16/07/2026
Το κόστος της αβεβαιότητας από τα “διόδια”, τα “εμπορικά deals” και το νέο αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ
Το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Πειραιώς (Ε.Β.Ε.Π.) εκφράζει την έντονη ανησυχία του για τις νέες εξελίξεις στις γεωοικονομικές ισορροπίες, που αυξάνουν το κόστος για ναυτιλία, εμπόριο και επιχειρήσεις. Ο αποκλεισμός, ή οποιαδήποτε διαταραχή στη λειτουργία των Στενών του Ορμούζ επηρεάζει άμεσα την παγκόσμια οικονομία. Από το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα διακινείται περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου, σημαντικό μέρος των εξαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου, αλλά και χιλιάδες εμπορικά πλοία, που συνδέουν την Ασία με την Ευρώπη και τις διεθνείς αγορές.
Οι τελευταίες εξελίξεις στην περιοχή του Περσικού Κόλπου σηματοδοτούν μια νέα φάση στις διεθνείς εμπορικές και ενεργειακές ισορροπίες. Η μετάβαση από την αρχική πρόταση επιβολής ειδικού τέλους στη διέλευση φορτίων από τα Στενά του Ορμούζ, σε ένα μοντέλο διμερών εμπορικών και επενδυτικών συμφωνιών, σε συνδυασμό με τον νέο αποκλεισμό που εφαρμόζεται στην περιοχή, δημιουργεί ένα ιδιαίτερα σύνθετο περιβάλλον για το παγκόσμιο εμπόριο, τη ναυτιλία και τις εφοδιαστικές αλυσίδες.
Οι πρώτες επιπτώσεις είναι ήδη ορατές. Τα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου αυξάνονται, οι ναύλοι εμφανίζουν ανοδικές πιέσεις, ενώ πολλές ναυτιλιακές εταιρείες επανεξετάζουν τα επιχειρησιακά τους σχέδια, προκειμένου να διασφαλίσουν την ασφάλεια των πληρωμάτων και των φορτίων τους. Η επιβάρυνση αυτή μεταφέρεται σταδιακά στο κόστος των εισαγωγών, στις τιμές της ενέργειας, των πρώτων υλών και των καταναλωτικών προϊόντων, επιτείνοντας τις ήδη υπάρχουσες πληθωριστικές πιέσεις.
Για την Ελλάδα, οι εξελίξεις αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία. Ο ελληνόκτητος στόλος αποτελεί τον μεγαλύτερο παγκοσμίως στη μεταφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου, ενώ η ελληνική οικονομία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την απρόσκοπτη λειτουργία των διεθνών θαλάσσιων μεταφορών. Η αύξηση του κόστους μεταφοράς επηρεάζει, όχι μόνο τις εισαγωγές ενέργειας, αλλά και την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών εξαγωγών, τη λειτουργία της βιομηχανίας, του εμπορίου και των υπηρεσιών logistics.
Το Ε.Β.Ε.Π. θεωρεί ότι οι επιχειρήσεις θα πρέπει να προετοιμαστούν για μια περίοδο αυξημένης μεταβλητότητας στις διεθνείς αγορές. Η παρακολούθηση των ενεργειακών εξελίξεων, η διαφοροποίηση των αλυσίδων εφοδιασμού, η ενίσχυση της ανθεκτικότητας των logistics και η αποτελεσματική διαχείριση του κόστους αποτελούν, πλέον, βασικές προτεραιότητες για τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας.
Παράλληλα, απαιτείται στενή συνεργασία μεταξύ κυβερνήσεων, ευρωπαϊκών θεσμών, ναυτιλιακής κοινότητας και επιχειρηματικών φορέων, ώστε να διασφαλιστεί η ομαλή λειτουργία του διεθνούς εμπορίου και να περιοριστούν οι επιπτώσεις από ενδεχόμενη παρατεταμένη αστάθεια στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής.
Το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Πειραιώς θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, να ενημερώνει υπεύθυνα την επιχειρηματική κοινότητα και να παρεμβαίνει θεσμικά με τεκμηριωμένες προτάσεις, προκειμένου να διαφυλαχθεί η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας, η ασφάλεια της ελληνικής ναυτιλίας και η ομαλή λειτουργία του διεθνούς εμπορίου.
Ο πρόεδρος του Ε.Β.Ε.Π., Βασίλης Κορκίδης, δήλωσε: «Οι εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ επιβεβαιώνουν ότι, η οικονομία και το εμπόριο επηρεάζονται, πλέον, περισσότερο από τις γεωοικονομικές αποφάσεις, παρά από τις παραδοσιακές στρατιωτικές ισορροπίες. Η μετάβαση από τα “διόδια” στα εμπορικά deals μπορεί να αλλάζει τη μορφή της οικονομικής πίεσης, δεν μειώνει όμως τον βαθμό αβεβαιότητας, όταν η ελεύθερη ναυσιπλοΐα εξακολουθεί να δοκιμάζεται. Για την ελληνική ναυτιλία, που μεταφέρει σημαντικό μέρος των παγκόσμιων ενεργειακών φορτίων, κάθε αύξηση του γεωπολιτικού κινδύνου συνεπάγεται υψηλότερα ασφάλιστρα, μεγαλύτερο λειτουργικό κόστος και αυξημένες απαιτήσεις ασφαλείας. Για την αγορά σημαίνει ακριβότερες μεταφορές, πιθανές καθυστερήσεις στις παραδόσεις και νέες πιέσεις στις τιμές. Η ΕΕ οφείλει να κινηθεί με ενιαία στρατηγική, ενισχύοντας την ενεργειακή της ασφάλεια, διαφοροποιώντας τις πηγές προμήθειας και προστατεύοντας τις διεθνείς θαλάσσιες εμπορικές οδούς. Η Ελλάδα, ως κορυφαία ναυτιλιακή δύναμη και βασική πύλη εμπορίου της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, πρέπει να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στις σχετικές ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες. Η μεγαλύτερη απειλή της οικονομίας είναι η αύξηση του κόστους της αβεβαιότητας. Απαιτείται, λοιπόν, ψυχραιμία και ευρωπαϊκός συντονισμός.»
