26/07/2026
Heilige ruimte (door Ruth van der Waall-Schaeffer)
Of U er aan meegedaan heeft weet ik niet, maar de maand mei was ‘social media vrij’. 31 dagen om een ander ritme te volgen. Een ritme dat je vraagt los te laten, alles te willen volgen. Rust in hoofd en hart. En nu is de zomervakantie aangebroken. Misschien gaat u weg, bent u al op reis , maar het kan ook zijn dat u thuis blijft. Voor de laatsten is dat niet altijd gemakkelijk. Want het is stiller, famiie, vrienden zijn weg, activiteiten zijn stilgelegd. Op adem komen in stilte vraagt om een perspectiefwissel, waar je ook bent.
Misschien is dit de uitnodiging van deze zomer periode: om de stilte niet te zien als leegte, maar als heilige ruimte; om tijd niet te zien als iets dat gevuld moet worden, maar als een geschenk, als thuiskomen.
In de stilte word je niet kleiner — je wordt helderder. In de tijd die je neemt, word je niet minder productief — je wordt meer aanwezig.
In onze moderne, drukke samenleving is bijna elke minuut functioneel of digitaal gevuld.
Misschien dat daarom ook mensen in hun vakantie, maar ook door het jaar heen, graag een kerk of klooster binnen lopen. Een kerkgebouw dwingt door zijn architectuur — de hoge gewelven, het weinige licht, de stilte — een houding af van stilte, rust, even geen gejaagdheid.
Bijbels gezien herinnert dit aan de ervaring van Jacob in Genesis 28. Terwijl hij op reis is, slaapt hij ergens in de openlucht en krijgt een droom over een ladder naar de hemel. Als hij wakker wordt, zegt hij:
"Wat een ontzagwekkende plaats is dit. Dit is niets anders dan het huis van God, dit is de poort van de hemel." (Genesis 28:17)
Voor veel vakantiegangers is een oude kathedraal of een verstild romaans kerkje, zo’n 'poort'. Zelfs zonder een specifiek geloof in de God van de Bijbel, voelen mensen intuïtief dat zo’n plek herinnert aan iets dat groter is dan henzelf. Het is een fysieke onderbreking van de alledaagse rationaliteit.
*Het zijn heilige ruimten: Je stapt een ruimte binnen waar stilte al vóór jou aanwezig is. Al eeuwen wordt er gebeden.
*Ook wordt er een ritme doorbroken — Je gaat vanzelf vertragen. Je gaat zitten, kijkt omhoog, ademt dieper.
• Je ervaart verbondenheid — Je voelt je deel van een groter verhaal, een geloof dat generaties heeft gedragen.
* Bovendien groeit er een ontvankelijkheid — In stilte wordt het makkelijker om te luisteren naar wat in je hart leeft.
In de Bijbel is schoonheid niet oppervlakkig; het is nauw verbonden met het goddelijke. Bij de bouw van de tabernakel en de latere tempel van Salomo (beschreven in boeken van de Bijbel zoals Exodus en 1 Koningen) werden de allerbeste ambachtslieden, goud, zilver en prachtig houtwerk gebruikt.
Schoonheid heeft de eigenschap dat het verwondering oproept. In de christelijke traditie wordt wel gezegd dat schoonheid één van de 'wegen' naar God is. In een tijd die erg gericht is op het 'nu' en het 'ik', biedt een eeuwenoude kerk een ontmoeting met de geschiedenis. Je loopt over stenen waar al honderden jaren lang mensen hebben gelopen met exact dezelfde menselijke emoties: verdriet, hoop, liefde en angst.
De Prediker (een bijbelboek dat bekend staat om zijn filosofische en nuchtere kijk op het leven) zegt hierover:
"God heeft de mens ook het besef van de eeuwigheid gegeven." (Prediker 3:11)
Gelovig of niet, mensen ervaren in een kerk vaak die 'eeuwigheidswaarde'. Het relativeert het eigen, korte leventje en verbindt hen met de generaties voor hen.
In het boek Prediker vinden we misschien wel de mooiste bijbelse onderbouwing voor het rust nemen. Prediker herinnert ons eraan dat het menselijk gezwoeg vaak "lucht en leegte" is, tenzij we leren meebewegen met de seizoenen die God geeft. Als je altijd rent, mis je het huidige moment. Leren de klok los te laten en de tijd van God binnen te stappen. De stilte te aanvaarden en dat dit moment — het nu — genoeg is. Wanneer we een oude kerk binnen stappen, stappen we letterlijk een andere tijdsdimensie binnen. De eeuwenoude muren fluisteren dat de waan van de dag relatief is. Prediker laat zien dat het leven bestaat uit seizoenen. De zomer is het seizoen om stil te staan, en een kerk is de fysieke plek waar dit vorm krijgt.
God,
vakantie
genieten van even niets te moeten
niet van onszelf en niet van anderen.
Onze ziel kan stil tot u zijn.
God,
vakantie
dank u wel voor alle dingen
die een positief effect op ons hebben.
Voor stilte als we een kerk binnenlopen
voor boeken die ons inspireren
voor muziek die ons optilt.
God,
vakantie
maar er zijn ook mensen
die gebukt gaan onder angst en zorgen
voor ontspannenheid is geen ruimte.
Dat er mensen om hen heen zijn
die wat zonnestraaltjes
in hun dagen brengen.
Heilige Ruimte