Mało która z instytucji kultury w Polsce może poszczycić się tak długą tradycją. Historyczne początki Biblioteki Elbląskiej datują się na rok 1601, kiedy to rektor Gimnazjum Akademickiego w Elblągu Jan Mylius za 200 florenów ofiarowanych przez radę miejską zakupił księgozbiór po swoim poprzedniku, Tomaszu Rotusie. Dzieje biblioteki same w sobie stanowić mogą przedmiot badań historyczno-kulturalnyc
h, są bowiem częścią nie tylko historii miasta, przeżywającego w ciągu stuleci wzloty i upadki, ale też częścią historii nauki i kultury europejskiej. W dawnym Elblągu krzyżowały się wpływy polskie i niemieckie, osiedlali się tu Holendrzy, przybysze ze Skandynawii, a nawet z Anglii, biblioteka zaś stanowiła ważne centrum życia intelektualnego. Ślady tamtych czasów mamy dziś w zbiorach zabytkowych Biblioteki Elbląskiej, wśród których znajduje się między innymi cenna kolekcja 160 wydań Biblii, głównie protestanckich, tudzież księgozbiór dawnej Biblioteki Gimnazjum Akademickiego w Elblągu. Jesteśmy obecnie jedną z najbardziej nowoczesnych i zaawansowanych technologicznie placówek kulturalnych w Polsce. Naszym dodatkowym atutem jest lokalizacja na elbląskiej starówce oraz zabytkowy zespół budynków kościoła i szpitala św. Wyposażone w nowoczesny sprzęt zabytkowe pomieszczenia tworzą niezwykły klimat będący syntezą historycznej architektury i najnowszych technologii. Dziś Biblioteka Elbląska im. Cypriana Norwida jest bez wątpienia jednym z najważniejszych ośrodków kulturalnych regionu. Dysponuje ponad półmilionowym księgozbiorem, jest w posiadaniu 69 inkunabułów, prawie 9 tys. starodruków, 527 rękopisów, do czego dochodzą jeszcze czasopisma, zbiory kartograficzne, muzykalia, książki mówione oraz nośniki audiowizualne. 16 stycznia 2009 roku księgozbiór zabytkowy Biblioteki Elbląskiej został oficjalnie wpisany do Narodowego Zasobu Bibliotecznego, czyli stanowi integralny element dziedzictwa kulturowego kraju. Potocznie instytucję biblioteki kojarzy się z tradycyjnym księgozbiorem, wypożyczalnią i czytelnią, ale dzisiejsza Biblioteka Elbląska to coś o wiele więcej. Jest placówką kulturalną w pełni nowoczesną z dostępem do komputerowej sieci informatycznej, ale przede wszystkim stwarza okazję do integracji różnych środowisk odbiorców i twórców kultury. Biblioteka Elbląska od 2003 roku ściśle współpracuje z największym tygodnikiem opinii w Polsce – pismem „Polityka”. odbyła się pierwsza edycja jednego z największych i najpopularniejszych wydarzeń kulturalnych Elbląga – Letnich Ogrodów Polityki. Impulsem do powołania Festiwalu była niezwykle owocna działalność Salonu „Polityki” w Elblągu. Salony to specjalny, ogólnopolski projekt tygodnika, którego celem jest umożliwienie kontaktu czytelników i sympatyków pisma z jego dziennikarzami i zaproszonymi gośćmi. Salon organizowany wspólnie z Biblioteką Elbląską jest jedynym zajmującym się wyłącznie problematyką kulturalną. Gospodarzem i moderatorem dyskusji jest Mirosław Pęczak, dziennikarz „Polityki”, socjolog kultury i badacz popkultury. Od 2004 roku organizowane przez redakcję tygodnika i Bibliotekę Elbląską „Letnie Ogrody Polityki” cieszą się dużą popularnością wśród mieszkańców naszego miasta i regionu. W tym czterodniowym święcie kultury biorą udział także przyjezdni z trójmiasta, Olsztyna i innych miejscowości. Program Festiwalu powstaje na podstawie listy laureatów i nominowanych do Paszportów „Polityki” – czyli wręczanej już od 16 lat niezwykle prestiżowej nagrody dla ludzi kultury. Paszporty cenione są zarówno przez artystów jak i krytyków sztuki. Każdego dnia „Ogrodów” dziennikarze „Polityki” zapraszają do panelowych rozmów wybitnych pisarzy, reżyserów, krytyków kulturalnych, animatorów kultury i muzyków. Uzupełnieniem programu „Ogrodów” są plenerowe przedstawienia teatralne, wernisaże wystaw, happeningi artystyczne, warsztaty dziennikarskie, projekcje filmów. Festiwal od lat sytuuje się w czołówce elbląskich imprez o zasięgu ponadregionalnym. Każdego roku w tym wydarzeniu bierze udział około 4.000 widzów, którzy cenią wysoki poziom ogrodowych dyskusji i koncertów niekoniecznie gwiazd pojawiających się na okładkach kolorowych pism i tabloidów.
