Open Monumentendag Leeuwarden

Open Monumentendag Leeuwarden Open Monumentendag Leeuwarden

Haperend pontje zit succesvan OMD niet in de weg,,Een aansprekend thema, een compacte route en maar één regenbui”. Er wa...
14/09/2025

Haperend pontje zit succes
van OMD niet in de weg

,,Een aansprekend thema, een compacte route en maar één regenbui”. Er waren veel lovende woorden te horen over de Open Monumentendag (OMD) met als thema ‘Met zorg bewaard’, afgelopen zaterdag in Leeuwarden.
Dit vertaalde zich in de cijfers. Ruim 2500 belangstellenden wisten de vijftien panden met een zorg achtergrond te vinden. Al vóór het openingsmoment stonden bij veel monumenten de eerste belangstellenden te wachten. In de middag vormden zich soms rijen en vooral was dat te zien bij de opengestelde hofjeswoningen in het Boshuisen gasthuis.
Toch verliep niet alles vlekkeloos. Het pontje, dat als extra service de bezoekers van Prinsentuin naar Diakonessenhuis-complex over zou zetten, bleek kapot en niet op tijd te repareren.
OMD-Vrijwilliger Eward de Goede, die het pontje in de ochtend zou varen, zette zijn eigen sloep als alternatief vervoer in. (foto Pieter van der Ende)

Margaretha van der Wal (82) is de oudste bewoonster van het Boshuisen gasthuis. Zij huurt de beheerderswoning. Achter éé...
12/09/2025

Margaretha van der Wal (82) is de oudste bewoonster van het Boshuisen gasthuis. Zij huurt de beheerderswoning. Achter één van de ramen heeft zij een kleine expostie ingericht van oude Friese kleding. Alles zelf gerestaureerd.
Vroeger een hofje voor 'behoeftige weduwen', nu voor acht single 50-plus vrouwen. Hoe het wonen daar is? ,,Uniek. Rustig. Iedereen gaat met elkaar om maar we gaan niet elke dag bij elkaar op de koffie''.
Veel is er veranderd. "Kun je nagaan: heel vroeger kwam de beheerder 's avonds om te controleren of iedereen veilig - en zonder herenbezoek - binnen was. Dan deed hij de poortdeur stevig op slot. Niet meer voor te stellen toch?"
Kom morgen kijken bij de expositie van Margaretha. Zij vertelt er graag over. Ook zijn twee van de hofjeswoningen open voor belangstellenden.
Meer lezen? Kijk op www.openmonumentendag.nl/leeuwarden
Op de foto Margaretha van der Wal bij haar vitrine (foto Aukje Mulder, 2025)

Misschien roept het vraagtekens op, de keuze van De Friesche Bank als onderdeel van deze OMD met als thema zorg. Dit geb...
11/09/2025

Misschien roept het vraagtekens op, de keuze van De Friesche Bank als onderdeel van deze OMD met als thema zorg. Dit gebouw op de hoek van Nieuweweg en Weaze was immers van 1921 tot en met 1994 het onderkomen van De Friesche Bank, Amsterdamsche Bank en AMRO Bank. Maar dat was toen. Sinds 2007 is hier de algemene opvang van Wender gehuisvest. Deze organisatie biedt de mogelijkheid aan mensen vanaf 23 jaar om het leven op straat achter zich te laten en samen te werken naar een passende (zelfstandige) woonplek.
De tijdelijke bewoners hebben een eigen gemeubileerde zit- en slaapkamer met kookgelegenheid. Er is 24-uurs begeleiding aanwezig. Loop zaterdag binnen en laat u meer vertellen door vrijwilligers, medewerkers èn bewoners. U zult zien dat de kluizen intact zijn gebleven. Hier is een oud-bankmedewerker aanwezig met anekdotes over de AMRO bank-periode.
Informatie over dit gebouw op www.openmonumentendag.nl/leeuwarden
Op de foto de Friesche Bank (fotograaf onbekend, 1927)

In de jaren dertig van de vorige eeuw werd het Diakonessenhuis flink uitgebreid. Onder andere met een verpleeg- en opera...
11/09/2025

