Билазора или Вилазора бил пајонски град од периодот на раната антика. Се наоѓа во Овче Поле; денес локалитетот се вика Градиште, кај селото Кнежје. Зафаќал површина од над 20 хектари.
Географската доминација во однос на околното опкружување му наметнува улога на комуникациски репер и раскрсница на патните правци од север кон југ и од исток кон запад, помеѓу границите на тогашна Дарданија, Тракија
и Македонија. Античка Билазора како најголем и најзначаен град на Пајонија првпат ја споменуваат Полибиј и Тит Ливиј. Тие укажуваат на нејзината стратешка географска позиција и улога на чувар на северната граница на античка Македонија во одбраната од Дарданците.
Според стручњаците, два значајни датума во историјата на античка Македонија се поврзуваат со градот Билазора, 217 година п.н.е. кога македонскиот крал Филип V ја обновил нејзината фортификациска мрежа и 168 година п.н.е. кога македонскиот крал Персеј во фаза на подготовки за Третата македонка војна со Рим успеал да договори воена помош од страна на Галите кои биле стационирани во близина на Билазора.
Во 1976 професор д-р Иван Микулчиќ има објавено предлог-теза за местоположбата на античка Билазора на локалитетот Градиште во околината на Свети Николе. Дотогаш според некои истражувачи (Кацаров и Папазогулу) се сметало дека Билазора се наоѓала на локалитетот на Велешкото кале.
Во август 2008, од cтручниот тим, Бобан Хусеновски - раководител на археолошките истражувања, Вилијам Хајдингер и Јула Метју од Фондацијата за археолошки и историски истражувања од Хјустон (Тексас, САД), консултантите д-р Ѕвонимир Николовски и археологот Стефан Данев, при ископувања на длабочина од околу два метра е откриен првиот камен блок од прагот на внатрешната порта на акрополата. Бил регистриран бедем од делкани масивни варовнички блокови, и дел од северната фортификациска линија на акрополата. Веднаш потоа бил откриен главниот влез поврзан со внатрешната порта преку конкавна камена рампа долга 14 метри. Во градежните остатоци, нивната масивност и во мајсторската обработка се препознава моќта и статусот на градот, односно богатството и авторитетот на нивните нарачатели. Пронајден е значаен фонд движни наоди, во најголем дел керамички садови, кои може прелиминарно да се датираат во распон од 6 до 3 век п.н.е., додека градежните остатоци бедемот и градежните делови на портите кон крајот на 5 до 4 век п.н.е. Откриениот дел од комуникациската мрежа на акрополата, која поврзувала значајни јавни објекти, ќе овозможи расветлување на историската улога и карактерот на Билазора. Откриените археолошки наоди треба да се поврзат со плодниот период на пајонската историја, најверојатно во контекст на некој од најзначајните кралеви Ликеј, Патрај или Авдолеон.
Во тек се (2008.) истражувањата од портите на Билазора и во нејзината непосредна околина, односно во правец на главната улица, која навлегува во внатрешниот простор на акрополата. Потоа се планира откривање на организацијата и урбанизацијата на градскиот простор. It is located on the Axius River, at Veles in the Republic of Macedonia. Polybius tells us that "King Philip V captured Bylazora, the largest town of Paeonia, and very favourably situated for commanding the pass from Dardania to Macedonia: so that by this achievement he was all but entirely freed from any fear of the Dardani, it being no longer easy for them to invade Macedonia, as long as this city gave Philip the command of the pass". In 219 BC, the Dardanians collected their forces for a raid into Macedonia and at that time Bylazora must already have been in their hands. With its location at Veles, Bylazora commanded the entrance to a long defile and, no less important, a route southwestwards into Pelagonia via the Babuna Valley, or Raec Valley into Styberra and interior of the Macedonian Kingdom. One assumes that Bylazora, as the largest Paeonian town, must have been in Dardanian possession when Philip V captured it in 217 BC, and to garrison it with aim to end Dardanian raid. Bylazora is also mentioned by Livy in his "The History of Rome" when Perseus in 168 BC arranged military support from the Gauls who were campaigning in Desudaba, Maedica, requesting the Gaulish army to shift their camp to Bylazora, a place in Paeonia, and their officers to go in a body to him at Almana on the River Axius. The geographic dominance over the surrounding valley has determined the communications significance of the city in ancient times. It was situated between the states (or sometimes provinces) of Dardani, Thrace and Macedonia. Ancient Bylazora was the largest and most significant city of Paionia, mentioned in the records of Polybius and Titus Livius. They emphasize its strategic geographic position as a frontier of the northern border of Macedonia against the Dardanians. According to experts, there are two significant dates related to the relations between ancient Macedonia and Bylazora: The first is 217 B.C. when king Philip V of Macedonia reconstructed its fortifications; The second is 168 B.C. when king Perseus of Macedonia, during the Third Macedonian War, arranged military support from the Gauls who were camping nearby in defending the city against the Romans. The strange fabrication that Bylazora would have existed at the village Kneze near Sveti Nikole stems from professor Ivan Mikulcic who in 1976 set his foot on the hill called Safara and claimed "this is Bylazora" without presenting a single substantial fact. In that manner he was able to move the ancient Bylazora on the bank of Axius River to the inland of Paeonia at Kneze near Sveti Nikole. In August 2008, a team of researchers led by archaeologist Boban Husenovski from the National Museum of Macedonia with participation of researchers from the The Texas Foundation for Archaeological & Historical Research discovered the main gate of a city, fortification walls, and plenty of small archaeological finds that have been dated to between the 6th and 3rd century B.C.[2]
From these findings, they have so far been able to confirm that these are in fact the remains of the ancient Payonian city of Bylazora.
