17/07/2026
Жасанды интеллект, киберқауіпсіздік, ғылыми зерттеулер және жаңа Конституция – Бас прокуратура жанындағы Құқық қорғау органдары академиясын трансформациялаудың негізі
2026 жылғы 16 шілдеде Қазақстан Республикасының Бас Прокуроры Берік Асылов Бас прокуратура жанындағы Құқық қорғау органдары академиясының магистратурасы мен докторантурасы түлектеріне диплом тапсырудың салтанатты рәсіміне қатысты.
Іс-шараға Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек, құқық қорғау және арнаулы органдардың басшылары, сондай-ақ Maqsut Narikbayev University, Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті, Астана халықаралық университеті, Astana IT University, Ұлттыққорғаныс университеті және Ішкі істер министрлігінің Академиясы сияқты жетекші жоғары оқу орындарының өкілдері қатысты.
Соңғы он жылда Академияның жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру бағдарламалары бойынша құқық қорғау органдарының 534 қызметкері білім алды. Оның ішінде 459-ы магистратураны, 75-і докторантураны тәмамдады.
Академияның басты ерекшелігі – әртүрлі ведомстволардың өкілдері бір аудиторияда білім алады. Бұл құқық қорғау қызметіндегі түрлі тәжірибелерді біріктіріп, Заң және Тәртіпті қамтамасыз етуге негізделген бірыңғай кәсіби ынтымақтастық мәдениетімен ортақ экожүйені қалыптастырады.
Салтанатты рәсімді аша отырып, Бас Прокурор бүгінгі түлектер ел дамуының тарихи кезеңінде білімалып шыққанын атап өтті.
Жаңа Конституция адам құқықтарын қорғаудың сапалық жаңа деңгейін бекітіп, алғаш рет адам капиталын дамыту, ғылым, білім беру, азаматтардың цифрлық құқықтары, сондай-ақ прогресстің, инновациялардың және білім құндылықтарын жауапты отансүйгіштіктің конституциялық негізі ретінде айқындады.
Берік Асыловтың айтуынша, дәл осы өзгерістер құқық қорғау жүйесінің одан әрі эволюциясының бағытын айқындайды.
«Бүгінде Академия ғылымды, білімді, IT-технологияларды және практиканы біріктіретін құқық қорғау жүйесінің интеллектуалдық әрі технологиялық өзегіне айналуда. Біз цифрлық ортада тиімді жұмыс істейтін, қатерлерді жаппай сипат алмай тұрып алдын ала болжай алатын жаңа буын мамандарын даярлап жатырмыз.
XXI ғасырда қылмысқа жылдам әрекет ететін емес, оны алдын ала болжай алатын ғана жеңіске жетеді. Сондықтан құқық қорғау жүйесінің болашағы бүгіннен – ғылыми зертханаларда, Академия аудиторияларында және жаңа технологияларды әзірлеу орталықтарында басталады», – деді Берік Асылов.
Бас Прокурор цифрландыруды дамыту елдің жаңа конституциялық моделіне және Мемлекет басшысының азаматтарға мінсіз қызмет етуге, Заң үстемдігін қамтамасыз етуге әрі технологиялық тұрғыдан егемен, икемді Қазақстан құру жөніндегі стратегиялық бағытына толық сәйкес келетінін атап өтті.
Президенттің білім беру мен ғылыми зерттеулердің сапасын арттыру жөніндегі тапсырмаларын іске асыру аясында Академия цифрлық криминалистика, киберқылмыстарды тергеу, электрондық дәлелдемелерді, ашық дереккөздерді талдау және құқық қорғау қызметінде жасанды интеллектіні қолдану салаларында мамандар даярлаудың кешенді экожүйесін қалыптастыруда.
Осы мақсатта Цифрлық технологиялар және киберқылмысқа қарсы іс-қимыл институты құрылып, онда цифрлық криминалистика мен киберқылмыстарды, оның ішінде криптоактивтерді пайдалана отырып жасалған қылмыстарды тергеуге арналған бірегей білім беру бағдарламалары әзірленді.
Тағы бір стратегиялық бағыт – құқық қорғау жүйесінің бірыңғай ғылыми кеңістігін қалыптастыру. Бүгінгі таңда Академияның бастамасымен 60-тан астам ведомствоаралық ғылыми зерттеу жүргізілді.
Келесі кезеңде Ғылыми-әдістемелік кеңес азаматтық жоғары оқу орындарының қатысуымен Ведомствоаралық кеңес болып қайта құрылады.
Бұл формат құқық қорғау жүйесін дамытудың бірыңғай шешімдерін әзірлеу үшін ғылыми әлеуетті, практикалық тәжірибені және заманауи білім беру тәсілдерін біріктіруге мүмкіндік береді.
Алдағы уақытта Академия зерттеу университеті мәртебесін алуды, халықаралық ынтымақтастықты кеңейтуді, қос диплом бағдарламалары мен академиялық ұтқырлықты дамытуды жоспарлап отыр.
Рәсімге қатысушыларға Киберполигонның, Форсайт-орталықтың, Innovation Lab және Ғылыми превенция мен ведомствоаралық өзара іс-қимыл орталығының
жұмысы таныстырылды.
Пилоттық режимде жұмыс істейтін Форсайт-орталық дипфейк технологияларын пайдалану арқылы жасалатын алаяқтыққа қарсы іс-қимыл, ұшқышсыз жүйелерді дамыту және көлеңкелі цифрлық нарықтар мәселелері бойынша терең талдамалық зерттеулер әзірледі.
