https://www.facebook.com/953386451202330/

Lupong Tagapamayapa ng Barangay Rosario, Santiago City, Rosario Purok 3, Del Pilar Street, Santiago (2026)

02/09/2026

LUPON RULES: KAILAN PWEDENG MA-DISMISS ANG REKLAMO SA BARANGAY?

May reklamo ka sa barangay? Hindi ibig sabihin nito na automatic itong aabot sa korte.

May mga pagkakataong maaaring hindi na magpatuloy ang isang complaint—pero hindi rin puwedeng basta-basta itong ibasura nang walang legal na basehan at tamang proseso.

1. HINDI SUMIPOT ANG COMPLAINANT

Kung ang complainant ay willfully at without justifiable reason na hindi dumalo kahit may wastong notice, maaaring magkaroon ng legal consequences.

Hindi automatic ang “2 consecutive absences” rule. Mahalaga ang due notice at ang pagpapatunay na unjustified at willful ang hindi pagsipot.

2. BINAWI ANG REKLAMO

Maaaring bawiin ng complainant ang kanyang reklamo bago magkaroon ng settlement.

Pero tandaan: ang withdrawal ay hindi automatic na nangangahulugang pare-pareho ang legal effect sa lahat ng sitwasyon. Dapat itong maayos na ma-record at suriin ayon sa circumstances.

3. MAY NAPIRMAHANG AMICABLE SETTLEMENT

Kapag nagkasundo ang magkabilang panig at nakagawa ng valid written amicable settlement, maaaring matapos na ang dispute sa barangay.

Pagkalipas ng 10 araw, ang settlement ay may force and effect of a final judgment of a court, subject sa mga legal remedies na pinapayagan ng batas.

4. WALANG JURISDICTION ANG BARANGAY

May mga kaso na hindi sakop ng Katarungang Pambarangay.
Halimbawa, may mga offense na punishable by imprisonment exceeding one year or fine exceeding ₱5,000, disputes involving the Government, ilang public-officer disputes, at ilang kaso kung saan ang mga partido ay nakatira sa magkaibang lungsod o munisipalidad.

Sa ganitong sitwasyon, maaaring kailanganing pumunta sa proper authority—police, prosecutor, o korte—depende sa kaso.

5. HINDI TRIAL COURT ANG LUPON

Mahalagang tandaan:

Ang Lupon ay hindi korte.

Ang pangunahing layunin nito ay mediation at conciliation—upang magkaroon ng mapayapang resolusyon, hindi upang magdeklara kung sino ang “guilty” o “panalo.”

Kaya ang simpleng dahilan na “kulang ang ebidensiya” ay hindi, sa sarili lamang nito, sapat na dahilan para basta i-dismiss ang reklamo.

LUPON REMINDER

Hindi sapat na mabilis ang proseso. Dapat tama rin ang proseso.

Sa bawat reklamo, mahalaga ang due notice, impartiality, tamang documentation, at pagsunod sa batas.

Dahil ang tunay na layunin ng Katarungang Pambarangay ay hindi lamang ang pagtatapos ng isang reklamo—
kundi ang makatarungan at mapayapang pag-aayos ng alitan.

“Ang tunay na hustisya ay hindi nasusukat sa bilis ng pagbasura ng reklamo, kundi sa integridad ng prosesong nagbibigay ng pagkakataong marinig ang bawat panig.”

Legal Basis: Republic Act No. 7160 (Local Government Code of 1991) and the Katarungang Pambarangay Implementing Rules.

