Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Gdańsku

02/09/2026

Botaniczny "brodaty duch" na Pomorzu

Według literatury botanicznej (m.in. monografii „Ginące i zagrożone rośliny naczyniowe Pomorza Gdańskiego”, autorstwa R. Markowskiego i M. Bulińskiego) na Pomorzu Gdańskim odnaleźć można ok. 2 000 rodzimych gatunków roślin naczyniowych. Stanowi to zatem ok. 2/3 całej flory naszego kraju. Wśród jednej z najliczniej reprezentowanej rodziny roślin na Pomorzu Gdańskim są storczykowate, stanowiące osobliwe „perełki” botaniczne. Dotychczas stwierdzono aż 36 gatunków, gdzie w Polsce jest to grupa roślin reprezentowana przez ok. 50 gatunków. Wartym szczególnej uwagi jest storzan bezlistny (Epipogium aphyllum). Dlaczego?

Storzan jest jedynym przedstawicielem swojego rodzaju w Europie i ze względu na swoją bardzo charakterystyczną budowę jest bardzo łatwy i jednoznaczny w identyfikacji. Problematyczny może być jednak jego efemeryczny pojaw, który to ma odzwierciedlenie w zwyczajowe nazwie tego gatunku jako "storczyk duch". Może on kwitnąć pod ziemią. Bardzo często nie kwitnie w następnych sezonach wegetacyjnych w tym samych miejscach, a dzięki podziemnym rozłogom może przemieszczać się i po kilku lub kilkunastu latach pojawiać się w innym, znacząco oddalonym miejscu, co niezwykle utrudnia weryfikację jego występowania w danym miejscu. Stąd też większość stanowisk tego gatunku ma charakter historyczny lub ponownie nie została potwierdzona jego obecność.

Łacińska nazwa tej rośliny nawiązuje do greckich słów: "epi" (na, nad, góra) oraz "pogon" (broda) oznaczająca dosłownie "broda u góry". Jest to nawiązanie do budowy kwiatu storzana, u którego nie zachodzi proces odwracania się kwiatu (resupinacja), w efekcie czego szeroka i ozdobiona w różowe plamki warżka (czyli jeden z płatków okwiatu, charakterystyczny dla tej grupy roślin), przypominająca brodę, wzniesiona jest w górę. Ponadto epitet gatunkowy stanowiący zbitkę zaprzeczenia "a-" (bez) oraz słowa "phyllon" (liść), odnosi się do braku liści u tej rośliny. Jest to związane z tym, że storzan jest pasożytem i nie prowadzi procesu fotosyntezy. Czerpie on składniki pokarmowe za pośrednictwem grzybów od okolicznych drzew przez całe swoje życie. Liczba kwiatów na pojedynczym pędzie może wynosić od 1 do 8, z tym że kwiat szczytowy nie rozwija się. Zwykle kwitnie kilka dni w okresie lipca-sierpnia.

Zgodnie z danymi o występowaniu tego gatunku na Pomorzu Gdańskim, po raz pierwszy został on odnotowany w publikacjach niemieckiego botanika Abromeita w 1883 roku. Ponadto w regionie notowany w rezerwatach przyrody: „Jar rzeki Reknicy”, „Jar rzeki Raduni” oraz „Paraszyńskie Wąwozy". Dotychczas najliczniejszą populację storzana, liczącą co najmniej 570 pędów, zaobserwowano w 2009 roku na Pomorzu Gdańskim (!) Warto mieć na uwadze, że jest on objęty ścisłą ochroną gatunkową.

Fot. A.T.Eichmann

27/08/2026

Od początku 2024 roku na mapie naszego regionu powołaliśmy do życia aż 23 nowe rezerwaty przyrody, a 9 dotychczasowych obszarów chronionych zostało powiększonych! To ważny krok dla zachowania unikalnej bioróżnorodności naszego regionu – od nadbałtyckich wydm, przez torfowiska, aż po cenne bory i lasy.

