Ethio-Cert

Ethio-Cert We are the first Cyber Emergency Response Team in Ethiopia. Ethio-CERT helps you prevent, detect, respond.

በምርጫ ወቅት ከውሸት መረጃዎች፣ አጠራጣሪ ሊንኮች እና የማጭበርበር መልዕክቶች ይጠንቀቁ። ማንኛውንም መረጃ ከማጋራትዎ በፊት እውነተኛነቱን ያረጋግጡ። ደህንነቱ የተጠበቀ ምርጫ የሁላችንም ኃ...
31/05/2026

በምርጫ ወቅት ከውሸት መረጃዎች፣ አጠራጣሪ ሊንኮች እና የማጭበርበር መልዕክቶች ይጠንቀቁ። ማንኛውንም መረጃ ከማጋራትዎ በፊት እውነተኛነቱን ያረጋግጡ።

ደህንነቱ የተጠበቀ ምርጫ የሁላችንም ኃላፊነት ነው።

🇪🇹 ለሁሉም የኢትዮ ሰርት (Ethio CERT) ተከታታዮች መልካም የምርጫ ቀን እንመኛለን።

በChatgpt ስም የሚፈፀም ''LLMShare'' የማታለል ዘዴ ተደረሰበት።******************‎የሳይበር ጥቃት ፈጻሚዎች (Threat actors) የቻትጂፒቲን (ChatGPT) የይዘት...
30/05/2026

በChatgpt ስም የሚፈፀም ''LLMShare'' የማታለል ዘዴ ተደረሰበት።
******************
‎የሳይበር ጥቃት ፈጻሚዎች (Threat actors) የቻትጂፒቲን (ChatGPT) የይዘት ማጋሪያ አገልግሎት (content-sharing feature) ያለአግባብ በመጠቀም ሀሰተኛ የቴክኒክ መስተጓጎል (outage) ገጾችን እያሳዩ መሆኑ ተሰማ። ይህ ጥቃት ተጠቃሚዎች የቻትጂፒቲ የዴስክቶፕ መተግበሪያ (desktop application) አስመስለው የተሰሩ ተንኮል-አዘል ሶፍትዌሮችን (malware) እንዲያወርዱ ለማታለል ታስቦ የተዘጋጀ ነው።
‎
‎በፑሽ ሴኪዩሪቲ (Push Security) የተገኘውና "LLMShare" የተሰኘው ይህ የስርጭት ዘመቻ፣ ቻትጂፒቲን የሚፈልጉ ሰዎችን የጉግል ማስታወቂያዎችን (Google ads) በመጠቀም በራሱ በchatgpt.com ድረ-ገጽ ላይ ወደተስተናገደ ተንኮል-አዘል የጋራ ገጽ ይመራቸዋል። ይህም ጥቃቱ በታማኝ OpenAI የይዘት መድረክ በኩል እንዲሰራጭ አስችሎታል።
‎
‎ሀሰተኛው የስፖንሰርሺፕ ማስታወቂያ እና የማታለያ መንገዱ
‎ተጠቃሚዎች ማስታወቂያውን ሲጫኑ በቀጥታ ወደ ትክክለኛው የቻትጂፒቲ የጋራ ገጽ የሚወሰዱ ቢሆንም፣ ከተለመደው የውይይት ገጽ ይልቅ የሚገጥማቸው የድረ-ገጽ መስተጓጎል መኖሩን የሚገልጽ የሐሰት ማሳወቂያ ነው። ማሳወቂያው የድረ-ገጽ ስሪቱ ለጊዜው እንደማይሰራ በመጥቀስ፣ ተጠቃሚዎች ይልቁኑ የዴስክቶፕ መተግበሪያውን እንዲያወርዱ ያሳስባል።
‎
‎በሀሰተኛው የቴክኒክ መስተጓጎል ገጽ ላይ የሰፈረው መልዕክት የሚከተለውን ይላል፦
‎"በአሁኑ ወቅት ከፍተኛ የተጠቃሚዎች ቁጥር (high traffic) እያስተናገድን እንገኛለን። በከፍተኛ የተጠቃሚዎች ብዛት ምክንያት ድረ-ገጻችን ለጊዜው ዝግ ሆኗል። አገልግሎቱን ለመቀጠል እባክዎ የዴስክቶፕ መተግበሪያችንን ያውርዱ።"
‎
‎ይህንን ጥቃት ልዩ የሚያደርገው፣ እንደተለመዱት የፊሺንግ (phishing) ጥቃቶች ጥቃት ፈጻሚዎቹ በራሳቸው ቁጥጥር ስር ባሉ የውሸት ድረ-ገጾች ላይ የሚያስተናግዱት ሳይሆን፣ ሀሰተኛው የቴክኒክ መስተጓጎል መልዕክት በቀጥታ በራሱ በቻትጂፒቲ (ChatGPT) በኩል ተዘጋጅቶ እንዲታይ መደረጉ ነው።
‎
‎
‎የሳይበር ደህንነትን ለማጠናከር እና ወቅታዊ የመከላከያ መረጃዎችን ለማግኘት የ Ethio- CERTን ማህበራዊ ሚዲያ ገጾች ይከታተሉ።
‎ተጨማሪ የሳይበር ደህንነት መረጃዎችን ለማግኘት፡-
‎• ድረ ገጽ፦ https://www.ethiocert.gov.et/
‎•ሊንክዲን (LinkedIn) ፦ https://www.linkedin.com/company/ethio-cert/
‎•ቲክቶክ (Tiktok) ፦ https://www.tiktok.com/
‎• የሳይበር ጥቃት ጥቆማ ለመስጠት ነጻ የስልክ መስመር፡ 933
‎