27/08/2026

PUSO'Y IISA

Verse 1
Sa bawat pulong, pag-asa'y dala
Tiwala ng Rosario, aming kalinga

Verse 2
Sa bawat isyu, may solusyon
Para sa barangay, may resolusyon

Chorus
Tayo ang Lupon, puso'y iisa
Sa pagkakaisa, mayroong pag-asa
Sama-samang kapayapaan

27/08/2026

MONTHLY LUPON MEETINGS: ANG HALIGI NG AKTIBO AT EPEKTIBONG KATARUNGANG PAMBARANGAY

Para sa Lupong Tagapamayapa ng Barangay Rosario, ang regular na monthly meeting ay hindi lamang simpleng pagtitipon ng mga miyembro. Ito ay bahagi ng kanilang statutory duty sa ilalim ng Section 402(b) ng Republic Act No. 7160, o Local Government Code of 1991, na nag-aatas sa Lupon na "meet regularly once a month."

Higit sa pagiging legal requirement, ang regular na meeting ay nagsisilbing forum para sa palitan ng ideas, observations, at experiences tungkol sa amicable settlement of disputes at sa mas maayos na pagpapatupad ng Katarungang Pambarangay.

Hindi Lang Meeting—Ito Ay Responsibilidad

Sa bawat monthly meeting, may pagkakataon ang mga miyembro na balikan ang kanilang mga karanasan at challenges sa paghawak ng mga alitan. Ano ang mga naging mahirap na sitwasyon? Ano ang mga prosesong naging epektibo? At ano ang maaaring pagbutihin?

Ang ganitong pag-uusap ay mahalaga upang patuloy na mapahusay ang mediation at conciliation sa barangay. Sa pamamagitan ng pagbabahagi ng practical lessons, maaaring magkaroon ng mas malinaw na understanding ang Lupon tungkol sa tamang proseso, patas na pakikitungo sa mga disputant, at mahinahong pagharap sa conflict.

Mahalaga rin ang coordination sa mga Pangkat Tagapagkasundo. Ang kanilang observations at experiences sa paghawak ng mga dispute ay maaaring maging mahalagang source of learning para sa buong Lupon. Sa ganitong paraan, ang bawat kaso ay hindi lamang problemang kailangang tapusin, kundi pagkakataon para matuto at mapabuti ang sistema.

Records, Monitoring, at Accountability

Ang monthly meeting ay maaari ring magsilbing pagkakataon upang ma-review ang status ng mga pending disputes, ma-follow up ang kinakailangang documentation, at matukoy ang mga bagay na nangangailangan ng aksyon.

Gayunman, mahalagang malinaw na ang specific recordkeeping at reporting responsibilities ay nakatalaga sa Lupon Secretary at sa iba pang responsible officials alinsunod sa batas at applicable rules. Kaya naman, ang monthly meeting ay dapat magsilbing venue para sa coordination at monitoring—hindi para palitan ang mga partikular na tungkulin ng bawat opisyal.

Ang meeting ay hindi dapat ituring na compliance lamang. Ang tunay na halaga nito ay nakikita kapag ang bawat pagpupulong ay nagbubunga ng better preparation, better coordination, at better service to the community.

Ang Diwa ng Lupon

Ang pagiging miyembro ng Lupong Tagapamayapa ay hindi lamang tungkol sa pagkakaroon ng pangalan sa isang listahan. Ito ay isang public trust—isang responsibilidad na nangangailangan ng integrity, patience, impartiality, at malasakit sa kapwa.

Para sa Lupong Tagapamayapa ng Barangay Rosario, ang bawat regular na meeting ay pagkakataong palakasin hindi lamang ang proseso kundi pati ang tiwala ng mga residente sa Katarungang Pambarangay.
Kapag ang Lupon ay patuloy na natututo, nakikinig, nagtutulungan, at seryosong ginagampanan ang kanilang tungkulin, mas nagiging matatag ang pundasyon ng isang mapayapang pamayanan.

Ang Meeting Na May Malalim Na Layunin

Sa huli, ang isang productive na Lupon meeting ay hindi nasusukat sa tagal ng pagpupulong o dami ng napag-usapan. Mas mahalaga kung ano ang nabago, natutunan, napagkasunduan, at naipatutupad pagkatapos nito.

Sapagkat ang Katarungang Pambarangay ay hindi lamang tungkol sa paglutas ng alitan. Ito ay tungkol sa pagpapanumbalik ng pag-unawa, paggalang, at ugnayan sa loob ng pamayanan.

