INBO - Instituut Natuur- en Bosonderzoek

23/06/2026

🌿 Het is dag 2 van de IUS-week!

🙌 Vandaag staat in het teken van vrijwilligers, want onderzoek naar en beheer van invasieve uitheemse soorten lukt niet zonder hen! Een welgemeende dankjewel dus aan iedereen die mee het verschil maakt door waarnemingen te melden of de handen uit de mouwen te steken.

🔎 Projecten in de kijker:
🐝 Vespa-Watch: sinds 2021 kunnen burgers melding maken van de Aziatische hoornaar om de soort in kaart te brengen. Bestrijders in heel Vlaanderen kunnen in datzelfde platform hun bestrijdingsacties doorgeven. Dankzij deze inzet werden al meer dan 23.271 nesten bestreden! Geef hier je waarneming van een Aziatische hoornaar of een nest door: https://vespawatch.be/

🦞 Craywatch: tussen juni 2024 en augustus 2025 hielpen maar liefst 239 vrijwilligers op 548 locaties mee aan het in kaart brengen van 1901 uitheemse rivierkreeften. Dat leverde onder andere de eerste waarneming van de geknobbelde Amerikaanse rivierkreeft in Vlaanderen op. Straf werk! Meer info via: https://craywatch.inbo.be/

📍 Waarnemingen.be: al jaren dé plek om jouw observaties door te geven. Via het RIPARIAS-dashboard komt jouw informatie meteen bij professionals terecht. Meer info via: https://www.riparias.be/

🪱 Flatwormwatch: flatwormwatchers brengen invasieve platwormsoorten in België in kaart. Dankzij hen werd al een nieuwe soort voor België ontdekt én werden nieuwe vindplaatsen van andere soorten geregistreerd. Meer info via: https://www.iasregulation.be/nl/flatwormwatch

Vandaag op het programma:
📰 Nieuwsflash ExotenNet: https://mailchi.mp/inverde/dag2iusweek

🌍 Engelstalige webinar door het Non-Native Species Secretariat van 14u00 tot 14u45: "Yellow-legged hornet contingency response" met de National Bee Unit, deelnemen via f0141e7f-61a9-4f5c-ada5-5110373f9242@770a2450-0227-4c62-90c7-4e38537f1102" rel="ugc" target="_blank">https://events.teams.microsoft.com/event/f0141e7f-61a9-4f5c-ada5-5110373f9242@770a2450-0227-4c62-90c7-4e38537f1102

🎧 Luister ook naar de podcast van ExotenNet: https://www.ecopedia.be/exoten/podcast-exotennet

🌱 Meer weten over de actieweek?
👉 https://exotennet.be/
👉 https://www.dezesoortenverstoren.be/

Samen maken we het verschil! 💚



ExotenNet Natuur en Bos Vlaamse Milieumaatschappij - VMM Inverde Provincie Oost-Vlaanderen Provincie Antwerpen RATO vzw - Rattenbestrijding Oost-Vlaanderen vzw

22/06/2026

☘️ Vandaag start de Invasive Species Week of IUS-week 2026!

🌿 Het onderzoek naar invasieve uitheemse soorten is een belangrijke taak van het INBO. Daarom zetten wij, samen met verschillende andere organisaties, dit thema een week lang in de kijker.

1️⃣ Dag 1 draait om 'Leer meer over invasieve, uitheemse soorten'.
📖 Lees hier alles over het INBO-onderzoek naar IUS: https://www.vlaanderen.be/inbo/onderzoeksdomeinen/invasieve-soorten/

Of:
🌱 Schrijf je in voor de nieuwsbrief van ExotenNet: https://www.ecopedia.be/exoten/nieuwsbrief-exotennet
🌱 Bekijk het cursusaanbod van Inverde: https://www.inverde.be/opleidingen
🌱 Leer meer via de soortfiches van Ecopedia: https://www.ecopedia.be/exoten
🌱 Beluister de podcast van ExotenNet: https://www.ecopedia.be/exoten/podcast-exotennet

💻 De hele week staan er nieuwsflashes van ExotenNet en Engelstalige webinars - georganiseerd door het Non-Native Species Secretariat - op het programma.