ዚምባብዌ የሳይበር ወንጀሎች መጨመር እያጋጠማት በመሆኑ የህዝብ ግንዛቤን እያሳደገች ነው። *********************ዚምባብዌ የሳይበር ወንጀሎች ቁጥር እየጨመረባት ይገኛል፤ ይህንን ሁ...
28/05/2026

ዚምባብዌ የሳይበር ወንጀሎች መጨመር እያጋጠማት በመሆኑ የህዝብ ግንዛቤን እያሳደገች ነው።
*********************
ዚምባብዌ የሳይበር ወንጀሎች ቁጥር እየጨመረባት ይገኛል፤ ይህንን ሁኔታ ለማስተካከልም የሚመለከታቸው ባለስልጣናት የትምህርትና የግንዛቤ ማስጨበጫ ሥራዎችን እያጠናከሩ ነው።

የሀገሪቱ የቴሌኮሙኒኬሽን ዘርፍ በሕግ በተቋቋመው የዚምባብዌ የፖስታ እና ቴሌኮሙኒኬሽን የቁጥጥር ባለስልጣን (POTRAZ) ቁጥጥርና ክትትል ይደረግበታል። የዚህ ባለስልጣን አንዱ ዋና ተግባር በሀገሪቱ ፈጣን ዕድገት እያሳዩ ካሉ ዘርፎች መካከል የሆኑትን የሞባይል ኔትወርኮች እና የኢንተርኔት አገልግሎቶችን መቆጣጠር ነው።

በባለስልጣኑ የመረጃ ጥበቃ ክፍል ዳይሬክተር የሆኑት ሲትሲ ማሪዎ፥ ዚምባብዌ ከዚህ ቀደም ታይቶ የማይታወቅ የሳይበር ወንጀል መጨመር እያጋጠማት መሆኑን አረጋግጠዋል። ባለስልጣኑ በጉዳዩ ላይ ግንዛቤ እያሰረጸ መሆኑን ገልጸው፥ ጥቃት የደረሰባቸው ዜጎችም ወንጀሉን ለሕግ አስከባሪ አካላት እንዲያመለክቱ አሳስበዋል።

የሳይበር ደህንነትን ለማጠናከር እና ወቅታዊ የመከላከያ መረጃዎችን ለማግኘት የ Ethio- CERTን ማህበራዊ ሚዲያ ገጾች ይከታተሉ።
ተጨማሪ የሳይበር ደህንነት መረጃዎችን ለማግኘት፡-
• ድረ ገጽ፦ https://lnkd.in/e_ZNJkew
•ሊንክዲን (LinkedIn) ፦ https://lnkd.in/dWhnui6U
•ቲክቶክ (Tiktok) ፦ https://lnkd.in/dYDfNbEY
• የሳይበር ጥቃት ጥቆማ ለመስጠት ነጻ የስልክ መስመር፡ 933

