07/10/2026
๐ฎ๐ฏ ๐๐๐ฆ ๐๐จ๐๐ ๐ฆ๐๐๐๐ฅ๐. ๐๐๐ง๐ ๐ฆ๐๐๐๐ก๐ ๐๐๐ฅ๐๐๐ฃ๐๐ก ๐๐ฃ๐?
Sebanyak 5,681 kes buli dilaporkan di sekolah seluruh Malaysia bagi tempoh Januari hingga Ogos 2026.
Itu bersamaan kira-kira 710 kes sebulan, atau lebih 23 kes sehari โ hampir satu kes setiap jam.
Dan ini bukan semua kes yang berlaku. Perdana Menteri sendiri mengakui angka sebenar mungkin lebih tinggi kerana ada kes yang tidak dilaporkan, termasuk kerana pihak tertentu mahu menjaga reputasi sekolah.
Yang lebih membimbangkan ialah trendnya.
๐ฃ๐ฎ๐ฑ๐ฎ ๐ฎ๐ฌ๐ฎ๐ญ, ๐๐ฃ๐ ๐บ๐ฒ๐ฟ๐ฒ๐ธ๐ผ๐ฑ๐ธ๐ฎ๐ป ๐ฏ๐ฎ๐ฒ ๐ธ๐ฒ๐.
๐ฎ๐ฌ๐ฎ๐ฎ: ๐ฏ,๐ด๐ด๐ณ ๐ธ๐ฒ๐.
๐ฎ๐ฌ๐ฎ๐ฏ: ๐ฒ,๐ฑ๐ฎ๐ด ๐ธ๐ฒ๐.
๐ฎ๐ฌ๐ฎ๐ฐ: ๐ณ,๐ฒ๐ด๐ญ ๐ธ๐ฒ๐ โ ๐ฎ๐ป๐ด๐ธ๐ฎ ๐๐ฒ๐ฟ๐๐ถ๐ป๐ด๐ด๐ถ ๐๐ฎ๐ป๐ด ๐ฑ๐ถ๐ฟ๐ฒ๐ธ๐ผ๐ฑ๐ธ๐ฎ๐ป ๐๐ฃ๐ .
๐ฎ๐ฌ๐ฎ๐ฑ: ๐ฎ,๐ด๐ด๐ต ๐ธ๐ฒ๐.
Angka 2025 memang turun mendadak. Tetapi kita perlu berhati-hati untuk terus mengatakan bahawa buli telah berkurang secara mendadak. KPM sendiri menjelaskan bahawa peningkatan kes pada 2024 sebahagiannya berkait dengan peningkatan kesedaran dan pematuhan sekolah terhadap prosedur pelaporan selepas pelaksanaan Garis Panduan Pengurusan Salah Laku Buli melalui SPI Bil. 12 Tahun 2023.
Maka, perubahan angka tahunan bukan semata-mata ukuran perubahan kejadian buli. Ia juga dipengaruhi oleh sejauh mana kes dilaporkan dan direkodkan.
Namun, ada satu angka yang jauh lebih sukar untuk kita abaikan.
Dalam PISA 2025, OECD mendapati 27% pelajar Malaysia melaporkan menjadi mangsa sekurang-kurangnya satu bentuk buli beberapa kali sebulan atau lebih.
Purata negara OECD ialah 20%.
Maknanya, lebih daripada satu daripada setiap empat pelajar Malaysia yang ditinjau mengakui mengalami buli pada tahap tersebut, berbanding kira-kira satu daripada lima dalam purata OECD.
Bahkan pada PISA 2022, 29% pelajar lelaki dan 22% pelajar perempuan Malaysia melaporkan menjadi mangsa buli beberapa kali sebulan atau lebih.
19% p**a tidak berasa selamat di tempat-tempat lain dalam sekolah seperti koridor, kantin dan tandas, berbanding hanya 10% purata OECD.
Jadi persoalannya bukan lagi:
โAda masalah buli atau tidak?โ
Jawapannya sudah jelas.
Persoalannya ialah: mengapa selepas bertahun-tahun garis panduan, SOP, kempen, kaunseling dan pelbagai intervensi, kita masih mempunyai lebih 5,000 laporan dalam hanya lapan bulan?
Dan lebih penting, apakah yang sedang berlaku kepada budaya dan pembentukan karakter anak-anak kita?
Buli bukan sekadar masalah disiplin.
Ia adalah masalah akhlak, empati, kawalan diri, keberanian moral dan budaya sekolah.
Kalau seorang anak boleh melihat penderitaan orang lain dan menganggapnya sebagai hiburan, kandungan untuk dirakam, atau peluang untuk menunjukkan kuasa kepada rakan-rakan, maka masalah kita sudah jauh lebih dalam daripada sekadar melanggar peraturan sekolah.
Kita tidak boleh hanya membina sekolah yang mempunyai lebih banyak CCTV.
Kita perlu membina manusia yang tidak memerlukan CCTV untuk berbuat baik.
Dan mungkin inilah soalan paling besar yang perlu kita jawab:
Kita sedang mendidik anak-anak supaya berjaya dalam peperiksaan.
Tetapi adakah kita masih berjaya mendidik mereka supaya menjadi manusia?
DR. YUSFARIZAL YUSSOFF
