03/08/2026
๐๐๐๐๐, ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐, ๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐, ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐
Davao City - Mas pinalakas ng Special Geographic Area Development Authority (SGADA) ang sistema ng good governance sa pamamagitan ng pagsasagawa ng โ๐๐๐๐๐-๐๐๐๐๐ ๐๐ฏ๐ต๐ฆ๐ณ๐ฏ๐ข๐ญ ๐๐ถ๐ฅ๐ช๐ต, ๐๐ช๐ด๐ฌ ๐๐ข๐ฏ๐ข๐จ๐ฆ๐ฎ๐ฆ๐ฏ๐ต, ๐ข๐ฏ๐ฅ ๐๐ฏ๐ต๐ฆ๐ณ๐ฏ๐ข๐ญ ๐๐ฐ๐ฏ๐ต๐ณ๐ฐ๐ญ ๐๐ฆ๐ค๐ฉ๐ข๐ฏ๐ช๐ด๐ฎ ๐๐ณ๐ช๐ฆ๐ฏ๐ต๐ข๐ต๐ช๐ฐ๐ฏโ mula July 21โ23, 2026 sa Davao City.
Dumalo rito ang mga Division Chiefs, Section Heads, at Unit Heads ng SGADA upang palakasin ang kanilang kakayahan sa internal audit, risk management, at internal control mechanisms. Bahagi ng programa ang pagpapalalim ng kaalaman ng mga kalahok sa mga mekanismong magpapalakas sa transparency, accountability, at pagiging epektibo ng mga sistema at proseso ng ahensya.
Sa pamamagitan ng orientation na ito, higit pang pinagtibay ng SGADA ang institutional capacity ng mga opisyal at kawani sa pagpapatupad ng epektibong internal audit, risk management, at internal control mechanisms. Layunin din nitong mapaigting ang culture of accountability at matiyak na ang mga polisiya, proseso, at operasyon ng ahensya ay naaayon sa mga prinsipyo ng good governance, transparency, at mahusay na paggamit ng mga pampublikong yaman.
Sa kanyang talakayan, binigyang-diin ni Atty. Almansor A. Pendatun, unang Resource Speaker ng orientation, ang kahalagahan ng pagpapahusay at pagpapasimple ng mga proseso upang maging mas episyente ang operasyon ng ahensya nang hindi isinasakripisyo ang wastong mga pamamaraan.
Aniya, โ๐๐ง๐ง๐ช๐ค๐ช๐ฆ๐ฏ๐ค๐บ ๐ฐ๐ง ๐ฑ๐ณ๐ฐ๐ค๐ฆ๐ด๐ด๐ฆ๐ด, ๐ฉ๐ฐ๐ธ ๐ธ๐ฆ ๐ข๐ณ๐ฆ ๐ข๐ฃ๐ญ๐ฆ ๐ต๐ฐ ๐ด๐ต๐ณ๐ฆ๐ข๐ฎ๐ญ๐ช๐ฏ๐ฆ ๐ฑ๐ณ๐ฐ๐ค๐ฆ๐ด๐ด๐ฆ๐ด, ๐ฏ๐ฐ๐ต ๐ต๐ฐ ๐ฅ๐ฐ ๐ด๐ฉ๐ฐ๐ณ๐ต๐ค๐ถ๐ต๐ด.โ
Samantala, ipinaliwanag ni Hamodi L. Tiboron, CPA, ikalawang Resource Speaker ng orientation, ang mahalagang papel ng internal audit bilang third line of defense sa isang organisasyon. Binigyang-diin din niya na ang pagsubaybay sa mga internal controls ay dapat magsilbing gabay para sa performance improvement at hindi hadlang sa mahusay na pagganap ng mga personnel.
