23/06/2026
Υπογραφή της Σύμβασης με τη Cyta για την προμήθεια Εγκαταστάσεων Αποθήκευσης Ενέργειας
Ο Διαχειριστής Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου (ΔΣΜΚ) ανακοινώνει ότι, σήμερα, 23 Ιουνίου 2026 υπογραφηκε η Δημόσια Σύμβαση με τον Ανάδοχο του έργου που αφορά στην εισαγωγή των πρώτων μεγάλων συστημάτων αποθήκευσης στο ηλεκτρικό σύστημα της Κύπρου.
Για την εξασφάλιση του εξοπλισμού και υπηρεσιών, ακολουθήθηκε ανοιχτή διαδικασία ζήτησης προσφορών. Ο διαγωνισμός ήταν διεθνής και ακολουθήθηκαν από τον ΔΣΜΚ όλες οι προβλεπόμενες διαδικασίες δημοσίων συμβάσεων και αδειοδότησης με απόλυτη διαφάνεια.
Το έργο κατακυρώθηκε στη https://www.facebook.com/share/1ERtMDfUfV/ που είναι ένας οργανισμός με μεγάλη εμπειρία και ικανότητα διαχείρισης τέτοιων μεγάλων έργων υψηλής τεχνολογίας.
Το έργο απορρέει από την Απόφαση 217/2025 της ΡΑΕΚ, ημερομηνίας 18 Ιουνίου 2025, με την οποία δίνεται οδηγία στον ΔΣΜΚ να υλοποιήσει Συστήματα Αποθήκευσης Ενέργειας (ΣΑΕ) σε τρεις διαφορετικούς υφιστάμενους Υποσταθμούς Μεταφοράς. Η εν λόγω απόφαση έπεται, μεταξύ άλλων, της εξασφάλισης παρέκκλισης από τις σχετικές πρόνοιες της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1711, κατόπιν αιτήματος της Κυπριακής Δημοκρατίας και την υιοθέτησή της από τη Βουλή των Αντιπροσώπων με τον τροποποιητικό Ν. 56(I)/2025 και τη γνωστοποίηση του Υπουργού Ενέργειας στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας με την Κ.Δ.Π. 240/2025.
Η χρηματοδότηση των ΣΑΕ προβλέπεται να καλυφθεί από το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Πολιτικής Συνοχής «ΘΑλΕΙΑ 2021-2027» και για τον σκοπό αυτό ο ΔΣΜΚ βρίσκεται σε συνεχή επαφή και συνεργασία με τη Διεύθυνση Ελέγχου του Υπουργείου Μεταφορών Επικοινωνιών και Έργων, που ενεργεί ως Ενδιάμεσος Φορέας.
Στα πλαίσια του έργου, θα εγκατασταθεί ένα Σύστημα Αποθήκευσης Ενέργειας ισχύος 40 MW / 80 MWh στον Υποσταθμό «Αθαλάσσα» στην Επαρχία Λευκωσίας και δύο Συστήματα Αποθήκευσης Ενέργειας ισχύος 40 MW / 160 MWh στους Υποσταθμούς «Ανατολικό» και «Ελεύθερη Βιομηχανική Ζώνη» (FIZ) στις Επαρχίες Πάφου και Λάρνακας αντίστοιχα. Οι τρεις αυτές τοποθεσίες έχουν επιλεγεί ώστε να μεγιστοποιηθεί το όφελος από τη λειτουργία των συστημάτων αποθήκευσης. Συγκεκριμένα, οι επιλεχθέντες υποσταθμοί στους οποίους θα συνδεθούν τα συστήματα αυτά μας δίνουν την δυνατότητα σύνδεσης τους, απευθείας στο Σύστημα Μεταφοράς, κάτι που εκτός από τα σημαντικά οφέλη της αποθήκευσης ενέργειας, επιτρέπει την απρόσκοπτη παροχή των απαραίτητων εφεδρειών στο ηλεκτρικό σύστημα χωρίς περιορισμούς. Επίσης, συμβάλλουν αποτελεσματικά στην βελτίωση των ροών ενέργειας στο ηλεκτρικό σύστημα, αμβλύνοντας τα προβλήματα συμφόρησης που πιθανόν να προκληθούν τις ώρες αιχμής και ταυτόχρονα δεν επηρεάζουν τα υφιστάμενα έργα ΑΠΕ για τα οποία ο προγραμματισμός παραμένει όπως προβλέπεται στο εγκεκριμένο προγραμματισμό τους. Τα έργα σύνδεσης έχουν ήδη ενταχθεί και εγκριθεί στο δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης του Συστήματος Μεταφοράς και είναι σε εξέλιξη η κατασκευή τους. Σύμφωνα με το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο που έχει υιοθετηθεί στην Κύπρο, τα έργα αυτά υλοποιούνται από τον Ιδιοκτήτη Συστήματος Μεταφοράς (Βασική Ρυθμιζόμενη Δραστηριότητα της ΑΗΚ) ο οποίος έχει αναλάβει την ευθύνη και τις δεσμεύσεις ότι θα ολοκληρώσει το μέρος του έργου που του αναλογεί εντός του χρονοδιαγράμματος.
