គណបក្សខ្មែរតែមួយ

04/08/2026

យើងចងចាំជានិច្ចចំពោះការឈ្លានពានពួកថៃសៀម

04/08/2026

ការគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ គឺជាសសរស្តម្ភដ៏សំខាន់មួយក្នុងការឆ្លើយតប ប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពចំពោះបញ្ហាប្រឈមផ្នែកសិទ្ធិមនុស្ស ដែលលោក ថូម៉ាស អ៊ែនឌ្រូស (Thomas Andrews) អ្នករាយការណ៍ពិសេសស្តីពីស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជា។
លោក Tom Andrews បានមកបំពេញទស្សនកិច្ចជាផ្លូវការនៅកម្ពុជារយៈពេល ១២ថ្ងៃ ចាប់ពីថ្ងៃទី២០ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦។

02/08/2026

24/07/2026

ទិវាទចងចាំនៃការឈ្លានពានទឹកដីខ្មែរពីពួកថៃ #២៤កក្កដា២០២៥ដល់២៤កក្កដា២០២៦។
++++++++++++++++++++++++++
ផ្អែកលើព្រឹត្តិការណ៍ជាប្រវត្តិសាស្ត្រ និងស្ថានភាពភូមិសាស្ត្រនយោបាយជាក់ស្តែងនៅកម្ពុជា ឆ្លងកាត់បទពិសោធន៍នៃការការពារបូរណភាពទឹកដី និងអធិបតេយ្យភាពជាតិ (ជាពិសេសមេរៀនពីជម្លោះព្រំដែនខួបមួយឆ្នាំនៃការឈ្លានពានទឹកដីខ្មែរពីពួកយោធាថៃនាថ្ងៃទី២៤ កក្កដា ២០២៥ ដល់ ២៤ កក្កដា ២០២៦) កម្ពុជាបានទាញយក និងបង្កើតនូវឧត្តមគតិ ក៏ដូចជាយុទ្ធសាស្ត្រគន្លឹះៗជាច្រើនក្នុងការការពារជាតិ។
យើងបានកត់សម្គាល់ឃើញថារាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាដឹកនាំដោយសម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានកំពុងប្រើប្រាស់ #យុទ្ធសាស្ត្រការពារជាតិបែបពហុវិមាត្រ គឺជាការប្រើប្រាស់ឧបករណ៍ និងយន្តការគ្រប់ទម្រង់ដែល មិនមែនពឹងផ្អែកតែលើកម្លាំងទ័ព និងអាវុធតែមួយមុខនោះទេ ដើម្បីការពារអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដី ។ សម្រាប់កម្ពុជាបានកំពុងប្រើយុទ្ធសាស្ត្រការពារជាតិបែបពហុវិមាត្រនេះ ត្រូវបានដាក់ចេញដើម្បីបំពេញបន្ថែមឱ្យគ្នាទៅវិញទៅមកដោយបែងចែកជាប្រាំវិមាត្រចម្បងៗ៖
១🔶. វិមាត្រយោធាជា គ្រឹះផ្ទាល់នៃការការពារខ្លួនដែលកម្ពុជាបានប្តូរពីយុទ្ធសាស្ត្រការពារបែបបុរាណ មកជា៖
➡️ការកសាងកម្លាំងកម្រិតរារាំង៖ ការបំពាក់អាវុធទំនើបៗ និងប្រព័ន្ធការពារដែលធ្វើឱ្យគូប្រជែងត្រូវគិតគូរឡើងវិញពីតម្លៃសង្រ្គាម ប្រសិនបើហ៊ានឈ្លានពានសារជាថ្មី។
➡️យុទ្ធសាស្ត្រការពារស៊ីជម្រៅ៖ ការត្រៀមលក្ខណៈកងទ័ពជួរមុខ និងការបង្កើតបណ្តាញភស្តុភារ (ស្បៀង គ្រាប់រំសេវ ថ្នាំសង្កូវ) តាមព្រំដែន ដែលអាចឱ្យកងទ័ពឈរជើងបានយូរអង្វែងដោយមិនបាក់ទឹកចិត្តកងទ័ព។
២ 🔶. វិមាត្រច្បាប់ និងការទូត ជាអាវុធគតិយុត្ត៖ ទោះបីមានទ័ពខ្លាំងក៏មិនអាចខ្វះច្បាប់អន្តរជាតិបានឡើយ។ វិមាត្រនេះប្រើប្រាស់ដើម្បីទប់ទល់នឹងប្រទេសសត្រូវដែលមានភូមិសាស្ត្រ ឬកម្លាំងធំជាង៖