👉 Lees de nieuwsflash hier: https://mailchi.mp/inverde/dag1iusweek

👉 Vandaag van 13:00 tot 14:00 “Researching the impacts of invasive non-native species” met het UK Centre for Ecology and Hydrology. Volg het webinar via: 7ea98eed-0e3c-4bfe-987a-70a0d05e7154@770a2450-0227-4c62-90c7-4e38537f1102" rel="ugc" target="_blank">https://events.teams.microsoft.com/event/7ea98eed-0e3c-4bfe-987a-70a0d05e7154@770a2450-0227-4c62-90c7-4e38537f1102

ℹ️ Meer info over de actieweek invasieve uitheemse soorten:
https://exotennet.be/ en https://www.dezesoortenverstoren.be/



ExotenNet Natuur en Bos Vlaamse Milieumaatschappij - VMM Inverde Provincie Oost-Vlaanderen Provincie Antwerpen RATO vzw - Rattenbestrijding Oost-Vlaanderen vzw

19/06/2026

Op 9 juni werd in Broek de Naeyer (Willebroek) helaas een dode otter aangetroffen. Het INBO voerde op 17 juni een autopsie uit, gevolgd door genetisch onderzoek waarvan de resultaten een dag later bekend werden.

Onderzoekers Marieke Desender en Kristof Baert (INBO) lichten toe wat de autopsie en genetische analyse hebben onthuld.

Wil je op de hoogte worden gehouden van de latere details van het onderzoek? Abonneer je dan op Roofdiernieuws, de INBO-nieuwsbrief over roofdieren: https://www.vlaanderen.be/inbo/nieuwsbrief/

Natuur en Bos
Provincie Antwerpen
Vrijbroekpark

18/06/2026

Begin april kwam er een grote hoeveelheid olie in de Schelde terecht, na een lek in de romp van een schip aan het Deurganckdok in de Waaslandhaven. Er was veel hinder voor het scheepvaartverkeer en de olie verspreidde zich ook naar de omliggende natuurgebieden, zelfs tot in Nederland.

"Veel van de olie werd verwijderd en ingedijkt, maar verdere opruiming is nodig", aldus onze onderzoeker Ralf Gyselings die in gesprek ging met VRT NWS.

Het advies van Ralf en zijn collega's is te vinden op https://pureportal.inbo.be/nl/publications/advies-over-de-ecologische-impact-en-aanpak-van-de-vervuiling-op-/

In het natuurgebied Galgenschoor langs de Schelde moeten er bijkomende opruimwerken gebeuren na het olielek in het Deurganckdok van ruim 2 maanden geleden. Dat blijkt uit het advies van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO). "De huidige situatie is vanuit ecologisch standpunt niet aanvaa...

18/06/2026

In 2026 vieren we een bijzondere mijlpaal: 20 jaar Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO). Twee decennia lang heeft het instituut bijgedragen aan wetenschappelijk onderzoek, beleids- en beheeradvies voor natuur en biodiversiteit in Vlaanderen.

Naar aanleiding van dit jubileum publiceert het magazine Natuurfocus een interview waarin wordt teruggeblikt op de belangrijkste verwezenlijkingen van de voorbije twintig jaar. Tegelijk wordt vooruitgekeken naar de uitdagingen en kansen die de toekomst biedt voor natuuronderzoek en natuurbeleid.

Benieuwd naar het verhaal achter 20 jaar INBO? Je vindt het artikel in de juni-editie van Natuurfocus.

17/06/2026

Onderzoeker Eric Stienen vertelde in de reportage van gisteren over de visdieven en grote sternen op het Sternenschiereiland. Maar hoe gaat het eigenlijk met de sternen en meeuwen langs de Vlaamse kust? Welke trend zien we in de populaties, zowel in soortensamenstelling als qua aantallen en verspreiding?