Ang regular na meeting ay maaaring isang araw lamang sa isang buwan—ngunit ang mga aral, desisyon, at commitment na nabubuo rito ay maaaring magkaroon ng epekto sa kapayapaan ng buong barangay.

"Ang matatag na kapayapaan ay nagsisimula sa isang Lupon na marunong makinig, patuloy na natututo, at sama-samang kumikilos para sa makatarungang pagkakasundo."

23/08/2026

PAANO MAG-READY SA’YONG UNANG LUPON HEARING: A BEGINNER’S GUIDE PARA SA MGA DISPUTANT

Ang makatanggap ng reklamo o maharap sa isang hearing sa barangay ay maaaring magdulot ng kaba. Pero tandaan: ang proseso sa ilalim ng Lupong Tagapamayapa ng Barangay Rosario ay pangunahing nakatuon sa mediation/conciliation upang mabigyan ang magkabilang panig ng pagkakataong mag-usap at, kung maaari, magkasundo.

Narito ang ilang simpleng tips para maging handa sa iyong unang hearing.

1. IHANDA ANG MGA DOKUMENTO

Dalhin ang mga dokumentong may kaugnayan sa iyong reklamo o depensa, tulad ng: resibo, kontrata, o kasulatan; larawan o video; screenshots ng SMS, Messenger, o social media; at/o valid ID, kung mayroon, para sa identification/verification.

Ayusin ang mga ito ayon sa petsa o pagkakasunod-sunod ng mga pangyayari.

2. IHANDA ANG IYONG SALAYSAY

Isulat ang mahahalagang detalye: Ano ang nangyari? Kailan? Saan? Sino ang sangkot? Ano ang gusto mong maging solusyon?

Panatilihing maikli, malinaw, at nakatuon sa facts. Makakatulong ito upang hindi mo makalimutan ang mahahalagang detalye kapag kaharap na ang kabilang panig.

3. PERSONAL NA PAGHARAP

Sa ilalim ng Section 415 ng R.A. No. 7160, ang mga partido ay kailangang personal na humarap sa Katarungang Pambarangay proceedings at hindi maaaring humarap sa tulong ng abogado o representative. Bilang exception, ang minor o incompetent ay maaaring tulungan ng kanyang next of kin na hindi abogado.

Kaya kung ikaw ang complainant o respondent, maglaan ng oras upang personal na dumalo.

4. SA HEARING: KALMA, RESPETO, AT PAKIKINIG

Dapat Gawin:

Dumating sa tamang oras.
Magsalita nang mahinahon.
Makinig sa kabilang panig.
Ituon ang usapan sa facts.
Maging bukas sa makatwirang solusyon.

Hindi Dapat Gawin:

Sumigaw o mang-insulto.
Sumabat habang nagsasalita ang iba.
Magbanta o manakot.
Pumirma sa kasunduang hindi mo naiintindihan.

5. HUWAG GAWING PERSONAL ANG DISPUTE

Maaaring may galit, sama ng loob, o matagal nang hindi pagkakaunawaan. Pero ang hearing ay hindi lugar para magpalitan ng masasakit na salita. Iwasang gawing personal ang usapan at manatili sa mga pangyayaring may kaugnayan sa reklamo.

Facts over emotions. Mas madaling makahanap ng solusyon kapag parehong panig ay handang makinig at makipag-usap nang mahinahon.

6. MAGING BUKAS SA MAPAYAPANG SOLUSYON

Hindi lahat ng alitan ay kailangang mauwi sa mas mahaba at mas komplikadong proseso. Kung may makatwirang solusyon na katanggap-tanggap sa magkabilang panig, pag-usapan ito nang maayos.

Gayunman, huwag pumayag sa isang kasunduan dahil lamang sa pressure. Siguraduhing nauunawaan mo ang iyong obligasyon at kaya mong tuparin ang anumang iyong pipirmahan.