➡️ការទូតការពារ៖ ការប្រើប្រាស់វេទិកាតំបន់ (ដូចជា អាស៊ាន និងអង្គការ សហប្រជាជាតិ) ដើម្បីបង្ហាញពីភាពស្របច្បាប់របស់ខ្លួន និងដាក់សម្ពាធអន្តរជាតិទៅលើប្រទេសឈ្លានពាន។
➡️សង្គ្រាមផែនទី និងសន្ធិសញ្ញា៖ ការប្រើប្រាស់ឯកសារបច្ចេកទេស និងផែនទីដែលទទួលស្គាល់ជាអន្តរជាតិធ្វើជាភស្តុតាងរឹងមាំ ដោយមិនប្រើប្រាស់តែការទាមទារដោយសម្តីទទេៗនោះទេ។
៣ 🔶. វិមាត្រសេដ្ឋកិច្ច និងប្រជាសាស្ត្រ ជាខ្សែការពាររស់៖ វិមាត្រនេះសំខាន់បំផុតសម្រាប់និរន្តរភាពយូរអង្វែងនៃការអូសបន្លាយនៃសង្គ្រាម៖
➡️ការបង្កើតខ្សែក្រវាត់សេដ្ឋកិច្ចព្រំដែន៖ ការកសាងផ្លូវក្រវាត់ព្រំដែន ការបង្កើតភូមិអភិវឌ្ឍន៍ និងការផ្តល់ដីធ្លីជូនប្រជាពលរដ្ឋ និងគ្រួសារទ័ពទៅរស់នៅ។ កាលណាមានប្រជាជនរស់នៅ និងធ្វើស្រែចម្ការ ទីនោះក្លាយជាបង្គោលព្រំដែនរស់ដ៏រឹងមាំបំផុត។
➡️ការពឹងផ្អែកគ្នាផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច៖ ការជំរុញពាណិជ្ជកម្មព្រំដែន និងការវិនិយោគរួមគ្នា។ នៅពេលប្រទេសជិតខាងមានផលប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ចដ៏ធំធេងជាមួយកម្ពុជា ពួកគេនឹងត្រូវពិចារណាយ៉ាងខ្លាំង ព្រោះការបង្កសង្គ្រាមនឹងធ្វើឱ្យសេដ្ឋកិច្ចរបស់គេខូចខាតដូចគ្នា។
៤ 🔶. វិមាត្រព័ត៌មាន និងចិត្តសាស្ត្រ ជាសង្គ្រាមផ្ទៃក្នុងចិត្ត៖ ក្នុងសម័យទំនើបអេអាយ គឺជាការឈ្នះចិត្តសាស្ត្រ និងព័ត៌មានដើម្បីបំបែកបំបាក់ផ្ទៃក្នុង ៖
➡️ការគ្រប់គ្រងណារ៉ាទីវ (Narrative)៖ ការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានពិតទៅកាន់ពិភពលោក និងប្រជាជនខ្លួនឯងឱ្យបានលឿន ដើម្បីកុំឱ្យបរទេសប្រើប្រាស់ព័ត៌មានក្លែងក្លាយ មកបំបែកបំបាក់ ឬធ្វើឱ្យកងទ័ព និងប្រជាពលរដ្ឋស្លន់ស្លោ។
➡️ការកសាងស្មារតីស្នេហាជាតិ៖ ការពង្រឹងមនសិការជាតិនិយមខាងក្នុង ដែលធ្វើឱ្យប្រជាពលរដ្ឋគ្រប់រូបក្លាយជាភ្នែកច្រមុះ និងជាកម្លាំងគាំទ្រដល់សមរភូមិមុខ។
៥ 🔶. វិមាត្រសន្តិសុខផ្ទៃក្នុងជាផ្ទះរឹងមាំទើបធន់នឹងខ្យល់ព្យុះ៖ សត្រូវខាងក្រៅមិនអាចធ្វើអ្វីយើងបានឡើយ បើផ្ទៃក្នុងរបស់យើងរឹងមាំ៖
➡️ការរក្សាស្ថិរភាពនយោបាយ៖ ការពារដាច់ខាតមិនឱ្យមានភាពចលាចល ឬការបែកបាក់ផ្ទៃក្នុង ដែលអាចបើកឱកាសឱ្យបរទេសលូកដៃ ឬជ្រៀតជ្រែកចូលកិច្ចការផ្ទៃក្នុងបាន។
➡️ការប្រឆាំងអំពើវិច្ឆេទកម្ម៖ ការពារការលួចជ្រៀតចូល ឬការបង្កើតចលនាបង្កប់ពីសំណាក់ភ្នាក់ងារបរទេស។
សរុបមក៖ យុទ្ធសាស្ត្រការពារជាតិបែបពហុវិមាត្រ គឺដូចជា #របងប្រាំជាន់ របស់កម្ពុជា។ បើទោះជាសត្រូវអាចបំបែករបងយោធាក៏នៅទើសរបងច្បាប់អន្តរជាតិ បើឆ្លងផុតរបងច្បាប់ក៏ត្រូវប្រឈមមុខនឹងខ្សែការពារប្រជាជន និងសេដ្ឋកិច្ចព្រំដែន ដែលធ្វើឱ្យការប៉ុនប៉ងឈ្លានពានណាមួយត្រូវទទួលបរាជ័យរយៈពេលវែង។
Kuch Ly @គុជ លី
២៤ កក្កដា ២០២៦