De natuurindicator ‘Trend broedvogels van de kust’ toont de evolutie van het aantal broedende sternen en meeuwen in de periode 1985-2025.

Alle informatie vind je op https://www.vlaanderen.be/inbo/indicatoren/trend-broedvogels-van-de-kust.

16/06/2026

Eric Stienen en zijn collega's doen onderzoek naar kustbroedvogels op het Sternenschiereiland van Zeebrugge. We nemen je in deze reportage mee naar de plek waar onder andere grote sternen en visdieven broeden.
Het schiereiland is niet publiek toegankelijk omdat de onderzochte broedvogels extreem verstoringsgevoelig zijn. De reportage biedt daarom een unieke inkijk in het onderzoek en de locatie.

15/06/2026

🐟 Afgelopen vrijdag vond in Kruibeke de bijeenkomst van het Vissennetwerk plaats. Dit netwerk fungeert als een platform waar informatie, kennis en ideeën op het gebied van vissen en visserij worden uitgewisseld. Het thema was dit keer hoe natuurgebaseerde oplossingen – klein en groot - het verschil kunnen maken voor de visstand.

Johan Coeck (team Aquatisch Beheer, INBO) was de dagvoorzitter, en maar liefst 4 collega’s gaven een sterke presentatie:

💦 Johan Auwerx zette uiteen hoe de kwabaal een iconische ambassadeur is voor een veranderend waterbeleid in Vlaanderen. De vissoort werd in 1965 beschouwd als uitgestorven in Vlaanderen, maar dankzij het Sigmaplan en de Blue Deal werden natte gebieden heringericht en kon de soort – die voor de voortplanting afhankelijk is van overstromingsvlaktes en strenge eisen aan zijn habitat stelt – worden uitgezet in o.a. de Grote Nete, het Viersels Gebroekt en de Demer. Begin juni bleek die uitzet succesvol te zijn toen in de Demer natuurlijke reproductie werd vastgesteld, voor het eerst in meer dan 60 jaar!

🐟 Jeroen Van Wichelen zoomde in op de grote modderkruiper, een moerasvis waarvan al een tekening uit 1549 bekend is, maar die de laatste 100 jaar stevige klappen kreeg door de landbouw, waterregulatie, intensief beheer en klimaatverandering. “Op 50 jaar tijd zijn we in Vlaanderen 75 % van onze wetlands verloren”, stelde Jeroen. “En laat dat nu net de gebieden zijn die grote modderkruipers nodig hebben om te overleven.” In 2021 werd een herintroductieplan opgesteld voor de soort en dankzij het Sigmaplan en de Blue Deal liggen de kaarten goed: “We hebben het kweekprogramma voor de soort geoptimaliseerd en we prioriteerden de habitats met veel potentieel. Onder andere de regio Kruibeke-Bazel-Rupelmonde bleek ideaal voor het uitzetten van grote modderkruipers.” De Nederlanders in de zaal spraken na Jeroens uiteenzetting dan ook terecht over “een geslaagde combo van herinrichting en herintroductie”.

🌊 Sophie Vermeersch zette uiteen wat de effecten kunnen zijn van hydraulische structuren op vismigratie in gecontroleerde overstromingsgebieden met gereduceerd getij. Die gebieden zijn onmisbaar als leefgebied voor veel vissoorten en staan in connectie met een rivier door instroom- en uitstroomopeningen. Maar wat gebeurt er wanneer vissen vanuit de rivier een hydraulische structuur tegenkomen, zoals een klep of koker, vooraleer ze het overstromingsgebied kunnen intrekken? Wat is de intrek van vis? Zijn er seizonale verschillen of verschillen afhankelijk van het getij? Wat belemmert vis om het overstrominsgebied in te zwemmen? Sophie zoomde daarbij in op twee casussen: Bazel en Bergenmeersen.