7. BAGO PUMIRMA, BASAHIN AT UNAWAIN

Kung may proposed amicable settlement, huwag magmadali. Alamin kung ano ang iyong obligasyon, ano ang obligasyon ng kabilang panig, at kailan ito kailangang tuparin.

BASAHIN. UNAWAIN. MAGTANONG. BAGO PUMIRMA.

QUICK REMINDER

Hindi kailangang matakot sa unang Lupon hearing.

Dumating nang handa, magsalita nang mahinahon, makinig nang may respeto, at maging bukas sa mapayapang solusyon.

23/08/2026

LUPON RULES: PAGPILI NG ARBITRATOR AT PROSESO NG ARBITRATION

Sa ilalim ng Katarungang Pambarangay (RA 7160), hindi lang mediation of conciliation ang paraan ng pag-aayos ng alitan—maaari ring pumasok ang arbitration basta't may nakasulat na kasunduan ang magkabilang panig.

Sino ang Maaaring Maging Arbitrator?

Lupon Chairman (Punong Barangay): Puwedeng magkasundo ang complainant at respondent na siya ang mag-arbitrate sa anumang yugto ng usapin (Sec. 413).

Pangkat Tagapagkasundo: Kung hindi nagkasundo sa mediation, maaaring pumili ang mga partido ng 3 miyembro mula sa Lupon upang magsilbing arbitrators.

Proseso at Mahalagang Timeline

Repudiation Period: May 5 araw ang mga partido mula sa pagpirma para bawiin o i-repudiate ang agreement to arbitrate.

Issuance of Award: Pagkalipas ng 5-day repudiation period, kailangang ilabas ang Arbitration Award sa loob ng 10 araw.

Finality: Pagkalipas ng 10 araw mula nang mailabas ang award, magkakaroon na ito ng lakas tulad ng isang final court judgment (Sec. 416).

Ex*****on at Pagpapatupad

Sa ilalim ng Sec. 417, ang Punong Barangay ang may kapangyarihang magpatupad (execute) ng Arbitration Award sa loob ng anim (6) na buwan. Kapag lumampas na sa 6 na buwan, kailangan na itong idulog sa kaukulang korte para i-enforce.

Tandaan:

Ang Arbitration ay HINDI ordinaryong mediation o conciliation. Nangangailangan ito ng written agreement, pagsunod sa strict deadlines, at may legal weight na parang desisyon ng korte.

Legal Basis: Sections 413, 416, and 417, Republic Act No. 7160 (Local Government Code of 1991), together with the applicable Katarungang Pambarangay Rules.

22/08/2026

LUPON CHECKLIST: ANO ANG STEP-BY-STEP PROCESS KAPAG NAG-CHANGE NG ADDRESS ANG RESPONDENT?

Ang paglipat ng tirahan ng respondent bago o habang umiiral ang reklamo sa barangay ay isa sa mga karaniwang hamon na kinakaharap ng mga kasapi ng Lupong Tagapamayapa. Para sa Barangay Rosario, narito ang gabay at checklist upang matiyak na maayos, mabilis, at ayon sa batas (Katarungang Pambarangay Law sa ilalim ng Local Government Code of 1991).

Check the Actual Residence

• Alamin at i-verify ang bagong actual address ng respondent.

• Kung parehong nasa Barangay Rosario: Ipagpatuloy ang proceedings sa Lupon.

• Kung nasa ibang barangay pero parehong lungsod: Ang venue ay karaniwang nasa barangay kung saan aktuwal na naninirahan ang respondent.

• Kung nasa ibang lungsod o bayan na ang respondent: Hindi na sakop ng Lupon ang dispute, maliban kung may legal na exception.

Step-by-Step Process

1. Tanggapin at Itala ang Reklamo

• I-record ang complaint at kumpletuhin ang kinakailangang entries sa Lupon records.

• Kung nalamang nagbago ng address ang respondent, i-verify at itala ang kanyang bagong actual residence.