24/07/2026

វប្បធម៌ក្ដិចត្រួយ លេចរឿងបណ្ឌិតគ្រៀវជ្រូក និងបណ្ឌិតចែវទូក
https://nokorthomdaily.com.kh/archives/286246

19/07/2026

បណ្ឌិតនិយាយការពិត=ជាអ្នកខ្សែប្រយុទ្ធ
រីឯបណ្ឌិតនិយាយការពារ=ជាអ្នកខ្សែញាក់
==========================
ទស្សនៈនេះបានកំពុងឆ្លុះបញ្ចាំងពីតម្លៃនៃសេរីភាពក្នុងការបញ្ចេញមតិ តួនាទីពិតប្រាកដរបស់អ្នកចេះយល់ដឹងហៅថាបញ្ញវន្ត និងឥទ្ធិពលនៃភាពស្មោះត្រង់ចំពោះការអភិវឌ្ឍសង្គមជាតិ។ ដើម្បីយល់ឱ្យកាន់តែច្បាស់យើងអាចធ្វើការវិភាគលើទស្សនៈនេះជាពីរជ្រុងធំៗដូចខាងក្រោម៖
១🔷តម្លៃនៃបណ្ឌិតនិយាយការពិត=ជាអ្នកខ្សែប្រយុទ្ធ៖ បណ្ឌិតប្រភេទនេះ គឺជាអ្នកដែលប្រើប្រាស់ចំណេះដឹង ជំនាញ និងការស្រាវជ្រាវរបស់ខ្លួនដើម្បីមើលឃើញពីតថភាពសង្គមទាំងចំណុចវិជ្ជមាន និងចំណុចអវិជ្ជមាន (ដូចជា អំពើពុករលួយ អយុត្តិធម៌សង្គម ប្រព័ន្ធអប់រំ ឬសេដ្ឋកិច្ចមានចន្លោះប្រហោង) រួចហ៊ាននិយាយ ឬរិះគន់ក្នុងន័យស្ថាបនា។
➡️ជាកញ្ចក់ឆ្លុះការពិត៖បណ្ឌិតហ៊ានចង្អុលបង្ហាញពីជំងឺរបស់សង្គមដោយមិនលាក់លៀម។ ការនិយាយការពិត ជួយឱ្យថ្នាក់ដឹកនាំ និងប្រជាពលរដ្ឋដឹងខ្លួននិងមើលឃើញបញ្ហាពិតប្រាកដ។
➡️ជំរុញឱ្យមានការកែទម្រង់ និងអភិវឌ្ឍ៖ បើគ្មានការរិះគន់ និងវិភាគរកឫសគល់នៃបញ្ហាទេ សង្គមនឹងមិនអាចរកដំណោះស្រាយត្រឹមត្រូវឡើយ។ ដូច្នេះ ពួកគាត់គឺជាកាតាលីករ (អ្នកជម្រុញ) ឱ្យមានការផ្លាស់ប្តូរជាវិជ្ជមាន។
➡️ជាបង្អែកផ្លូវចិត្តរបស់រាស្ត្រ៖ ក្នុងសង្គមមួយ តែងតែមានប្រជាពលរដ្ឋទន់ខ្សោយដែលគ្មានសំឡេង។ បណ្ឌិតហ៊ាននិយាយការពិត គឺជាអ្នកតំណាងឱ្យសំឡេង និងផលប្រយោជន៍រួមរបស់សង្គមជាតិ។
២🔷តម្លៃនៃបណ្ឌិតនិយាយការពារ=ជាអ្នកខ្សែញាក់៖ បណ្ឌិតប្រភេទនេះ ជារឿយៗជាអ្នកចេះដឹងដែលប្រើប្រាស់ចំណេះដឹងរបស់ខ្លួនដើម្បីការពារផលប្រយោជន៍បុគ្គល ក្រុមបក្សពួក ឬការពារតែភាពវិជ្ជមានខាងក្រៅ (ទោះបីជាដឹងថាខាងក្នុងមានបញ្ហាក៏ដោយ)។
➡️បង្កើតភាពគរថ្លង់សង្គម៖ ការនិយាយការពារគ្រប់រឿង ឬការបិទបាំងការពិត ដោយលើកឡើងតែចំណុចល្អៗ (ការលាបពណ៌ផ្កាឈូកឱ្យសង្គម) ធ្វើឱ្យថ្នាក់ដឹកនាំ ឬសង្គមទាំងមូលមើលមិនឃើញបញ្ហាពិតប្រាកដ។
➡️ធ្វើឱ្យសង្គមដើរថយក្រោយ៖ នៅពេលដែលបញ្ហាមិនត្រូវបានវះកាត់ ឬដោះស្រាយ វានឹងរាលដាលកាន់តែធំ។ ការនិយាយការពារដើម្បីតែលាភសក្ការៈ ឬមុខមាត់ផ្ទាល់ខ្លួន គឺជាការសម្លាប់
ឱកាសកែលម្អសង្គម។
➡️បាត់បង់តម្លៃជាបណ្ឌិត៖ ពាក្យថាបណ្ឌិត មិនមែនមានន័យត្រឹមតែមានសញ្ញាបត្រខ្ពស់នោះទេ ប៉ុន្តែវាសំដៅលើអ្នកដែលមានសីលធម៌ និងគុណធម៌ខ្ពស់ក្នុងការប្រើប្រាស់ចំណេះដឹង។ ការនិយាយការពារការពិតមិនត្រឹមត្រូវ ធ្វើឱ្យតម្លៃដឹងខ្លួនឯង និងតម្លៃក្នុងសង្គមត្រូវធ្លាក់ចុះ។
#ជារួម សង្គមមួយត្រូវការអ្នកហ៊ាននិយាយការពិត និងវិភាគដោយវិទ្យាសាស្ត្រ ជាជាងអ្នកនិយាយការពារដើម្បីតែផលប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួន។ យ៉ាងណាមិញ ការវិភាគការពិតត្រូវធ្វើឡើងដោយផ្អែកលើការស្រាវជ្រាវ គ្មានចេតនាទុច្ចរិតចេញពីបេះដូងស្នេហាជាតិ និងមានលក្ខណៈស្ថាបនា ទើបញ៉ាំងឱ្យសង្គមជាតិទទួលបានផ្លែផ្កាក្រោមម្លប់សន្តិភាពពិតប្រាកដ។
Kuch Ly @ គុជ លី
១៩ កក្កដា ២០២៦