"๐๐ฉ๐ฆ ๐ต๐ฉ๐ช๐ณ๐ฅ ๐ญ๐ช๐ฏ๐ฆ ๐ฐ๐ง ๐ฅ๐ฆ๐ง๐ฆ๐ฏ๐ด๐ฆ ๐ฑ๐ณ๐ฐ๐ท๐ช๐ฅ๐ฆ๐ด ๐ช๐ฏ๐ฅ๐ฆ๐ฑ๐ฆ๐ฏ๐ฅ๐ฆ๐ฏ๐ต ๐ฐ๐ท๐ฆ๐ณ๐ด๐ช๐จ๐ฉ๐ต ๐ต๐ฉ๐ณ๐ฐ๐ถ๐จ๐ฉ ๐ช๐ฏ๐ต๐ฆ๐ณ๐ฏ๐ข๐ญ ๐ข๐ถ๐ฅ๐ช๐ต, ๐ฆ๐ฏ๐ด๐ถ๐ณ๐ช๐ฏ๐จ ๐ต๐ฉ๐ข๐ต ๐ต๐ฉ๐ฆ ๐ฎ๐ฐ๐ฏ๐ช๐ต๐ฐ๐ณ๐ช๐ฏ๐จ ๐ฐ๐ง ๐ค๐ฐ๐ฏ๐ต๐ณ๐ฐ๐ญ๐ด ๐ฅ๐ณ๐ช๐ท๐ฆ๐ด ๐ฑ๐ฆ๐ณ๐ง๐ฐ๐ณ๐ฎ๐ข๐ฏ๐ค๐ฆ ๐ช๐ฎ๐ฑ๐ณ๐ฐ๐ท๐ฆ๐ฎ๐ฆ๐ฏ๐ต ๐ณ๐ข๐ต๐ฉ๐ฆ๐ณ ๐ต๐ฉ๐ข๐ฏ ๐ฉ๐ช๐ฏ๐ฅ๐ฆ๐ณ๐ช๐ฏ๐จ ๐ต๐ฉ๐ฆ ๐ฑ๐ณ๐ฐ๐ฅ๐ถ๐ค๐ต๐ช๐ท๐ช๐ต๐บ ๐ฐ๐ง ๐ฑ๐ฆ๐ณ๐ด๐ฐ๐ฏ๐ฏ๐ฆ๐ญ."
Ibinahagi naman ni Hasmin K. Drus, Accountant III ng SGADA, na ang Internal Auditor ay may mahalagang tungkulin sa pagsusuri kung ang mga internal controls, proseso, at sistema ng isang organisasyon ay epektibo at sapat upang mapangalagaan ang mga resources, matugunan ang mga panganib, at mapanatili ang maayos na operasyon ng ahensya.
Binigyang-diin naman ni Dr. B**g B. Lumabao, Chief of the Internal Audit Division ng SGADA,
"๐๐ฉ๐ช๐ด ๐ข๐ค๐ต๐ช๐ท๐ช๐ต๐บ ๐ฑ๐ญ๐ข๐บ๐ด ๐ฑ๐ช๐ท๐ฐ๐ต๐ข๐ญ ๐ณ๐ฐ๐ญ๐ฆ ๐ช๐ฏ ๐ข๐ฎ๐ฑ๐ญ๐ช๐ง๐บ๐ช๐ฏ๐จ ๐๐ฏ๐ต๐ฆ๐ณ๐ฏ๐ข๐ญ ๐๐ฐ๐ฏ๐ต๐ณ๐ฐ๐ญ ๐๐ณ๐ฐ๐ค๐ฆ๐ด๐ด๐ฆ๐ด ๐ง๐ฐ๐ณ ๐ต๐ฉ๐ฆ ๐ฅ๐ช๐ท๐ช๐ด๐ช๐ฐ๐ฏ๐ด, ๐ด๐ฆ๐ค๐ต๐ช๐ฐ๐ฏ๐ด ๐ข๐ฏ๐ฅ ๐ถ๐ฏ๐ช๐ต๐ด ๐ช๐ฏ ๐ฑ๐ณ๐ฆ๐ฑ๐ข๐ณ๐ข๐ต๐ช๐ฐ๐ฏ ๐ง๐ฐ๐ณ ๐ต๐ฉ๐ฆ ๐ข๐ถ๐ฅ๐ช๐ต ๐ฑ๐ณ๐ฐ๐ค๐ฆ๐ด๐ด. ๐๐ฆ ๐ค๐ฐ๐ฎ๐ฎ๐ช๐ต ๐ต๐ฐ ๐ฎ๐ข๐ฌ๐ฆ ๐๐ฏ๐ต๐ฆ๐ณ๐ฏ๐ข๐ญ ๐๐ถ๐ฅ๐ช๐ต ๐ข๐ด ๐ข๐ฅ๐ฅ๐ฆ๐ฅ ๐ท๐ข๐ญ๐ถ๐ฆ ๐ต๐ฐ ๐ญ๐ฆ๐ท๐ฆ๐ณ๐ข๐จ๐ฆ ๐ฆ๐น๐ค๐ฆ๐ญ๐ญ๐ฆ๐ฏ๐ค๐ฆ ๐ช๐ฏ ๐ต๐ฉ๐ฆ ๐ฅ๐ข๐ช๐ญ๐บ ๐ง๐ถ๐ฏ๐ค๐ต๐ช๐ฐ๐ฏ๐ด ๐ข๐ฏ๐ฅ ๐ฐ๐ฑ๐ฆ๐ณ๐ข๐ต๐ช๐ฐ๐ฏ๐ด ๐ฐ๐ง ๐๐๐๐๐ ๐ต๐ฐ ๐ฃ๐ฆ๐ต๐ต๐ฆ๐ณ ๐ด๐ฆ๐ณ๐ท๐ฆ ๐ฐ๐ถ๐ณ ๐๐ข๐ฏ๐จ๐ด๐ข๐ฎ๐ฐ๐ณ๐ฐ ๐ค๐ฐ๐ฏ๐ด๐ต๐ช๐ต๐ถ๐ฆ๐ฏ๐ต๐ด ๐ช๐ฏ ๐ต๐ฉ๐ฆ ๐๐ฑ๐ฆ๐ค๐ช๐ข๐ญ ๐๐ฆ๐ฐ๐จ๐ณ๐ข๐ฑ๐ฉ๐ช๐ค ๐๐ณ๐ฆ๐ข. ๐๐ฉ๐ช๐ด ๐ข๐ค๐ต๐ช๐ท๐ช๐ต๐บ ๐ช๐ด ๐ช๐ฏ๐ฅ๐ฆ๐ฆ๐ฅ ๐ฑ๐ข๐ณ๐ต ๐ฐ๐ง ๐ช๐ฏ๐ต๐ฆ๐ฏ๐ด๐ช๐ง๐บ๐ช๐ฏ๐จ ๐๐ฐ๐ณ๐ข๐ญ ๐๐ฐ๐ท๐ฆ๐ณ๐ฏ๐ข๐ฏ๐ค๐ฆ."
Sa kanyang mensahe, sinabi ni MP Mohammad Kelie U. Antao, Administrator ng SGADA:
"๐๐ฏ๐จ ๐ญ๐ข๐ฉ๐ข๐ต ๐ฏ๐จ ๐ช๐ฏ๐บ๐ฐ๐ฏ๐จ ๐ช๐ฑ๐ช๐ฏ๐ข๐ฌ๐ช๐ต๐ข ๐ข๐บ ๐ฃ๐ถ๐ฏ๐จ๐ข ๐ฏ๐จ ๐ช๐ฏ๐บ๐ฐ๐ฏ๐จ ๐ฑ๐ข๐จ๐ด๐ถ๐ด๐ถ๐ฎ๐ช๐ฌ๐ข๐ฑ, ๐ฑ๐ข๐จ๐ต๐ถ๐ต๐ถ๐ญ๐ถ๐ฏ๐จ๐ข๐ฏ, ๐ข๐ต ๐ฅ๐ฆ๐ฅ๐ช๐ฌ๐ข๐ด๐บ๐ฐ๐ฏ ๐ถ๐ฑ๐ข๐ฏ๐จ ๐ฎ๐ข๐ฌ๐ข๐ฎ๐ช๐ต ๐ข๐ฏ๐จ ๐ฎ๐จ๐ข ๐ต๐ข๐จ๐ถ๐ฎ๐ฑ๐ข๐บ ๐ฏ๐ข ๐ฏ๐ข๐ฌ๐ช๐ฌ๐ช๐ต๐ข ๐ฏ๐ข๐ต๐ช๐ฏ ๐ฏ๐จ๐ข๐บ๐ฐ๐ฏ. ๐๐ข๐ฃ๐ข๐ฏ๐จ ๐ต๐ถ๐ฎ๐ข๐ต๐ข๐จ๐ข๐ญ, ๐ถ๐ฏ๐ต๐ช-๐ถ๐ฏ๐ต๐ช ๐ฏ๐ข ๐ฏ๐ข๐ต๐ช๐ฏ๐จ ๐ฏ๐ข๐ฌ๐ช๐ฌ๐ช๐ต๐ข ๐ข๐ฏ๐จ ๐ฑ๐ฐ๐ด๐ช๐ต๐ช๐ฃ๐ฐ๐ฏ๐จ ๐ณ๐ฆ๐ด๐ถ๐ญ๐ต๐ข ๐ฏ๐จ ๐๐๐๐๐. ๐๐ถ๐ฏ๐จ ๐ช๐ฑ๐ข๐จ๐ฑ๐ข๐ฑ๐ข๐ต๐ถ๐ญ๐ฐ๐บ ๐ฏ๐ข๐ต๐ช๐ฏ๐จ ๐ญ๐ข๐ฉ๐ข๐ต ๐ข๐ฏ๐จ ๐ฑ๐ข๐จ๐ต๐ข๐ต๐ณ๐ข๐ฃ๐ข๐ฉ๐ฐ ๐ฏ๐ข๐ฏ๐จ ๐ฎ๐ข๐บ ๐ฑ๐ข๐ณ๐ฆ๐ฉ๐ฐ๐ฏ๐จ ๐ด๐ช๐จ๐ข๐ด๐ช๐จ ๐ข๐ต ๐ฅ๐ฆ๐ฅ๐ช๐ฌ๐ข๐ด๐บ๐ฐ๐ฏ ๐ฏ๐ข ๐ช๐ฏ๐บ๐ฐ๐ฏ๐จ ๐ช๐ฑ๐ช๐ฏ๐ข๐ฎ๐ข๐ญ๐ข๐ด ๐ด๐ข ๐ด๐ช๐ฎ๐ถ๐ญ๐ข, ๐ธ๐ข๐ญ๐ข๐ฏ๐จ ๐ฅ๐ข๐ฉ๐ช๐ญ๐ข๐ฏ ๐ถ๐ฑ๐ข๐ฏ๐จ ๐ฉ๐ช๐ฏ๐ฅ๐ช ๐ฏ๐ข๐ต๐ช๐ฏ ๐ฎ๐ข๐ฌ๐ช๐ต๐ข๐ฏ๐จ ๐ญ๐ข๐ญ๐ฐ ๐ฑ๐ข๐ฏ๐จ ๐ถ๐ถ๐ฏ๐ญ๐ข๐ฅ ๐ข๐ฏ๐จ ๐๐๐. ๐๐ฏ๐จ ๐๐๐๐๐ ๐ข๐บ ๐ฏ๐ข๐ต๐ข๐ต๐ข๐ฏ๐จ๐ช ๐ฅ๐ข๐ฉ๐ช๐ญ ๐ช๐ต๐ฐ ๐ข๐ฏ๐จ ๐ฃ๐ถ๐ฏ๐จ๐ข ๐ฏ๐จ ๐ด๐ต๐ณ๐ถ๐จ๐จ๐ญ๐ฆ ๐ฏ๐จ ๐๐ข๐ฏ๐จ๐ด๐ข๐ฎ๐ฐ๐ณ๐ฐ ๐ข๐ต ๐ฏ๐จ ๐ด๐ข๐ฎ๐ข-๐ด๐ข๐ฎ๐ข๐ฏ๐จ ๐ข๐ฅ๐ฉ๐ช๐ฌ๐ข๐ช๐ฏ ๐ฏ๐จ ๐ฎ๐จ๐ข ๐ฑ๐ณ๐ฐ๐ฃ๐ช๐ฏ๐ด๐บ๐ข ๐ข๐ต ๐ฎ๐จ๐ข ๐ฎ๐ถ๐ฏ๐ช๐ด๐ช๐ฑ๐ข๐ญ๐ช๐ฅ๐ข๐ฅ."
Sa pamamagitan ng orientation na ito, muling pinagtibay ng SGADA ang pangako nitong isulong ang integridad, transparency, accountability, at kahusayan sa serbisyo publiko. Patuloy nitong pinalalakas ang mga mekanismong nagsusulong ng mahusay na pamamahala at Moral Governance upang makapaghatid ng mas episyente, responsable, at de-kalidad na serbisyo para sa mamamayan ng Special Geographic Area.