2. Suriin ang Tamang Venue

• Kung parehong barangay: Ipagpatuloy ang proceedings sa Lupon.

• Kung ibang barangay pero parehong lungsod: Ang dispute ay dapat dalhin sa barangay kung saan aktuwal na naninirahan ang respondent.

• Kung ibang lungsod/bayan: Suriin kung may exception sa Section 408(f) (gaya ng adjoining barangays at may kasunduan o agreement ang magkabilang panig). Kung wala, hindi sakop ng barangay mediation/conciliation ang dispute.

3. Pagtatapos ng Proseso (Rekomendasyon at Dokumentasyon)

• Ipaalam sa Complainant: Ipaliwanag na ang respondent ay naninirahan na sa ibang barangay o lungsod.

• Payuhan ang Complainant: Ipaliwanag na maaari niyang idulog ang kanyang reklamo sa barangay kung saan aktuwal na naninirahan ang respondent.

• Maglabas ng Dokumento: Magbigay ng angkop na Certification of Non-Coverage o Non-Jurisdiction, kung kinakailangan.

• I-record sa Logbook: I-document sa opisyal na records ng barangay ang dahilan kung bakit hindi na dito ipagpapatuloy ang proceedings.

PAALALA:

Huwag mag-issue ng Certificate to File Action (CFA) dahil lamang lumipat ng address ang respondent. Unang tukuyin ang actual residence, tamang venue, at kung sakop pa ng awtoridad ng Lupon ang dispute.

Sa pamamagitan ng pagsunod sa checklist na ito, natitiyak ng Lupong Tagapamayapa ng Barangay Rosario na protektado ang karapatan ng magkabilang panig at nananatiling matatag ang kapayapaan at katarungan sa ating pamayanan.

Legal basis: R.A. No. 7160 at Supreme Court Administrative Circular No. 14-93.

19/08/2026

LUPON CHECKLIST: MGA KASONG 'DI NA KAILANGANG DUMAAN SA BARANGAY BAGO MAG-KORTE

Bago maghain ng demanda, automatic sa karamihan ang magpunta muna sa barangay hall. Pero ayon sa Section 408, Chapter 7, Book III ng Local Government Code of 1991 (Republic Act No. 7160), may mga probisyon kung saan pwedeng-pwede nang idiretso ang reklamo sa korte o sa angkop na ahensya nang hindi na nag-aaksaya ng oras sa barangay mediation/conciliation.

1. Gobyerno o Ahensya ng Pamahalaan ang Kabilang sa Kaso

Kapag ang isa sa mga partido (complainant o respondent) ay ang gobyerno, lungsod/munisipyo, o alinmang ahensya nito.

2. Laban sa Public Officer o Kawani ng Gobyerno

Kapag ang reklamo ay laban sa isang opisyal o empleyado ng pamahalaan kaugnay ng kanyang opisyal na tungkulin o ginagampanang serbisyo.

3. Mga Kasong Nangangailangan ng Agarang Legal na Aksyon

Hindi na kailangang mag-Lupon kapag kailangan ng mabilisang utos mula sa korte gaya ng:

• Temporary Restraining Order (TRO)

• Preliminary Injunction

• Protection Orders sa ilalim ng VAWC Cases (RA 9262)

4. Mga Sitwasyong May Agarang Panganib

Kapag may direktang banta o panganib sa buhay, kaligtasan, o ari-arian na nangangailangan ng mabilisang aksyon ng awtoridad o korte (hal. Habeas Corpus o mga kaso ng ilegal na pagkakakulong).

5. Magkaibang Lungsod o Munisipalidad ang Tirahan ng mga Partido

Gumagana lamang ang barangay mediation/conciliation kapag ang mga partido ay nakatira sa iisang barangay, o sa magkakatabing (adjacent) barangay sa loob ng iisang lungsod o munisipalidad. Kapag magkaibang lungsod/munisipyo na ang residence ng bawat panig, exempted na ito.