17/07/2026

ច្បាប់អន្តរជាតិ កម្ពុជា ប្រើជាអាវុ-/ធបញ្ញា ដោះ./បញ្ហា-/ព្រំដែន/ជា មួយថៃ
https://nokorthomdaily.com.kh/archives/285718

07/07/2026

ជំរឿនមន្ត្រីរាជការដើម្បីធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពរចនាសម្ព័ន្ធ រួមទាំងមន្រ្តីនយោបាយ។ អ្វីដែលសំខាន់ជាងនេះ គឺកុំភ្លេចជំរឿនម៉ោងធ្វើការរបស់មន្រ្តីរាជការប្រចាំថ្ងៃ ថាតើពួកគាត់ធ្វើការគ្រប់ម៉ោងឬអត់?
Kuch Ly គុជ លី

01/07/2026

តម្លៃពេលវេលា និងការពិត។

29/06/2026

យើងជាខ្មែរ÷ ពលរដ្ឋម្នាក់ គឺទាហានម្នាក់ ដើម្បីត្រៀមខ្លួននៅជុំទី៣ ខាងមុខនេះឆាប់ៗ ដោយសារពួកសៀមមិនហ៊ានឡើងលើកឆាកអន្តរជាតិតាមយន្តការUNCLOS ដើម្បីទទួលស្គាល់ការពិតព្រំដែនសមុទ្រនោះទេ ដូច្នេះពួកវានឹងបង្កើតព្រឹត្តិការណ៍បន្ថែមខាងព្រំដែនគោក។
បណ្ឌិត គុជ លី Kuch Ly
២៩ មិថុនា ២០២៦