05/05/2023
ცხელი ხარი სუროგატებისა და კვერცხუჯრედების დონორებისთვის საქართველოში:
ამჟამად, საქართველოში ათასობით ქალი იღებს გადაწყვეტილებას გახდეს კვერცხუჯრედის დონორი ან სუროგატი, როგორც ქართველი, ისე უცხოელი წყვილებისთვის რომლებიც ებრძვიან უნაყოფობას და სურთ ბიოლოგიურად მონათესავე შვილის ყოლა. უშვილო ადამიანებისთვის შვილის ყოლის ამ მოთხოვნილებაზე საპასუხოდ სულ უფრო მეტი სუროგაციის სააგენტო და განაყოფიერების კლინიკა ჩნდება საქართველოში. ესენი არიან კომერციული კომპანიები, რომლებიც შუამავლობენ მშობლობის სურვილის მქონეებსა და ხელმისაწვდომ კვერცხუჯრედების დონორებსა თუ სუროგატებს შორის. კვერცხუჯრედის დონაცია და სუროგაცია არის სამედიცინო რეპროდუქციული სერვისები, რომლებიც საქართველოში 1997 წლიდან კანონით ნებადართულია. მიუხედავად ამისა, ეს სერვისები კვლავ სარისკო პროცედურებად ითვლება. ამასთანავე, არსებული კანონები ვერ იცავს ქართველი სუროგატებისა და კვერცხუჯრედის დონორთა ფიზიკურ, ფსიქოლოგიურ, ემოციურ უსაფრთხოებას და სოციალურ კეთილდღეობას. როდესაც განიხილავთ სუროგატად ან კვერცხუჯრედის დონორად მუშაობას, აუცილებელია იცოდეთ თქვენი უფლებები და მათი დაცვის პროცედურები. გვსურს მოგაწოდოთ 8 პუნქტი, რომელიც უნდა გახსოვდეთ კონტრაქტის გაფორმებამდე:
სამედიცინო საკითხები: როგორც სუროგაცია, ასევე კვერცხუჯრედის დონაცია მოითხოვს უამრავ სამედიცინო და ჰორმონალურ ჩარევას, რომელთაგან ზოგიერთმა შეიძლება გამოიწვიოს მოკლევადიანი ან გრძელვადიანი რისკები თქვენი ფიზიკური და ფსიქიკური ჯანმრთელობისა და კეთილდღეობისთვის. დარწმუნდით, რომ გესმით და ეთანხმებით ექიმების მიერ შემოთავაზებულ ყველა სამედიცინო პროცედურას და რომ კონტრაქტი ითვალისწინებს ჯანმრთელობის აუცილებელ დაზღვევას ყველა სამედიცინო ჩარევის დასაფარად, ასევე ბავშვის დაბადების შემდეგ, რასაც შეიძლება მოჰყვეს გართულებები. მოითხოვეთ ფსიქოლოგიური და თერაპიული დახმარება, თუ ემოციურად გიჭირთ პროცედურები.
სიცოცხლის დაზღვევა: ღირსეული ჯანმრთელობის დაზღვევის გარდა, თქვენ ასევე გჭირდებათ სიცოცხლის დაზღვევა, რათა გარანტირებული იყოს ფულადი კომპენსაცია პროცედურის დროს გარდაცვალების შემთხვევაში.
ავტონომია: გახსოვდეთ, რომ ეს თქვენი სხეულია და თქვენ უნდა მიიღოთ საბოლოო გადაწყვეტილებები ჰორმონალური და სამედიცინო პროტოკოლების, ემბრიონების რაოდენობის შესახებ, რომლებიც შეყვანილია საშვილოსნოში, გააკეთოთ ემბრიონის შემცირება თუ აბორტი, გადაწყვიტოთ როგორ იმშობიარებთ, ძუძუთი კვებას გაუწევთ ბავშვს თუ არა, რა უნდა იყოს თქვენი კვების რაციონი ორსულობის დროს, თქვენი მოძრაობა და გადაადგილება პროცედურებისას და ა.შ.