6. Sangkot ang Korporasyon, Partnership, o Juridical Entity

Ang Katarungang Pambarangay ay nakatuon lamang sa usapin ng mga indibidwal na tao (natural persons). Kapag korporasyon, kumpanya, o partnership ang idinidemanda (o sila ang nagdedemanda), diretso na ito sa korte.

7. Mga Kriminal na Kaso na May Parusang Higit sa 1 Taon

Kapag ang offense ay may maximum penalty na pagkabilanggo na higit sa isang (1) taon OR multang higit sa ₱5,000, hindi ito saklaw ng Lupon (hal. homicide, murder, r**e, robbery, serious physical injuries, atbp.)

8. Walang Pribadong Biktima (Offenses with No Private Offended Party)

Kapag ang usapin ay laban sa Estado at walang tiyak na pribadong biktima na pwedeng makipagkasundo (hal. illegal gambling o mga paglabag sa pampublikong kaayusan).

Bakit Importante ang Checklist na Ito?
Iwas-Aksaya sa Oras: Ang pagdaan sa barangay kapag exempted naman ang iyong kaso ay magpapatagal lamang sa legal na proseso.

Iwas-Dismissal ng Kaso: Sa kabilang banda, kapag kailangan palang mag-Lupon ngunit idiniretso mo agad sa korte, maaari itong i-dismiss ng judge dahil sa kawalan ng Certificate to File Action.

18/08/2026

LUPON RULES: MAY ABSOLUTE SECURITY OF TENURE BA ANG ISANG LUPON MEMBER SA LOOB NG KANYANG THREE-YEAR TERM?

Isang mahalagang poste ng hustisya sa ating pamayanan ang Lupong Tagapamayapa. Sila ang nagtataguyod ng Katarungang Pambarangay para mapanatili ang kapayapaan at maiwasan ang pagdami ng kaso sa korte.

Sa ilalim ng Sections 399(a) at 400 ng Local Government Code of 1991 (RA 7160), ang Lupon ay binubuo o nire-reconstitute bawat tatlong taon. Ang bawat duly appointed Lupon member, matapos manumpa sa tungkulin, ay mananatili sa katungkulan hanggang sa ma-constitute ang bagong Lupon sa ikatlong taon kasunod ng kanyang appointment, maliban kung mas maagang matatapos ang kanyang termino sa mga paraang itinatadhana ng batas.

Pero ang tanong ng marami sa barangay: "Absolute" o 'di-matitinag ba ang seguridad sa pwesto ng isang Lupon member sa loob ng three-year term niya?

Ang maikling sagot ay hindi. Bagamat may probisyon para sa security of tenure ang isang miyembro, ito ay relative lamang at hindi absolute. Pwedeng ma-terminate o ma-revoke ang kanyang membership bago pa man matapos ang tatlong taon kapag may valid grounds at nasunod ang due process.

Paano Kung ang Lupon Member Mismo ang Madalas na Complainant at Respondent?

Isang malaking usapin sa barangay kapag ang mismong Lupon member—na expected maging neutral conciliator—ang siyang nagiging pinagmulan ng hidwaan. Paano kung ang isang miyembro ay:

Frequent Complainant: Paulit-ulit na naghahain ng reklamo laban sa kanyang mga kabarangay.

Source of Failure of Settlement: Siya mismo ang dahilan kung bakit hindi nagkakasundo ang mga partido dahil sa kanyang kawalan ng pakikipag-cooperate, personal interest, o hostile attitude.

Respondent Due to Misconduct: Siya mismo ang inirereklamo dahil sa hindi magandang asal, pang-aabuso sa posisyon, o tahasang paglabag sa batas at mga alituntunin ng barangay.

Sa ilalim ng Section 399(b) ng RA 7160, idinidikta ng batas na ang isang Lupon member ay dapat nagtataglay ng integrity, impartiality, sense of fairness, at magandang reputasyon sa lipunan. Kapag ang miyembro ay paulit-ulit na nagiging dahilan ng away o inirereklamo ng misconduct, nawawalan na siya ng legal at moral qualification para magpatuloy sa kanyang tungkulin.