የዕለቱ የሳይበር ደህንነት ምክር (Daily Cyber Tip)የሳይበር ወንጀል በአንድ ቦታ አይቆምም።ሰዎች የማታለያ ኢሜይሎችን (Phishing emails) በመለየት ረገድ ጎበዝ እየሆኑ ሲመጡ...
28/05/2026

የዕለቱ የሳይበር ደህንነት ምክር (Daily Cyber Tip)
የሳይበር ወንጀል በአንድ ቦታ አይቆምም።

ሰዎች የማታለያ ኢሜይሎችን (Phishing emails) በመለየት ረገድ ጎበዝ እየሆኑ ሲመጡ፣ አጥቂዎቹ ስልታቸውን ይቀይራሉ።
ዋናው ጉዳይ የሚጠቀሙበት መተግበሪያ ወይም ቴክኖሎጂ አይደለም። ዋናው ጉዳይ የእርስዎን እምነት አግኝቶ ማጭበርበር ነው።
የማታለያው መንገድ እና መልክ ሊቀየር ይችላል፤ ሰዎችን የማጭበርበር እና የመጠቀም ፍላጎታቸው ግን መቼም አይቀየርም። ለዚህ ነው የእኛም ንቃት ሁልጊዜ አብሮ መዘመን ያለበት።

ምን ማድረግ ይኖርብናል?
ዘዴዎችን እንጂ መድረኮችን ብቻ አትመኑ፦ ማጭበርበር በኢሜይል፣ በስልክ ጥሪ፣ በጽሑፍ መልእክት (SMS) ወይም በአካል ሊመጣ ይችላል። ትኩረትዎ መልእክቱ በተላከበት መንገድ ላይ ሳይሆን በይዘቱ ላይ ይሁን።

የደህንነት እውቀትዎን ያዘምኑ፦ አጥቂዎች የሚጠቀሙባቸው አዳዲስ የማታለያ ስልቶች ምን እንደሆኑ አልፎ አልፎ መረጃዎችን ያንብቡ።
ሁልጊዜ ይጠራጠሩ፦ ማንኛውም አካል የእርስዎን ሚስጥራዊ መረጃ (የይለፍ ቃል፣ የባንክ አካውንት) በአስቸኳይ ሁኔታ ሲጠይቅዎት ሁልጊዜ ጥርጣሬ ይኑርዎት።

አጥቂዎቹ ስልታቸውን በየቀኑ እንደሚቀይሩት ሁሉ፣ እኛም ዝግጁነታችንን እና ንቃታችንን ማሳደግ ግድ ይለናል።
ደህንነትዎ የተጠበቀ ይሁን!

የኢትዮጵያ የኮምፒውተር ድንገተኛ አደጋ ምላሽ ቡድን (EthioCERT) ለመላው የእስልምና እምነት ተከታዮችና ለድርጅታችን አጋሮች በሙሉ፣ እንኳን ለዒድ አል-አድሐ (ዐረፋ) በዓል በሰላም አደ...
27/05/2026

የኢትዮጵያ የኮምፒውተር ድንገተኛ አደጋ ምላሽ ቡድን (EthioCERT) ለመላው የእስልምና እምነት ተከታዮችና ለድርጅታችን አጋሮች በሙሉ፣ እንኳን ለዒድ አል-አድሐ (ዐረፋ) በዓል በሰላም አደረሳችሁ ይላል። በዓሉ የጋራ ደህንነታችንን የምናጠናክርበትና በሰላም የምናሳልፍበት እንዲሆን እንመኛለን።

The Ethiopian Computer Emergency Response Team (EthioCERT) wishes a blessed Eid al-Adha to all Muslims and our institutional partners. May this festive season inspire unity, peace, and a commitment to our shared digital resilience.

በችግርዎ ሰዓት የሚመጡ "መልካም አጋጣሚዎችን" ይጠራጠሩ!በአሁኑ ጊዜ ስለ online ማጭበርበሮች በጣም አስፈሪው ነገር ከጀርባቸው ያለው የቴክኖሎጂ ረቂቅነት አይደለም። ዋናው ነገር የጊዜ አ...
26/05/2026

በችግርዎ ሰዓት የሚመጡ "መልካም አጋጣሚዎችን" ይጠራጠሩ!