Innovation Lab зертханасы аясында тәжірибеде қолданылып жатқан 14 қолданбалы өнім (әдістемелік ұсынымдармен алгоритмдер) әзірленді. Бұл тәжірибе өңірлік ProLab зертханаларының желісі және аумақтық прокуратуралардағы оқу-практикалық кабинеттер арқылы кеңейтілуде.
Академия пайдалы модельдерге 20-ға жуық патент алды. Әзірлемелер қатарында ұшқышсыз ұшу аппараттарының прототиптері, тергеу әрекеттерін жүргізуге арналған мамандандырылған техникалық құралдар, сондай-ақ іздестіру іс-шаралары мен криминалистикалық зерттеулерде қолданылатын металл заттарды анықтауға арналған ұшқышсыз суасты дроны бар.
Сапар қорытындысын шығара отырып, Берік Асылов қазіргі заманғы мемлекеттің қауіпсіздігін ғылымсыз, технологиясыз және жасанды интеллектісіз қамтамасыз ету мүмкін емес екенін атап өтті.
___________________________
Искусственный интеллект, кибербезопасность, научные исследования и новая Конституция становятся основой трансформации Академии правоохранительных органов при Генеральной прокуратуре
16 июля 2026 года Генеральный Прокурор Республики Казахстан Берик Асылов принял участие в торжественной церемонии вручения дипломов выпускникам магистратуры и докторантуры Академии правоохранительных органов при Генеральной прокуратуре.
В церемонии приняли участие Министр науки и высшего образования Саясат Нурбек, руководители правоохранительных, специальных органов, а также ведущих вузов, включая Maqsut Narikbayev University, Евразийский национальный университет им. Гумилева, Международный университет Астаны, Astana IT University, Национальной университет обороны и Академию МВД.
За 10 лет послевузовское образование в Академии получили 534 сотрудника правоохранительных органов: 459 завершили магистратуру, 75 – докторантуру.
Принципиальная особенность Академии в том, что за одной партой обучаются представители разных ведомств, что формирует общую профессиональную культурусотрудничества, объединяющую разные практики в единую экосистему обеспечения Закона и Порядка.
Открывая церемонию, Генеральный прокурор отметил, что нынешний выпуск завершает обучение в исторический период развития страны.
Новая Конституция закрепила принципиально новый уровень защиты прав человека, впервые подняв на конституционный уровень развитие человеческого капитала, науки, образования, цифровых прав граждан, а также ценности прогресса, инноваций и знаний как основу ответственного патриотизма.
По словам Берика Асылова, именно эти изменения определяют дальнейшую эволюцию правоохранительной системы.
«Академия сегодня трансформируется в интеллектуальное и технологическое ядро правоохранительной системы, объединяющее науку, образование, IT-технологии и практику. Мы уже готовим специалистов нового поколения для эффективной работы в цифровой среде, чтобы предвидеть угрозы еще до того, как они приобретут массовый характер.
В XXI веке побеждает не тот, кто быстрее реагирует на преступления, а тот, кто способен их предвидеть. Именно поэтому будущее правоохранительной системы начинается сегодня – в научных лабораториях, аудиториях Академии и центрах разработки новых технологий» – отметил Берик Асылов.
Глава надзорного ведомства отметил, что развитие цифровизации полностью соответствует новой конституционной модели страны и стратегическому курсу Главы государства на построение адаптивного, технологически суверенного Казахстана, ориентированного на безукоризненное служение гражданам и верховенство Закона.
В рамках поручений Президента страны о повышении качества образования и иследований Академия формирует комплексную экосистему подготовки специалистов в области цифровой криминалистики, расследования киберпреступлений, анализа электронных доказательств, открытых источников информации и применения искусственного интеллекта в правоохранительной деятельности.
Для этого создан Институт противодействия киберпреступности и цифровых технологий, которым разработаны уникальные программы по цифровой криминалистике и расследованию киберпреступлений, в том числе совершенных с использованием криптоактивов.
Еще одним стратегическим направлением становится формирование единого научного пространства правоохранительной системы. На сегодняшний день Академией уже проведено более 60 межведомственных научных исследований.
Следующим этапом станет преобразование Научно-методического совета в Межведомственный совет с участием гражданских университетов.
Такой формат позволит объединить научный потенциал, практический опыт и современные образовательные подходы для выработки единых решений по развитию правоохранительной системы страны.
В перспективе Академия планирует получить статус исследовательского университета, расширить международное сотрудничество, развивать программы двойных дипломов и академическую мобильность.
Участникам церемонии была презентована работа Киберполигона, Форсайт-центра, Innovation Lab и Центра научной превенции и межведомственного взаимодействия.
Работая в пилотном режиме, Форсайт-центр подготовил глубокие аналитические исследования по противодействию мошенничествам с использованием технологий дипфейк, развитию беспилотных систем и теневым цифровым рынкам.
В рамках лаборатории Innovation Lab разработано 14 прикладных продуктов (методических рекомендаций и алгоритмов), которые уже внедряются в практику. Данный опыт масштабируется через региональную сеть лабораторий ProLab и учебно-практических кабинетов в территориальных прокуратурах.
Академией получено около 20 патентов на полезные модели. Среди разработок – прототипы беспилотных летательных аппаратов, специализированные технические средства для проведения следственных действий, а также беспилотный подводный дрон для поиска и обнаружения металлических объектов, применимый в поисковых мероприятиях и криминалистических исследованиях.
Подводя итоги визита, Берик Асылов подчеркнул, что современная безопасность государства уже невозможна без науки, технологий и искусственного интеллекта.