Mga Legal Grounds at Proseso ng Pagtanggal

Ayon sa Section 400 ng Local Government Code, ang termino ng isang Lupon member ay maaaring matapos nang maaga sa pamamagitan ng pagrereklamo o kusa at pormal na pagbibitiw, paglipat ng tirahan o trabaho sa labas ng barangay, o sa pamamagitan ng pagbawi ng kanyang appointment ng Punong Barangay para sa valid cause katulad ng misconduct o loss of qualifications.

Para sa withdrawal of appointment, kinakailangang sundin ang mga sumusunod na hakbang:

Notice and Hearing (Due Process): Batay sa mga administrative guidelines ng Department of the Interior and Local Government (DILG) ukol sa Katarungang Pambarangay, kailangang mag-issue ng pormal na sulat o reklamo kung saan nakasaad ang mga paratang, tulad ng misconduct o pagiging sanhi ng failure of settlement. Dapat din itong sabayan ng pagbibigay ng sapat na panahon para makapaghain ang miyembro ng kanyang written answer o paliwanag.

Concurrence of the Majority of All Lupon Members: Malinaw na isinasaad sa Section 400 ng RA 7160 na hindi maaaring solohin ng Punong Barangay ang pagbawi ng appointment ng isang Lupon member. Ang withdrawal of appointment ng Punong Barangay ay nangangailangan ng concurrence ng majority ng lahat ng miyembro ng Lupon.

Kapag nagkaroon ng bakante sa Lupon dahil sa anumang dahilan, papasok ang Section 401 ng RA 7160. Sa ilalim nito, ang Punong Barangay ay dapat agad na mag-appoint ng isang qualified person upang punan ang vacancy, at ang bagong appointee ay magsisilbi lamang para sa natitirang bahagi ng termino ng napalitan o umalis na Lupon member.

Final Takeaway

Ang three-year term ay ibinibigay upang magkaroon ng stability at kalayaan ang mga miyembro sa pagtupad ng kanilang tungkulin. Subalit, ang pagiging Lupon member ay isang public trust.

Kapag ang isang miyembro mismo ang nagiging sanhi ng gulo, nagiging dahilan ng failure of settlement, o inirereklamo dahil sa misconduct, hindi siya protektado ng "absolute" security of tenure. Sa ilalim ng Section 400 ng Local Government Code at ng Katarungang Pambarangay Rules, maaari at nararapat lamang siyang tanggalin sa pwesto sa pamamagitan ng Withdrawal of Appointment matapos ang tamang due process, batay sa unsuitability, at pagsang-ayon ng karamihan sa Lupon.

15/08/2026

THE LUPON CHECKLIST: 5 CRITICAL CHECKPOINTS BAGO MAG-ISSUE NG CERTIFICATE TO FILE ACTION

Ang Certificate to File Action (CFA) ay hindi lamang isang simpleng pormalidad o pirasong papel na basta ibinibigay sa sinumang nagrereklamo. Ito ang legal na susi na nagbubukas ng pinto upang opisyal na makadulog sa korte ang mga residente kapag hindi naayos ang usapin sa barangay level. Dahil dito, napakahalaga na masusing suriin ng Lupong Tagapamayapa ang bawat anggulo ng reklamo bago mag-isyu ng sertipikasyong ito. Ang isang maling issuance ay pwedeng maging dahilan upang ma-dismiss lamang ang kaso sa korte dahil sa failure to comply with condition precedent sa ilalim ng Katarungang Pambarangay Law (RA 7160).

Upang matiyak na malinis, legal, at protektado ang karapatan ng bawat panig, narito ang limang critical checkpoints na dapat sundin ng ating Lupon sa Barangay Rosario.