በአሁኑ ጊዜ ስለ online ማጭበርበሮች በጣም አስፈሪው ነገር ከጀርባቸው ያለው የቴክኖሎጂ ረቂቅነት አይደለም። ዋናው ነገር የጊዜ አጠባበቃቸው (Timing) ነው።
የአሁኑ ዘመን የሳይበር ወንጀለኞች በደፈናው የዘፈቀደ መልዕክት እየበተኑ የሚሸወድ ሰው አይጠብቁም። በጣም አደገኛ የሚባሉት እያጠኑዎት ነው። ከሥራ መባረርዎን የሚያሳይ መረጃ ማኅበራዊ ሚዲያ ላይ ስለለጠፉ ሥራ ማጣትዎን ያውቃሉ። የተለየ የኢንቨስትመንት ፍላጎት እንዳለዎት በቡድን (groups) ውስጥ ስለተናገሩ ያንን ያውቃሉ። የእርስዎን የጭንቀት እና የችግር ዲጂታል ኮቴ (digital footprint) ይከታተላሉ — ልክ መከላከያዎ ሲላላ ደግሞ ጥቃት ይሰነዝራሉ።
በሕይወትዎ ውስጥ ትልቅ ክፍተት በፈተጠረበት ወቅት፣ ያንን ክፍተት የሚደፍን የሚመስል ያልተጠበቀ መልካም አጋጣሚ በኢሜይልዎ ወይም በስልክዎ ሲመጣ... እሱ በአጋጣሚ የመጣ ዕድል ሳይሆን ሆን ተብሎ የተሰላ ወጥመድ ነው።

የስጋት ምልክቶች (Red Flags)
ያልተጠየቀ መልዕክት ከቅርብ ጊዜ የሕይወት ክስተትዎ ጋር ፍጹም የሚገጥም ከሆነ በጣም ይጠንቀቁ፦

ሥራ ማጣት፦ ከሥራ መቀነስዎን ሊንክድኢን (LinkedIn) ላይ ሲለጥፉ፣ አንድ የሥራ ቀጣሪ ወዲያውኑ መልዕክት ይልክልዎታል። "ከቤት ሆነው የሚሰሩበት" ከፍተኛ ክፍያ ያለው ሥራ እንዳለ ይነግርዎታል፤ ነገር ግን ለመሣሪያዎች መግዣ በሚል ቅድሚያ ክፍያ ይጠይቃል።

የገንዘብ እጥረት፦ ስለ ፈጣን ብድር በኢንተርኔት ሲፈልጉ ወይም የገንዘብ ችግርዎን በማኅበራዊ ሚዲያ ሲገልጹ፣ በድንገት ያልተረጋገጡ አበዳሪዎች ያለምንም ቅድመ-ሁኔታ ብድር እንደሚያበድሩዎት ይነግሩዎታል።

የቅርብ ሰው ማጣት፦ የሃዘን መግለጫ ወይም መታሰቢያ ሲለጥፉ፣ አጭበርባሪዎች የራቀ ዘመድ፣ የንብረት ጠበቃ ወይም የሃዘን አማካሪ በመምሰል ገንዘብ ለመበዝበዝ ብቅ ይላሉ።

ፈጣን የጥንቃቄ እርምጃዎች
የግል መረጃዎን ይጠብቁ (Privacy)፦ በማኅበራዊ ሚዲያ ላይ ያሉትን የደህንነት ማስተካከያዎች ያጥብቁ። ትልልቅ የሕይወት ቀውሶችን ወይም የገንዘብ ችግሮችን በይፋ ከመለጠፍ ይቆጠቡ።

ከመልዕክቱ ውጪ ያረጋግጡ፦ አንድ ድርጅት ፍጹም የሆነ የሥራ ወይም የገንዘብ ዕድል ይዞ ሲመጣ፣ እነሱ የላኩትን ሊንክ (links) ወይም ስልክ ቁጥር አይጠቀሙ። የድርጅቱን ትክክለኛ ድረ-ገጽ ራስዎ ፈልገው በማግኘት በተረጋገጠ መስመር ያነጋግሯቸው።

ይህንን ሕግ ያስታውሱ፦ በስሜት በደከሙበት ወቅት የማመዛዘን ችሎታዎ ይላላል። አንድ የቀረበልዎት ዕድል ልክ መስማት የሚፈልጉትን ነገር ብቻ የሚነግርዎት ከሆነ፣ ጥርጣሬዎን በዕጥፍ ይጨምሩ።

