03/10/2020
ကိုဗစ်ကို ဘယ်လို ဖြတ်သန်း ကြမလဲ?
ကိုဗစ် သည် ဖြစ်ကြောင်းရယ်ကဖြင့် ရှည်လာပြီ၊ စည်းကမ်းမလိုက်နာ၊ ကိုယ်ချင်းစာ တရား မရှိသူများ ကြောင့် ကိုဗစ် ရန်ကုန် ၌ ပြန့်ရသည်၊ မသေသင့်သူ များ သေဆုံးကုန်သည်၊ အထူးသဖြင့် ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်း များ၊ လူမှုရေး ဝန်ထမ်းများ မနိုင်ဝန်ထမ်းဆောင် ကြ ရတော့သည်၊ လေးစားစရာ စိတ်ဓါတ်များပင် ဖြစ်သည်။
တနေ့လုပ် မှ တနေ့စား များ များစွာ အတိ ဒုက္ခ ရောက်ရသည်၊ ကုမ္ပဏီ ပိုင်ရှင်များ လည်း ဝန်ထမ်း လစာအတွက် တွေးတောပူပင် လာကြသည်၊ အမှန်က ဘယ်လို ဖြတ်သန်း ရမည်နည်း ဆို တဲ့ New Normal ကို လည်း မသိ ကြတာမဟုတ်၊ လူတိုင်း အသိစိတ်မြင့်မား စွာ ဖြင့် အလွယ်တကူ ကျော်ဖြတ် နိင် သည် ကို မခက် ခက်အောင်လုပ် ကြသည်၊ ယုတ်စွ အဆုံး မိမိ အိမ်ရှိ ရောဂါအခံ ရှိသူ၊ သက်ကြီး ရွယ်အို များ ကို ပင် ထည့်မတွက် ကြ၊ ဘယ်သူ သေသေ ငတေမာ လျှင် ပြီး ရောလူမျိုးများ ထုနဲ့ ထေး ရှိသည်ကိုတော့ အလွန် တရာ အံ့ဩမိသည်။
ကိုဗစ် ကို အနိုင်တိုက် နည်း မရှိသည် လည်း မဟုတ်၊ ရှိသည်၊ တရုတ်၊ ဗီယင်နမ် အစရှိသော နိုင်ငံ များ က သက်သေခံ နေသည်၊ quarantine, isolation, contact tracing, testing ကို အမြင့်မားဆုံး အခြေအနေတခု အထိ လုပ်ဆောင်မည်၊ နိုင်ငံသူ နိုင်ငံသား များ က Mask တပ်၊ လက်ဆေး၊ social distancing အစရှိ သော ကိုဗစ် စည်းကမ်း များကို မြေဝယ်မကျ လိုက်နာလျှင် ဘယ်လို သော အကြောင်း ကြောင့် မှ ဖြစ်ကြောင်း ရယ်ရှည် စရာမရှိ၊ ဟုတ်ရဲ့လားလို့ စောဒက တက်လာပါ က အဆို ပါ နိုင်ငံ များ၏ လုပ်ပုံ ကိုင်ပုံ များ ကို ပြန်လည် လေ့လာသင့်ပါသည်။
ယခု လည်း အချိန်မနှောင်း သေးပေ၊ stay at home ကာလ တွင် ချမှတ်ထားသော စည်းကမ်းစည်းမျဉ်း များ ကို တိတိကျကျ လိုက်နာ သင့် သည်၊ အထူး သဖြင့် ဆီးချို၊ သွေးတိုး အစရှိသည့် ရောဂါအခံ ရှိသူများ၊ အသက် ၆၀ နှင့် အထက် ရှိသူများ သေနှုန်းမြင့်မား၍ အထူးသတိ ထားသင့်သည်၊ ထို ကဲ့သို့သော လူများ အိမ်ထဲ မှ အိမ်ပြင် မထွက်သင့်ပေ၊ သေရေးရှင်ရေး သမျှ အရေးကြီး မှ သာထွက်သင့်သည်၊ ထွက်မည် ဆို လည်း သတ်မှတ်ထားသော ကိုဗစ် စည်းကမ်း ချက် ကို တိတိကျကျ လိုက်နာရမည်၊ မိမိ၏ မိသားစု ဝင် များ ထဲတွင် သက်ကြီးရွယ်အို များလည်းရှိသည်၊ ရောဂါအခံ ရှိ သူများ ရှိသည်၊ အဆိုပါ မိသားစု မှ တယောက်ယောက် သည်၊ မဖြစ်မနေ အပြင်ထွက်နေသည်ဆိုပါက အပြင်ထွက်သောသူသည် မိမိ ကိုယ် မိမိ အထူး ဂရုစိုက်ရမည် ဖြစ်သည်၊ အပြင် မှ ပြန်လာလျှင် ပြန်လာချင်း မိမိ ၏ အဝတ်အစားများ ကို လျှော်ဖွတ် ရန် ဆပ်ပြာရေ စိမ်သင့်သည်၊ နောက်မှ လျှော်ဖွတ်မည်၊ မိမိ ကိုယ်တိုင်လည်း တကိုယ်လုံး ဆပ်ပြာ များများ သုံးကာ ရေချိုး သန့်စင်ရမည်၊ ခေါင်းပါလျှော််သင့်သည်၊ အပြင်က ပြန်လာပြီး၊ ရေချိုး ပြီး သည့် အခါ ရေနွေး ပူပူ တခွက်သောက်သင့်သည်၊ ရေနွေးပူပူ ဖြင့် လည်ချောင်း ထိ အာလုတ်ကျင်းသင့်သည်၊ ရေနွေးငွေ့ ရှုသင့်သည်။
ကုသနည်း တိတိကျကျမရှိသေး၊ ကာကွယ်ဆေး လည်း မပေါ်သေးသော ကိုဗစ် အတွက် မိမိ ၏ ကိုယ်ခံအားသည်သာ အားကိုးဖွယ်ဖြစ်သည်၊ ကိုယ်ခံအား ကောင်းအောင် ကြက်ဥ၊ ပဲ အမျိုးမျိုး၊ အသား၊ ဟင်သီးဟင်းရွက်၊ အသီးအနှံ အမျိုးမျိုး စားပေးသင့်သည်၊ WHO အရတော့ Vit C , Vit D, နှင့် Zinc တို့သည် ကိုယ်ခံ အားကောင်းစေသည်၊ ကိုယ်ခံ အားကို မြင့်တင်ပေးသည်၊ အကယ်၍ ရောဂါဖြစ် သည် ရှိအုံး၊ ပြင်းပြင်းထန်ထန် မဖြစ်နိုင် သော research data များရှိသည်။
အချုပ် ဆို ရသော် ကိုဗစ် သည် plan ကောင်းကောင်း ရှိဖို့လိုအပ်ပါတယ်၊ management ကောင်းဖို့ လိုအပ်ပါတယ်၊ ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှု ကောင်းဖို့ လိုအပ်ပါတယ်၊ တဦးကောင်းတယောက် ကောင်း hero လုပ်လို့ မရပါဘူး၊ ဝိုင်းဝန်း ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်၊ law enforcement လည်း လိုအပ်ပါကြောင်း။