ანაზღაურება: ერთი შეხედვით მოგეჩვენებათ, თითქოს უამრავ „მარტივ" ფულს იღებთ, როგორც კვერცხუჯრედის დონორი ან სუროგატი. საქართველოში სუროგატები იღებენ 15 000 – 17 000 აშშ დოლარს (400 დოლარი ყოველთვიურად გადასახადში ორსულობისას და ერთიანად 13 400 დოლარი მშობიარობის შემდეგ) და დაახლოებით 19 000 დოლარს ტყუპების გაჩენისთვის, ხოლო კვერცხუჯრედის დონორები იღებენ 800–1500 აშშ დოლარამდე. თუ გავითვალისწინებთ, რომ განაყოფიერების კომპანიები სუროგაციისთვის 40 000–45 000 დოლარს ახდევინებენ კლიენტებს, ხოლო კვერცხუჯრედის დონაციისთვის დაახლოებით 6 000 აშშ დოლარს, ეს თანხა რეალურად არც ისე მაღალია. ასევე გაითვალისწინეთ, რომ კვერცხუჯრედის დონაცია და, რა თქმა უნდა, სუროგაცია ძალიან შრომატევადი და დროის მოთხოვნადი პროცესია: საავადმყოფოში ვიზიტები/განთავსება, სამედიცინო მკურნალობის გავლა, ორსულობა 9 თვის განმავლობაში, საუბარი მშობლებთან. დარწმუნდით, რომ დაფასებულია თქვენი საკუთარი შრომა: ეს დიდი საქმეა და შესაბამისად უნდა მიიღოთ კომპენსაცია.
ხარჯები: დარწმუნდით, რომ დაგიბრუნდებათ ყველა დამატებითი ხარჯი, რომელიც გჭირდებათ სუროგაციისა და კვერცხუჯრედის დონაციის პროცედურის დროს, როგორიცაა ტრანსპორტირება კლინიკებში და სააგენტოში, მეტი ჯანსაღი საკვების მიღება, ორსულობის დროს სხვა საცხოვრებლად ადგილას გადასვლა და ა.შ. ასევე, თუ კვერცხუჯრედის დონაციისა და სუროგაციის პროცედურის გამო სამსახურში ყოფნას ვერ ახერხებთ, დარწმუნდით, რომ აგინაზღაურდებათ შემოსავლის დაკარგვა.
ენა: როდესაც ხელს აწერთ სუროგაციისა და კვერცხუჯრედის დონაციის ხელშეკრულებას, დარწმუნდით, რომ ის დაწერილია თქვენთვის გასაგებ ენაზე. იურიდიული ენა შეიძლება იყოს რთული, ამიტომ დარწმუნდით, რომ სთხოვეთ ვინმეს, სასურველია იურისტს, რომელიც არ არის დაკავშირებული ნაყოფიერების სააგენტოსთან ან კლინიკასთან, დაგეხმაროთ კონტრაქტის გარჩევაში, რათა ინფორმირებული გზით დაეთანხმოთ პროცედურებს.
ლეგალური წარმომადგენლობა: თქვენ უნდა მოაწეროთ ხელი კვერცხუჯრედის დონაციის ან სუროგაციის ხელშეკრულებას, რომელიც უნდა დადასტურდეს ნოტარიუსის მიერ. დარწმუნდით, რომ გაქვთ იურიდიული წარმომადგენლობა ან კონსულტაცია, რათა გადახედოთ ხელშეკრულებას და არ მოაწეროთ ხელი რაიმეს, რაც არ გესმით. ასევე, მოერიდეთ ნაყოფიერების სააგენტოსთვის მინდობილობის მიცემას, რათა აკონტროლოთ საკუთარი ბიოლოგიური მასალები და შრომა.
შექმენით დამხმარე ქსელები: მიუხედავად იმისა, რომ საქართველოში სუროგაციასა და კვერცხუჯრედის დონაციასთან დაკავშირებით ბევრი ტაბუა და შეიძლება გინდოდეს, რომ სუროგაციის ან კვერცხუჯრედის დონაციის პროცედურების დროს მაქსიმალურად ანონიმური იყო, მნიშვნელოვანია იცოდეთ, რომ თქვენ მარტო არ ხართ ამაში! საქართველოში ათასობით ქალია კვერცხუჯრედის დონორი და/ან სუროგატი. სხვა სუროგატებთან და კვერცხუჯრედის დონორებთან საუბრითა და დისკუსიით, თქვენ უფრო მეტად გააცნობიერებთ თქვენს უფლებებს და მიხვდებით, რომ უფრო მეტი შევაჭრების ძალა გაქვთ, ვიდრე წარმოგიდგენიათ. გაითვალისწინეთ, რომ განაყოფიერების კომპანიები და კლინიკები, უპირველეს ყოვლისა, წარმოადგენენ დამკვეთი მშობლების საჭიროებებს და მნიშვნელოვანია, რომ მხარდაჭერისთვის მიმართოთ საკუთარ ოჯახს და მეგობრებს, „სოლიდარობის ქსელს" და სხვა სუროგატებს და კვერცხუჯრედის დონორებს.