የዚህ ሳምንት ዋና ዋና የሳይበር ደህንነት ክስተቶችየሳምንቱ እትም: May 18-22,2026የአፍሪካ ትኩረት (Africa Focus)1. ኢንተርፖል በመካከለኛው ምስራቅና ሰሜን አፍሪካ የመጀመሪ...
24/05/2026

የዚህ ሳምንት ዋና ዋና የሳይበር ደህንነት ክስተቶች
የሳምንቱ እትም: May 18-22,2026

የአፍሪካ ትኩረት (Africa Focus)

1. ኢንተርፖል በመካከለኛው ምስራቅና ሰሜን አፍሪካ የመጀመሪያውን ግዙፍ የሳይበር ወንጀል መከላከያ ዘመቻ አካሄደ።
ዓለም አቀፉ የፖሊስ ተቋም (ኢንተርፖል) በመካከለኛው ምስራቅ እና በሰሜን አፍሪካ (MENA) ቀጠና ውስጥ በዓይነቱ የመጀመሪያ የሆነ የሳይበር ወንጀል መከላከያ ዘመቻን በቅንጅት የመራ ሲሆን፣ በዚህም 201 ተጠርጣሪዎች በቁጥጥር ስር ውለዋል፤ እንዲሁም ተጨማሪ 382 ተጠርጣሪዎች ተለይተዋል።

ዓለም አቀፍ የሳይበር ዜና

1. ኢራናውያን ሃከሮች በአሜሪካ የሚገኙ የነዳጅ ማጠራቀሚያ ታንኮችን ሰብረው መግባታቸው ተነገረ።

የኢራን ሃከሮች በአሜሪካ ዙሪያ ለሚገኙ የነዳጅ ማደያዎች አገልግሎት የሚሰጡ የማጠራቀሚያ ታንኮችን የነዳጅ መጠን የሚቆጣጠሩ ሥርዓቶችን (systems) ሰብረው መግባታቸው ተዘግቧል። ይህ ድርጊት የዘመናዊ ጦርነት ባህሪ እየተቀያየረ መምጣቱን እና የኢራን የሳይበር ጥቃት ተደራሽነት ከአሜሪካ እና ከእስራኤል ጋር ካላት ቀጥተኛ የወታደራዊ ፍልሚያ ባለፈ እጅግ ሰፊ መሆኑን በድጋሚ ያሳየ ሆኗል።
2. የቴሌግራም ሚኒ አፖች (Mini Apps) ለክሪፕቶ ማጭበርበሪያ እና ለተንኮል-አዘል ሶፍትዌር ስርጭት እየዋሉ ነው።

2. ጉግል (Google) ብሮውዘር ከተዘጋ በኋላ ከጀርባ የሚሰራውን አደገኛ የChromium ደህንነት ጉድለት በስህተት ይፋ አደረገ።

ጉግል (Google) ብሮውዘር (Browser) ከተዘጋ በኋላም እንኳ ጃቫ ስክሪፕት (JavaScript) ከጀርባ እንዲሰራ በማድረግ፣ በርቀት የሳይበር ጥቃት አድራሾች በኮምፒውተሮች ላይ የኮድ ትዕዛዝ እንዲያስተላልፉ (Remote Code Ex*****on) የሚፈቅደውንና እስካሁን መፍትሄ ያላገኘውን የChromium ስሪት የደህንነት ጉድለት ዝርዝር መረጃ በስህተት ለህዝብ ይፋ አድርጓል።

ማጣቀሻዎች (References):
The Hacker News.
Bleepng Computer.
Dark Reading.