1. Nasunod ba ang Dobleng Yugto ng Mediation at Conciliation?

Hindi pwedeng mag-isyu agad ng CFA pagkatapos lamang ng Unang Patawag ng Punong Barangay. Dapat dumaan ang dispute sa dalawang mandatory phase: ang mediation phase na pinangungunahan ng Punong Barangay sa loob ng labinglimang araw, at ang conciliation phase sa ilalim ng Pangkat Tagapagkasundo kapag nabigo ang unang subok. Magkakaroon lamang ng lehitimong paglaktaw sa conciliation phase kung ang respondent mismo ang tumangging sumipot.

2. Mayroong bang Valid Proof of Personal Service?

Bago ideklara na ang respondent ay hindi nakikipagtulungan o willfully failed/refused to appear, dapat may sapat na patunay na wastong naihatid ang Summons (KP Form No. 9). Dapat ding may Officer's Return na nagdodokumento ng paraan ng service, kabilang ang pagtanggi ng respondent na tumanggap o pumirma. Sa ganitong paraan, may malinaw na rekord na properly served ang summons bago siya ituring na tumangging humarap.

3. Pasok ba ang Kaso sa Jurisdiction ng Katarungang Pambarangay?

Siguraduhing ang usapin ay kabilang sa sakop ng Lupon, tulad ng mga sibil na alitan sa pagitan ng mga taong aktuwal na naninirahan sa parehong lungsod o munisipalidad, at mga criminal offense na may parusang hindi lalampas sa isang (1) taong pagkakakulong o ₱5,000 na multa, kung walang ibang exception sa batas. Hindi sakop ng ordinaryong Katarungang Pambarangay mediation/conciliation ang mga kasong may parusang lampas sa isang taon o ₱5,000, mga usaping may kaugnayan sa official functions ng isang public officer o employee, at mga VAWC proceedings na humihingi ng relief sa ilalim ng RA 9262.

4. Sapat ba ang Record of Non-Settlement sa Logbook?

Ang CFA ay dapat nakabatay sa kumpleto at maayos na official records ng Lupon. Dapat documented sa records ang mga pagdinig, attendance o non-appearance ng mga partido, at minutes o proceedings na nagpapatunay na nagkaroon ng confrontation ngunit walang naabot na amicable settlement.

5. Naipaliwanag ba nang Maayos ang Repudiation Period?

Kung nagkaroon man ng Amicable Settlement pero gustong bawiin ng isang party ang kasunduan dahil sa pananakot, dahas, o paglinlang, mayroong sampung (10) araw ang alinmang panig mula sa petsa ng kasunduan upang maghain ng Sworn Statement of Repudiation sa Punong Barangay. Kapag naghain ng repudiation sa loob ng panahong ito, mawawalan ng bisa ang pinirmahang kasunduan at maaaring ituloy ang kaso upang mag-issue ng CFA.

Sa pamamagitan ng pagsunod sa limang checkpoints na ito, natitiyak ng Lupong Tagapamayapa ng Barangay Rosario na ang bawat hakbang ay nakatuntong sa batas, pinuprotektahan ang hustisya, at pinangangalagaan ang kapakanan ng ating mga nasasakupan.

14/08/2026

KASUNDUAN ANG UNA

(Ooh-ooh, yeah!)

Sa Barangay Rosario, tara na't magkaisa!
May reklamo ka? Huwag mag-alala!
Sa Lupong Tagapamayapa, solusyon ay makikita!

Una sa pagkakaunawa, huli sa demanda!
Spreading fairness, amicability, integrity, respect, oh-oh-oh!

LUPONG TAGAPAMAYAPA, KASUNDUAN ANG UNA!

Lupong Tagapamayapa ng Barangay Rosario, Santiago City

02/09/2026

27/08/2026

27/08/2026

23/08/2026

23/08/2026

22/08/2026

19/08/2026

18/08/2026

15/08/2026

14/08/2026

Address

Website

Alerts

Shortcuts

Share

Category

Listing takedown request