Havforskningsinstituttet

02/06/2026

Dei er blant verdas mest produktive økosystem, men over heile Europa går sjøgrasenger tapt. 🌱

No har fleire titals europeiske forskarar gått saman for å stoppe fråfallet.

Les deira anbefalingar her:

Dei er blant verdas mest produktive økosystem, men over heile Europa går sjøgrasenger tapt. No har fleire titals europeiske forskarar gått saman for å stoppe...

01/06/2026

Tenk det! Så liten, men likevel, så lur:

Det er å lett å tenka at den 2 millimeter store krabaten er ein type som vilje- og hovudlaust fylgjer straumen.

Men – nei.

Den vesle krabaten kan læra av erfaring, viser ny studie. 

29/05/2026

Bløminga fortset på Vestlandet – her den ufarlege kalkalgen Gephyrocapsa huxleyi.

Frå Sveio i sør til Førdefjorden i nord fargar den sjøen turkis – noko som òg er synleg frå verdsrommet.

I sør er det låge mengder ved Haugesund. Innover i Hardangerfjorden er det høg tettleik og mengdane har auka dei siste vekene.

I nord er det mindre ved Florø.

Så kan det òg vere enkeltfjordar eller flekkar utan algar. Det kan skuldast fleire ting.

– Det kan vere at oppblomstringa har episenter i midten av ein fjord – noko som vil gi spreiing utover og nordover, men ikkje innover. Særleg om det er stor elvetilførsel, seier algeekspert Lars-Johan Naustvoll.

Oppblomstringar kan òg strøyma ut av éin fjord og passere neste fjord utan å fylla han opp – ut frå lokale straumforhold.

– Sit du i eit fly over slike område, kan du oppleve ein mosaikk med veksling mellom sterk turkis farge og meir standard blåfarge, forklarar Naustvoll.

Kalkalgen er ufarleg – med mindre du stupar i ukjend farvatn.

Vestlending? Korleis ser det ut hos deg?

28/05/2026

Se hvem og hva vi finner i Varangerfjorden;
Vi er på oppdagelsesferd i Øst-Finnmark. Her skal vi kartlegge alt fra dyreliv til havbunn – og jammen finner vi spennende saker!

Ved hjelp av vår robotvenn (eller; fjernstyrt undervannsfarkost, om du vil) ser vi rikelig med sekkedyr, børstemark, rur og svamp.
Noen plasser står svampene så tett at det kalles for svampehage. Og fjorden byr også på flotte koraller.

– Bløtkorallene vi har sett i Varanger har som oftest hatt en flott rødfarge, akkurat som sandstein. Det blir spennende å se om vi finner flere på dette toktet, forteller HI-forsker Mona Maria Fuhrmann. Sammen med kollega Barbro Taraldset Haugland kommenterer hun dyrelivet på direkten fra kontrollrommet.

Alle dataene som samles inn i Varangerfjorden skal brukes til å lage kart over dybde, bunn, biologi, geologi, naturtyper og miljøstatus – kart som kan brukes av forvaltning, næringsliv og andre.
Vi samarbeider med Norges geologiske undersøkelse (NGU) og Kartverket om å lage marine grunnkart i Varangerfjorden. Les mer om prosjektet her: https://www.ngu.no/geologisk-kartlegging/marine-grunnkart-i-kystsonen
Alle foto: Norges geologiske undersøkelse (NGU) og Havforskningsinstituttet

22/05/2026

Djuphavets Indiana Jones snublar over eit uventa gravfunn. ☠️

Dette er nemleg ein kvals siste kvilestad.

Når ein kval døyr, søkk til havets botn og vert eit gilde for bakteriar, åtseletarar og rovdyr kallar vi det eit «kvalfall».

Det uvanlege funnet dukka opp på det nylege MAREANO-toktet i Norskehavet.

– Sjølv dei mest velkjende stadane i djuphavet kan ende opp med å overraske oss, skriv forskarane i toktdagboka.

Dei henta kvalrestane opp, og funna inkluderer mellom anna to øyreknoklar og fleire tenner.

Vi kan ikkje seie sikkert kva kval dette er utan å finstudere funna på land, men det kan ha vore ein tannkval.

Kvalkadaveret – eit herremåltid som plutseleg kom fallande – har også skapt grobotn for eit rikt og fascinerande liv på botnen.

Les toktdagboka for alle dei nerdete detaljane om kjende og ukjende middagsgjester: https://www.mareano.no/nyheter/nyheter-2026/overraskelse-pa-havbunnen

22/05/2026

Den harmlause algen som fargar fjordane turkise er ekstra tidleg ute i år.

I år er den harmlause algen som fargar fjordane turkise ekstra tidleg ute.

20/05/2026

Uanmeldt besøk på PIA:

Mannskapet på kystforskningsfartøyet vårt, «Prinsesse Ingrid Alexandra» (PIA), har fått en uventet gjest med på dagens tokt.

Til tross for det vennlige oppsynet på krabaten, innrømmer kapteinen at de nok helst ser at røyskatten setter snuten mot land.

– Vi er ikke særlig lysten på at den skal lage hi om bord, humrer kaptein Kjell Ove Sandøy.

Navnet på røyskatten gir seg i hvert fall selv: Det kan vel ikke være noe annet enn "Pia"?

Foto: Kjell Ove Sandøy/HI

18/05/2026

Resultata kan hjelpe næringa å redusere luseproblemet.

15/05/2026

Slimålen – vår uoffisielle offisielle nasjonalfisk.*

Her har undervassriggane våre filma ein svolten gjeng i Oslofjorden, som grådig forsyner seg av agnet.

Eit festmåltid av dei sjeldne! Men dei er ikkje kresne typane. Slimålen er delvis snyltande – han gjerne et daud eller halvdaud fisk. 💀

Om du treng noko ekstra mat til småpratbuffeten på 17. mai:

🫥 Namnet bedrar – slimålen er ikkje ein ål. Det er ein såkalla rundmunn.
💪 Men slimålen produserer faktisk slim – og han kan produsere mykje på veldig kort tid. Slimet brukar han både til å forsvare seg og for å kapsle inn byttet sitt slik at ingen andre forsyner seg.
🎀 Slimålen er ein bøyeleg krabat, og kan slå knute på seg sjølv.

Gratulerer med dagen! 🇳🇴

*Slimålen gjekk eigentleg av med sigeren i Nitimen si kåring tilbake i 1982, men vart tilsidesett til fordel for torsken.