ይህ የሳምንቱ የሳይበር ደህንነት ሪፖርት ከ Ethio-CERT ነበር። ደህንነቱ የተጠበቀ የሳይበር ቦታ እንዲኖረን ሁላችንም የየራሳችንን ድርሻ እንወጣ!
ተጨማሪ የሳይበር ደህንነት መረጃዎችን ለማግኘት፡-

• ድረ ገጽ፦ https://lnkd.in/e_ZNJkew

• ፌስቡክ(Facebook): https://lnkd.in/dSHbE7vx

• ቴሌግራም(Telegram):-https://lnkd.in/eXUB6vtS

• የሳይበር ጥቃት ጥቆማ ለመስጠት ነጻ የስልክ መስመር፡ 933

‎በወሳኝ መሠረተ ልማት ላይ የተሰነዘረ የሳይበር ጥቃት ‎‎anisanas2 በመባል የሚታወቀው የሳይበር ጥቃት አድራጊ ቡድን፣ የሜክነስ ከተማ የውሃ እና ኤሌክትሪክ አቅርቦት ላይ Database...
23/05/2026

‎በወሳኝ መሠረተ ልማት ላይ የተሰነዘረ የሳይበር ጥቃት
‎
‎anisanas2 በመባል የሚታወቀው የሳይበር ጥቃት አድራጊ ቡድን፣ የሜክነስ ከተማ የውሃ እና ኤሌክትሪክ አቅርቦት ላይ Database ላይ የሳይበር ጥቃት ማድረሱን እና መረጃዎችን መዝረፉን DarkForums ድረ-ገጽ ላይ አስታውቋል። ጥቃት አድራጊው በአጠቃላይ 1.1 ሚሊዮን የሚሆኑ የድርጅቱን ምስጢራዊ ሰነዶች ማውጣቱን ተናግሯል። ተቋሙ ላይ ጫና ለመፍጠር እና መረጃዎችን በደረጃ የማውጣት ስትራቴጂን በመከተል፣ የመጀመሪያውን ዙር 18,000 የ-PDF ፋይሎች ይፋ አድርጓል።
‎
‎ጥቃት አድራጊው የመጨረሻ ማስጠንቀቂያ የሰጠ ሲሆን፣ ሙሉውን የውሂብ ጎታ እና የተሰበሰቡትን ፋይሎች በሙሉ በይፋዊ የቴሌግራም ቻናሉ ላይ ከመልቀቁ በፊት የ24 ሰዓት የጊዜ ገደብ አስቀምጧል።
‎
‎ጥቃት አድራጊው ይፋ ካደረገው መግለጫ ውስጥ የተገኙትን አመልካቾች ትንተና እንደሚያሳየው፣ ጥቃቱ በአካባቢው በሚገኙ የመኖሪያ ቤቶች፣ የንግድ ድርጅቶች እና የኢንዱስትሪ መረጃዎች ላይ ከፍተኛ ተጽዕኖ ያሳድራል፦
‎
‎የግል ማንነት እና የአካባቢ መገኛ መረጃዎች (PII)፦
‎client_name እና client_address፦ የአገልግሎቱ ተጠቃሚዎች ሙሉ ስም እና የመኖሪያ ወይም የንግድ ድርጅታቸው ትክክለኛ አድራሻ።
‎
‎📋 የፋይናንስ ቁጥጥር እና የንግድ መሠረተ ልማት መረጃዎች፦
‎contract_number እና client_number፦ RADEM ለክፍያ መጠየቂያ፣ ከኃይል አቅርቦት ውል ጋር ለማገናኘት እና ለክፍያ ኦዲት የሚጠቀምባቸው ልዩ መለያ ቁጥሮች።
በመስክ ላይ ለሚሰማሩ ሠራተኞች ወይም የቆጣሪ አንባቢዎች የተመደቡ የውስጥ የመንገድ መለያ ኮዶች።

የደንበኛው አካውንት የሚገኝበት የአገልግሎት ቅርንጫፍ ወይም የጂኦግራፊያዊ ስርጭት ማዕከል።
‎
‎

እስኪ በታሪክ ውስጥ እጅግ ውድ ስለነበረው አንድ የኮምፒውተር ክሊክ (Click) እንንገራችሁ።ይህን ያደረገው ግድየለሽ ወይም ጥንቃቄ የጎደለው ሰው አልነበረም። ወይም ደግሞ ምንም የማያውቅና...
22/05/2026