In de jaren dertig van de vorige eeuw werd het Diakonessenhuis flink uitgebreid. Onder andere met een verpleeg- en operatieafdeling, wasserij, keuken en een eetzaal voor de zusters. Na het vertrek van het ziekenhuis in 1987 was er de wens om dit karakteristieke gebouw te behouden en er ontstond het initiatief om hier een woongroep te starten. Dit werd in 1992 woongroep De Gouden Bal met 21 appartementen en een ontmoetingsruimte, de zogenaamde Tefferzaal, genoemd naar de oprichter van het Diakonessenhuis. Waar de naam `De Gouden Bal` vandaan komt? Lees hier meer over op www.openmonumentendag.nl/leeuwarden
Leden van de woongroep zetten hun deuren zaterdag open. Ook kunt u een kijkje nemen in het hoofdgebouw - in 1988 volledig verbouwd tot luxe appartementen - én in het voormalige kinderziekenhuis aan het Nelson Mandelaplein 38.

Op de foto het Diakonessenhuis. De meest linkse vleugel, die haaks op de Transvaalstraat staat, huisvest woongroep De Gouden Bal, Diakonessenpark 1-41. (foto: KLM Aerocarto, 1950)

'Met Zorg Bewaard' is het thema van de Open Monumentendag dit jaar. En de bijbehorende gratis brochures liggen klaar! Va...
10/09/2025

'Met Zorg Bewaard' is het thema van de Open Monumentendag dit jaar. En de bijbehorende gratis brochures liggen klaar!
Vanaf nu af te halen bij Het Historisch Centrum Leeuwarden (HCL) en op de dag zelf, zaterdag 13 september, in alle opengestelde panden.
Ook vanavond is het HCL voor belangstellenden geopend. Werkgroeplid Gerk Koopmans gaat in gesprek met zuster Veronique van de Sint Vitusparochie. Zij was lange tijd werkzaam in het Bonifatiusziekenhuis. Aanvang: 20.00 uur. Deze bijeenkomst is vrij toegankelijk.
Op de foto enkele OMD-werkgroep leden tijdens voorbereidende werkzaamheden. V.l.n.r.: Gerard Hendriksma, Pieter van der Ende, Aukje Mulder, Fokke Hofman (foto Erwin Boonstra)
Voor alle informatie kijk op www.openmonumentendag.nl/leeuwarden

In de Monnikemuurstraat 72 is een opvallende gevelsteen te zien met de tekst `Ritske Boelema Gasthuis, 1623-1849`. Op de...
10/09/2025

In de Monnikemuurstraat 72 is een opvallende gevelsteen te zien met de tekst `Ritske Boelema Gasthuis, 1623-1849`. Op de daklijst staat geschilderd: Zoete Naam Jezusgilde. Op de Open Monumentendag komt u meer te weten over de herkomst van deze namen. Een tipje van de sluier: hier op de hoek Monnikemuurstraat - Bij de Put werd in 1598 het Ritske Boelema Gasthuis gebouwd. En dat werd vóór de reformatie Soete Naam Jezusgilde genoemd.
De ‘cameren’ waren bedoeld voor ‘behoeftige’ ouderen. Door aankopen en verbouwingen ontstond een hofje, dat in 1905 grotendeels werd gesloopt. Rond 2007 zijn de restanten van het gasthuis tot woningen verbouwd. Maar de sfeer van vroeger is voor een deel bewaard gebleven. Loop rond op het intieme binnenplaatsje en in de twee zijsteegje en voel hoe oude tijden herleven.
Ritske Boelema Gasthuis (fotograaf onbekend, circa 1880)
Meer weten? Kijk op www.openmonumentendag.nl/leeuwarden

Zoals al eerder aangegeven, zijn niet alle panden van de komende Open Monumentendag speciaal gebouwd voor de zorg. Een r...
09/09/2025

