die spontaan inwaaien zich net gespecialiseerd hebben om zich hier te vestigen. En dit zijn zeer snelle groeiers.

En dit fenomeen stel ik vast op de plaats van de afgebroken woning. Er is puin afgevoerd, en een kelder gedicht met aangevoerde erg arme grond. Bovendien kregen we drie hittegolven te verwerken. Tal van zaailingen zowel van duizendknoop als anderen zijn gestorven. Maar op locaties met wat betere omstandigheden waar ze overleefden, zien we nu dat duizendknopen gemiddeld trager ontwikkelen dan echte pioniers. Opmerkelijk zijn de vele zaailingen van wilg.

Conclusie; jaarlijks wordt er massaal zaad van invasieve duizendknopen geproduceerd, maar dit zal niet vaak leiden tot nieuwe vestigingen. Dit omdat naar mijn inschatting een vegetatie uit zaad minstens 4 jaar moet worden om zo uit te groeien dat die lastig wordt om te verwijderen. Maar heel mobiele pioniers als wilgen, Canadese fijnstraal, berk... zullen vermoedelijk dusdanige concurrentie ontwikkelen dat deze door schaduw- en wortelconcurrentie de zaailingen van duizendknoop zullen afdoden.

Meer foto's op de link bij opmerkingen.

18/08/2026

Doornappel op bouwterreinen.
Een exoot die regelmatig in de pers opduikt, is de Doornappel (Datura stramonium). Een opvallende eenjarige plant die zo nu en dan in het spoor van menselijke activiteit verschijnt.
Ik heb er nu eens extra op gelet waar deze dit jaar voorkomt. Op de werven die ik controleer op invasieve duizendknoop, ben ik deze nog niet tegengekomen. Maar op 2 werven vlakbij mijn woonplaats Lichtaart, verschijnt die wel. Dit zowel te Pastorijstraat als te Driemaster (beiden Kasterlee).
Vorige week ben de Jordaanskaai te Antwerpen langs gefietst, en ik heb er speciaal op gelet, en ook hier heb ik geen enkele doornappel gespot. Dit is opmerkelijk, omdat vorig najaar enkele tientallen exemplaren aanwezig waren op een grondhoop bij het station Antwerpen-Zuid.
Opmerkelijk; een heel nauwe verwant van de doornappel, de Brugmansia, wordt vaak als sierplant gehouden. Deze is net als doornappel van de nachtschade familie, en is minstens even giftig. Ik ken geen voorbeelden van spontane verwildering van Brugmansia.
Conclusie; Doornappel is lokaal in de zaadbank aanwezig. Het is een gemakkelijk te herkennen waterachtige plant, die heel gemakkelijk te verwijderen is. Bij droog weer kan die uitgetrokken worden, en gewoon ter plaatse gelaten.

15/08/2026

Na 2,5 jaar ziet dit bouwterrein er al helemaal anders uit. En ik zorg natuurlijk dat de duizendknoop systematisch teruggedrongen wordt!

14/08/2026

Alsemambrosia (Ambrosia artemisiifolia); een enkele waarnemingen.

Bij mijn terreincontroles van bouwwerven voor Japanse duizendknoop, kom ik ook alsemambrosia tegen. Wat valt mij op?
- Deze komt erg geclusterd voor. In sommige zones is die volledig afwezig, in sommige zones is die algemeen. Bijvoorbeeld vorig jaar te Mol-Heistraat bij wegenwerken verscheen die massaal. Ik controleer (uit interesse) wegenwerken te Kasterlee, en daar is deze volledig afwezig.
- Hij schiet duidelijk op uit een zaadbank. Op deze site schiet die enkel op op de plaats van het vroeger woonhuis. Oorsprong kippenvoer?
- Stopt het grondverzet, dan verdwijnt ie weer.

Een bijzonderheid; ik volg een bouwproject op een voormalig fabrieksterrein, en op de plaats van een vroegere woonhuis is een tijdelijk be**en aangelegd om opgepompt water terug in de bodem te laten insijpelen. Aan de noordzijde van dit be**en, verschenen vorig jaar een tiental bijzonder forse alsemambrosia's. Ik kon ze niet verwijderen, omdat de helling veel te stijl en onstabiel was. Ik heb deze locatie nu terug gecontroleerd, en op de plaats waar deze vorig jaar stonden, staan nu enkele kleine plantjes onderaan het talud. Maar vlakbij is een deel van het talud ingestort, en daar staan nu opnieuw heel forse exemplaren.

Dit lijkt mij toch een flinke aanduiding dat deze soort een zaadbank vormt, maar dat deze ook heel strikt gebonden is aan grondverzet (al dan niet natuurlijk).

Wat ik hier ook vaststel, is dat bouwwerven bestaan uit een eindeloze reeks micro-habitats, die bovendien vaak niet bereikbaar zijn. De planten vorig jaar kwamen voor op een steile zuidhelling vlakbij insijpelend grondwater, wat de standplaats extra warmte en vocht gaf. Die moeten massaal zaad geproduceerd hebben.

De eerste foto is een foto van een jaar geleden, de lichtgroene vegetaties is alsemambrosia, de tweede foto is van vandaag van dezelfde helling, de derde foto is van vandaag van planten in bij een deels ingekalfd talud.

Adres

Lichtaart
2460

Telefoon

0474589871

Website

https://www.duizendknopenontward.com/

Meldingen

Wees de eerste die het weet en laat ons u een e-mail sturen wanneer Duizend Knopen Ontward nieuws en promoties plaatst. Uw e-mailadres wordt niet voor andere doeleinden gebruikt en u kunt zich op elk gewenst moment afmelden.