እስኪ በታሪክ ውስጥ እጅግ ውድ ስለነበረው አንድ የኮምፒውተር ክሊክ (Click) እንንገራችሁ።

ይህን ያደረገው ግድየለሽ ወይም ጥንቃቄ የጎደለው ሰው አልነበረም። ወይም ደግሞ ምንም የማያውቅና ያልተማረ ሰራተኛ አልነበረም።
ነገሩ እንዲህ ነው፦ በጃንዋሪ 2024 «አሩፕ» (Arup) በተባለው አለምአቀፍ የኢንጂነሪንግ ኩባንያ ውስጥ የሚሰራ የፋይናንስ ባለሙያ፣ የድርጅቱ ዋና የፋይናንስ ኦፊሰር (CFO) ነኝ ካለ አካል አንድ የኢሜል መልዕክት ይደርሰዋል። መልዕክቱ በምስጢር ከፍተኛ ገንዘብ እንዲያስተላልፍ የሚጠይቅ ነበር። ሰራተኛው ነገሩ ስላጠራጠረው ጥርጣሬውን ለማጥራት የቪዲዮ ጥሪ (Video Call) እንዲያደርጉ ጠየቃቸው፤ እነሱም ጋበዙት።

በቪዲዮ ጥሪው ላይ የድርጅቱን ዋና የፋይናንስ ኦፊሰር (CFO) ተመለከተ። የስራ ባልደረቦቹን አየ። የሚያውቃቸው ፊቶች፣ የሚለያቸው ድምጾች... ሁሉም ነገር ፍጹም እውነተኛ ይመስል ነበር።

ነገር ግን በዚያ የቪዲዮ ጥሪ ላይ የነበሩት ሰዎች በሙሉ በ«ዲፕፌክ» (Deepfake) አርቴፊሻል ኢንተለጀንስ የተፈጠሩ የሀሰት ምስሎችና ድምጾች ነበሩ።
ሰራተኛው ምን እየተካሄደ እንዳለ ሳያውቅ በፊት፣ በ15 የተለያዩ ዝውውሮች በአጠቃላይ 25 ሚሊዮን ዶላር አስተላለፈ። ነገሩ የገባው ግን ሁሉ ነገር ካበቃ በኋላ ነበር፤ ያኔ ደግሞ በጣም ረፍዶ ነበር።

ይህ የፈጠራ ወይም የሳይንሳዊ ታሪክ አይደለም። በሆንግ ኮንግ ፖሊስ የተረጋገጠ፣ እንዲሁም በ2024 በCNN፣ በBBC እና በሁሉም ታዋቂ የዜና አውታሮች የተዘገበ እውነተኛ የዓለማችን ክስተት ነው።
ይህን ማጭበርበር ለመፈጸም ጥቅም ላይ የዋለው ቴክኖሎጂ ደግሞ፣ ከነበረበት ጊዜ ይልቅ ዛሬ ይበልጥ በቀላሉ ለማንም ሰው ተደራሽ ሆኗል።

ስለሆነም ወደፊት ልንከተለው የሚገባው ህግ በጣም ቀላል ነው፦ ማንኛውም ሰው ይሁን ማን፣ አስቸኳይ የገንዘብ ዝውውር ጥያቄ ሲያቀርብ፣ እርምጃ ከመውሰዳችሁ በፊት በሌላ የተለየ መንገድ (ለምሳሌ በቀጥታ ስልክ በመደወል) ትክክለኛነቱን አረጋግጡ። በዚያ ቀን የ30 ሰከንድ የስልክ ጥሪ ተደርጎ ቢሆን ኖሮ፣ ያንን 25 ሚሊዮን ዶላር ማዳን ይቻል ነበር።

እስኪ አስቡት፣ ይህ ጥንቃቄ እናንተን ከምን ያህል ኪሳራ ሊታደጋችሁ እንደሚችል! ንቁ ሁኑ!

የኢንፎርሜሽን መረብ ደህንነት አስተዳደር (ኢመደአ) 5ኛውን የሳይበር ታለንት ካምፕ በስድስት የሀገሪቱ ዩኒቨርስቲዎች እንደሚሰጥ ገለፀ።*********************መልኩን እየቀያየረ የመ...
21/05/2026