Zoals al eerder aangegeven, zijn niet alle panden van de komende Open Monumentendag speciaal gebouwd voor de zorg. Een rijksmonument dat láter een zorgfunctie kreeg, is het Aanloophuis in de Bagijnestraat 36.
Het gebouw zoals het er nu staat, is een samenvoeging (uit 1851) van twee percelen. Zij stonden te boek als stal en wagenhuis en hoorden bij een woonhuis aan de Nieuwestad.
Sinds 1983 zit hier het Aanloophuis. Het is een veilige plek van warmte en aandacht voor wie dat nodig heeft: veelal kwetsbare mensen die op straat leven, met psychische problemen kampen en/of weinig sociale contacten hebben. Het Aanloophuis wordt door een groot aantal kerken in Leeuwarden ondersteund.
Let op: zaterdag staan de deuren van 10.00 tot 13.00 open en dus niet, zoals bij alle andere monumenten, de hele dag.
Op de foto het Aanloophuis (foto Pieter van der Ende, 2025)
Meer informatie? Kijk op www.openmonumentendag.nl/leeuwarden

De Hofwijck in de Grote Kerkstraat 20 werd in opdracht van de Diaconie van de Nederlands Hervormde Gemeente Leeuwarden i...
07/09/2025

De Hofwijck in de Grote Kerkstraat 20 werd in opdracht van de Diaconie van de Nederlands Hervormde Gemeente Leeuwarden in 1930-1931 gebouwd als ‘modern rusthuis’. Inmiddels zitten er huur-appartementen in. Tijdens de Open Monumentendag is (een deel van) het gebouw te bekijken. Bijzonder extraatje: ga zeker ook even ondergronds. Want onder het pand bevindt zich nog een deel van de 16e-eeuwse keldergewelven van de Holdingastins, een stadsstins uit 1552 die hier heeft gestaan. De kelders overleefden brand en vele verbouwingen.
Op de foto: de keldergewelven (foto Ch. Gombault, 1930)
Meer weten over De Hofwijck en de andere monumenten? Kijk op www.openmonumentendag.nl/leeuwarden

Het Bonifatius Hospitaal, geopend in 1935, sloot in 2004 zijn deuren en werd daarna compleet afgebroken. Nu verwijzen al...
06/09/2025

Het Bonifatius Hospitaal, geopend in 1935, sloot in 2004 zijn deuren en werd daarna compleet afgebroken. Nu verwijzen alleen nog straatnaamborden en een toegangspoort naar het ziekenhuis. Maar herinneringen blijven altijd. Wie nog veel weet over de oude tijden in het ‘Bonne Hos’ is zuster Veronique van de Sint Vitusparochie. Zij was een lange periode werkzaam bij diverse afdelingen in het Sint Bonifatius Hospitaal.
OMD-werkgroeplid Gerk Koopmans gaat woensdagavond a.s. om 20.00 uur met haar in gesprek in het Historisch Centrum Leeuwarden, Groeneweg 1. Deze bijeenkomst is vrij toegankelijk.
Op de foto de zuidzijde van het ziekenhuis (foto H.A. Rollema, 1935)
Voor alle informatie over de Open Monumentendag op 13 september kijk op www.openmonumentendag.nl/leeuwarden

Een vreemde eend in de bijt. Dat kun je wel zeggen van het Auck Petershuis op de Nieuwestad. Immers, het is een van de l...
04/09/2025

Een vreemde eend in de bijt. Dat kun je wel zeggen van het Auck Petershuis op de Nieuwestad. Immers, het is een van de laatst overgebleven panden zonder een winkelpui. Van 1946 tot en met 1974 was het een weeshuis, genoemd naar de stichtster van het Old Burger Weeshuis Auck Peters (circa 1485-1538). Dit monumentale pand met kleine bordestrap mag dan ook niet ontbreken op deze Open Monumentendag.
De tuin strekt zich uit tot aan het Ruiterskwartier. Bezoekers die minder goed ter been zijn, kunnen aan die kant naar binnen. William Lord, die als kind woonde in het Old Burger Weeshuis, zal ’s middags aanwezig zijn om enkele rondleidingen te verzorgen en informatie te geven aan de hand van zijn eigen ervaringen.
Op de foto: de eetzaal (foto: Frans Popken, 1970)
Meer lezen over het Auck Petershuis? Kijk op www.openmonumentendag.nl/leeuwarden

Adres

Historische Vereniging Aed Levwerd
Leeuwarden
8911EH

Meldingen

Wees de eerste die het weet en laat ons u een e-mail sturen wanneer Open Monumentendag Leeuwarden nieuws en promoties plaatst. Uw e-mailadres wordt niet voor andere doeleinden gebruikt en u kunt zich op elk gewenst moment afmelden.

Delen