Η διείσδυση ηλεκτροπαραγωγής από ΑΠΕ κατά τις περιόδους ψηλής ζήτησης είναι πέραν του 60% για αρκετές ώρες και σε επίπεδο ημίωρου φτάνει ακόμη και το πολύ ψηλό ποσοστό του 70% σε κάποιες περιόδους του έτους. Αυτά τα ψηλά ποσοστά σε συνδυασμό με την απουσία πόρων ευελιξίας και τη χαμηλή ζήτηση καθιστούν τη διαχείριση του μικρού και απομονωμένου ηλεκτρικού συστήματος της Κύπρου πολύ δύσκολη πρόκληση. Η εγκατάσταση των εν λόγω συστημάτων αποθήκευσης κάτω από την κυριότητα του ΔΣΜΚ θα βοηθήσει στην αποτελεσματικότερη διαχείριση του ηλεκτρικού συστήματος και θα αυξήσει την ανθεκτικότητα του στις απότομες και απρόβλεπτες μεταβολές της ηλεκτροπαραγωγής από ΑΠΕ μειώνοντας παράλληλα τις περικοπές. Τέτοιες μεταβολές καταγράφονται όλο και πιο συχνά και σε συνδυασμό με το δυσανάλογα μεγάλο, για το μέγεθος της Κύπρου, ποσοστό εγκατεστημένων συστημάτων ΑΠΕ, προκαλούν σοβαρά προβλήματα στην ευσταθή λειτουργία του ηλεκτρικού συστήματος. Αναφέρεται σχετικά ότι, μόνο τα εγκατεστημένα Φωτοβoλταικά Συστήματα έχουν ξεπεράσει τα 1040 MW. Επιπρόσθετα τα συστήματα αποθήκευσης θα αποτελέσουν ένα επιπρόσθετο εργαλείο του ΔΣΜΚ για να διασφαλίζει την ικανότητα του συστήματος να ανταποκρίνεται στην εύλογη ζήτηση μιλήσουμε και με το Νομικό Τμήμα που αποτελεί αποκλειστική του αρμοδιότητα στο Νόμο.
Πολύ σημαντικό είναι το γεγονός ότι ένα από τα συστήματα θα διαθέτει ειδικά χαρακτηριστικά διαμόρφωσης δικτύου (Grid Forming) κάτι που σηματοδοτεί την εισαγωγή προηγμένων τεχνολογιών στο ηλεκτρικό σύστημα της Κύπρου. Η τεχνολογία αυτή αναπτύχθηκε για να βοηθήσει απομονωμένα συστήματα όπως το δικό μας και αποτελεί ακόμη μια μεγάλη πρόκληση για τον Οργανισμό μας. Αναμένεται να δώσει τη δυνατότητα στον ΔΣΜΚ να αποκτήσει σημαντική εμπειρία και τεχνογνωσία στη λειτουργία, διαχείριση και αξιοποίηση τέτοιων συστημάτων, ιδίως για την παροχή επικουρικών υπηρεσιών και τη βελτίωση της λειτουργικής ασφάλειας και ευστάθειας του ηλεκτρικού συστήματος.
Επισημαίνεται ότι, όπως αναφέρθηκε και πιο πάνω, το έργο αυτό ο ΔΣΜΚ δεν παρεμποδίζει την ανάπτυξη παρόμοιων συστημάτων από ιδιώτες επενδυτές. Αντίθετα, η ανάπτυξη αυτόνομων συστημάτων ιδιωτών επενδυτών προωθείται παράλληλα και ήδη μερικά από τα έργα αυτά είναι σε εξέλιξη. Ο ΔΣΜΚ έχει εκδώσει όρους σύνδεσης για αυτόνομα συστήματα με συνολική ισχύ 60 MW / 190 MWh και οι αιτήσεις βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο.
Ο ΔΣΜΚ επισημαίνει οτι όλα τα έργα αποθήκευσης είναι ευπρόσδεκτα και απαραίτητα για να πετύχουμε τους Ευρωπαϊκούς και εθνικούς στόχους για διείσδυση των ΑΠΕ και παράλληλα θα περιορίσουν σημαντικά τις περικοπές πράσινης ενέργειας και κατ’ επέκταση τους ρύπους.
Ασφαλώς το αναμενόμενο αποτέλεσμα θα είναι το όφελος του πολίτη που θα προκύψει με μείωση του κόστους της κιλοβατώρας παράλληλα με την βελτίωση των δεικτών ποιότητας του Ηλεκτρικού μας Συστήματος.
Η υλοποίηση του έργου δρομολογείται άμεσα και αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός του χρονοδιαγράμματος που έχει περιληφθεί στο Διαγωνισμό.