የኢንፎርሜሽን መረብ ደህንነት አስተዳደር (ኢመደአ) 5ኛውን የሳይበር ታለንት ካምፕ በስድስት የሀገሪቱ ዩኒቨርስቲዎች እንደሚሰጥ ገለፀ።
*********************
መልኩን እየቀያየረ የመጣውን የሳይበር ጥቃት ለመከላከል በዘርፉ በቂ ዕውቀት ያለው የሰው ሀይል እንደሚያስፈልግ ይታመናል ይህንንም አላማ በማድረግ የኢንፎርሜሽን መረብ ደህንነት አስተዳደር (ኢመደአ) በየአመቱ በቴክኖሎጂው ዘርፍ ልዩ ፍላጎት ላላቸው ወጣቶችና ታዳጊዎች የሳይበር ታለንት ካምፕ ያዘጋጃል። ዘንድሮም ለ 5ኛ ዙር በሀገሪቱ በሚገኙ 6 ከፍተኛ የትምህርት ተቋማት የሳይበር ታለንት ካምፕ ይሰጣል ።ይህንንም በማስመልከት የአስተዳደሩ የሳይበር ልህቀት ማዕከል ዳይሬክተር አቶ ቢሻው በየነ ጋዜጣዊ መግለጫ ሰጥተዋል።

በዘንድሮ የሰመር ካምፕ ከ4000 በላይ ታዳጊዎችና ወጣቶች መመዝገባቸውን የገለፁት አቶ ቢሻው ከወላጆችና ከት/ቤቶች በቀረበው ፍላጎት የምዝገባ ሂደቱ ግንቦት 17 ቀን / 2018 እንደሚጠናቀቅ ተናግረዋል።

የፕሮግራሙን ተደራሽነት ለማስፋት በዘንድሮ የሰመር ካምፕ በክልል ደረጃ በሚገኙ 6 ከፍተኛ የትምህርት ተቋማት ማለትም ፤
በ አዲስ አበባ ዩኒቨርስቲ
በባህርዳር ዩኒቨርስቲ
በደብረብርሀን ዩኒቨርስቲ
በወላይታ ሶዶ ዩኒቨርስቲ
በሀረማያ ዩኒቨርስቲ
በጅማ ዩኒቨርስቲ የሚሰጥ ይሆናል።

የፕሮግራሙ ዋና አላማ ኢትዮጵያ በዲጂታል ዘርፉ በሰው ሀይል ራሷን እንድትችል ማድረግ እና ነገ ሀገራቸውን ከሳይበር ጥቃት የሚከላከሉ ብቁ የሳይበር ሰራዊቶችን ማፍራት እንደሆነ የገለፁት አቶ ቢሻው በሳይበር ደህንነትና ቴክኖሎጂ ዘርፍ ልዩ ተሰጥኦ ያላቸው ታዳጊዎችና ወጣቶች በኦንላይን እንዲመዘገቡ ጥሪ አቅርበዋል።

የምዝገባ ሊንክ፡https://ctc.insa.gov.et/registration

የሳይበር ደህንነትን ለማጠናከር እና ወቅታዊ የመከላከያ መረጃዎችን ለማግኘት የ Ethio- CERTን ማህበራዊ ሚዲያ ገጾች ይከታተሉ።

ተጨማሪ የሳይበር ደህንነት መረጃዎችን ለማግኘት፡-
• ድረ ገጽ፦ https://lnkd.in/e_ZNJkew
•ሊንክዲን (LinkedIn) ፦ https://lnkd.in/dWhnui6U (https://www.linkedin.com/safety/go/?url=https%3A%2F%2Flnkd%2Ein%2FdWhnui6U&urlhash=_mpg&mt=6_3bEDrgwOr3fhyCIstUr2fyxbrVUX5S25RDGK3tpxcAFRaNn4kIJGzX2YSImSj1DffQgYYt-IZuTh-A4VykLZTvC-BPI7Vjv0DHgvteJqCvzHjpoe2XUv78MBc&isSdui=true)
•ቲክቶክ (Tiktok) ፦ https://lnkd.in/dYDfNbEY (https://www.linkedin.com/safety/go/?url=https%3A%2F%2Flnkd%2Ein%2FdYDfNbEY&urlhash=DqII&mt=QhmTwbdQSVVC3v2lUglVa3aKpTbKdVJxXa-f_8fiB_6Uu3BuPEs_Hh-BB5pf6g4bOk--e5515qfXooIYR35yowE9ZDS_UkqW4tCpmtCgdOPUSznLf1tjadl7FSA&isSdui=true)
• የሳይበር ጥቃት ጥቆማ ለመስጠት ነጻ የስልክ መስመር፡ 933

Address

Ethio-China Street
Addis Ababa
1000

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Ethio-Cert posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Organization

Send a message to Ethio-Cert:

Shortcuts

Share

Category