💪 Rhea Maesele benadrukte in haar lezing hoe belangrijk de samenwerking van het INBO en WUR (Wageningen University & Research) is: “De Schelde is één groot dynamisch systeem dat Nederland en Vlaanderen doorkruist. Vissen kennen daarbij geen grenzen. Helaas kennen onderzoekers die soms wel, waardoor we als Vlamingen en Nederlanders elk op een eigen data-eiland zaten. Hoog tijd dat we daar komaf mee maakten en dat we de resultaten van onze ankerkuilbemonstering samenlegden.” En zo geschiedde: het INBO en WUR konden door de nauwere samenwerking veel kennisleemtes invullen. Zo kon onder ander worden vastgesteld hoe de soortensamenstelling verandert tussen 8 bemonsterde locaties. Zo bleek de Paulinapolder (Nederland, zout water) de thuishaven van vooral haring, terwijl in Branst (Vlaanderen, het ‘zoetste’ deel van de Schelde) vooral spiering werd opgevist. De samenwerking leverde ook interessante gegevens op over de plaatsen in de Schelde waar juvenielen opgroeien en waar adulten paaien. “Grenzeloze vissen vragen om grenzeloos onderzoek”, aldus Rhea, “en daarom gaan we in de toekomst nog nauwer samenwerken rond visgemeenschappen, kraamkamers en abiotische factoren.”

🥾 Na de lezingen trok de groep richting het Sigmagebied Kruibeke-Basel-Rupelmonde voor een excursie onder leiding van collega’s van de Vlaamse Waterweg. Later die namiddag werden er ook nog een aantal grote modderkruipers in het gebied uitgezet.

ℹ️ Wie het volledige verslag van de netwerkdag wil lezen en ook de andere boeiende onderwerpen wil ontdekken (vissenbossen, Marker-Wadden,…) kan terecht op https://www.vissennetwerk.nl/. Binnenkort vind je daar het verslag en de presentaties.

10/06/2026

In het Schulensbroek en Webbekomsbroek in Halen, Herk-de-stad, Lummen en Diest zijn vorige week 40.000 jonge larven van de grote modderkruiper uitgezet. Die vissoort is heel zeldzaam geworden in Vlaanderen. Door exemplaren te kweken (in ons Onderzoekscentrum voor Aquatische Fauna) en die daarna uit te zetten, willen we de overgebleven populaties redden.
VRT NWS was bij de uitzetting en interviewde onze Jeroen Van Wichelen.

In het Schulensbroek en Webbekomsbroek in Halen, Herk-de-stad, Lummen en Diest zijn vorige week zo'n 40.000 jonge larven van de grote modderkruiper uitgezet. Die vissoort is heel zeldzaam geworden in Vlaanderen. Door er gekweekte exemplaren uit te zetten, hoopt het Instituut voor Natuur- en Bosonder...

09/06/2026

Het gaat niet goed met de bunzing in Vlaanderen. Door de achteruitgang van leefgebied, afname van het voedselaanbod, impact van toxische stoffen en toegenomen concurrentie met andere roofdieren gaat de bunzing achteruit. Jan Gouwy (INBO) schreef er een boeiend natuurbericht over: https://www.natuurpunt.be/nieuws/bunzing-gaat-verder-achteruit-in-vlaanderen?fbclid=IwY2xjawSU6dZleHRuA2FlbQIxMQBzcnRjBmFwcF9pZBAyMjIwMzkxNzg4MjAwODkyAAEeb-nvAsEZL2i7fMw4_QfkzJT_NXmsTs3Z-cCJ3pMWmkyuVRlutlRM8cOajDY_aem_MGIXrULxfjGJpXCtIOezIg

Het gaat niet goed met de bunzing in Vlaanderen. Dat blijkt uit het nieuwe rapport dat het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) elke zes jaar naar Europa stuurt. De cijfers laten zien dat er steeds minder bunzings zijn. Maar hoe meten onderzoekers dat eigenlijk?