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Gdańsku intensywnie pracuje nad obejmowaniem najwyższą formą ochrony kolejnych, cennych przyrodniczo terenów. W ostatnich latach zadbaliśmy m.in. o:
• Utworzenie rezerwatu „Wydma Lubiatowska”, który chroni unikalny kompleks wydm nadmorskich.
• Powołanie rezerwatu „Łosiowe Bagno”, dbającego o ekosystemy bagienne i torfowiska.
• Powiększenie granic rezerwatu „Piaśnickie Łąki”, co pozwoli na jeszcze skuteczniejszą ochronę tamtejszych ekosystemów.

🗣️ „Ochrona przyrody to nasz obowiązek wobec przyszłych pokoleń. (...) Każdy nowy hektar objęty ochroną rezerwatową to bezpieczna przystań dla rzadkich gatunków flory i fauny, których na Pomorzu nam nie brakuje” – podkreśla Anna Tchórzewska, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Gdańsku.

Działania RDOŚ w Gdańsku wpisują się w ogólnopolski sukces – w tym samym czasie w całej Polsce utworzono aż 200 nowych rezerwatów, o czym przypomniała ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska. Jesteśmy dumni, że to właśnie Pomorze wiedzie prym pod względem ich liczby!

👉 Pełną treść informacji prasowej, szczegóły na temat nowych pomorskich rezerwatów oraz mapy znajdą Państwo na naszej oficjalnej stronie internetowej: https://www.gov.pl/web/rdos-gdansk

Fot. Agata Włodkowska

24/08/2026

🚲 Kręcimy kilometry dla Gdańska! 💚

Po raz kolejny dołączamy do akcji Kręć Kilometry dla Gdańska i już przygotowujemy się do wspólnego pedałowania! 🚴‍♀️🚴‍♂️

📅 Kręcimy od 1 września do 30 listopada 2026 r.

W wyzwaniu spotkają się zespoły reprezentujące firmy, instytucje i organizacje z Gdańska. Będzie więc okazja do wspólnej aktywności, dobrej zabawy i odrobiny zdrowej rywalizacji. 💪

Zachęcamy innych, stwórzcie swoje zespoły, wskakujcie na rowery i dołączcie do wyzwania! 💚

Na uczestników czekają również nagrody, więc powodów, żeby wsiąść na rower, zdecydowanie nie zabraknie! 🎁

Kto podejmuje wyzwanie i pokręci kilometry razem z nami? 🚴‍♂️🔥

18/08/2026

Po szarytce morskiej i foce obrączkowanej (linki do postów w komentarzu) czas na przedstawienie najrzadziej spotykanej na polskim wybrzeżu foki - foki pospolitej. Najłatwiej odróżnić ją od pozostałych gatunków po kształcie pyska, który jest krótszy i ma charakterystyczny „koci” kształt, zaś jej nozdrza układają się w literę „V”.

Młode foki rodzą się na lądzie, ale już po kilku godzinach życia wchodzą do morza i doskonale pływają. Lanugo, czyli białe szczenięce futro, tracą już w łonie matki.

Foki pospolite są rzadkimi gośćmi na polskim wybrzeżu Bałtyku. Do tej pory w granicach naszego kraju udokumentowano dwa przypadki narodzin foki pospolitej - 1990 r. oraz w 2011 r.

Ich dietę stanowią śledzie, dorsze oraz bezkręgowce.

Foki odpoczywają zarówno na lądzie jak i w wodzie, a ponadto w wodzie potrafią także spać - jedna część mózgu odpoczywa, podczas gdy druga działa normalnie. Taki sposób snu umożliwia im oddychanie i ochronę przed drapieżnikami.

Pamiętajmy, aby absolutnie nie zbliżać się do fok, a psa trzymać na smyczy. Mimo swojego sympatycznego wyglądu nadal są to dzikie zwierzęta. Wszystkie gatunki fok w Polsce są pod ochroną a płoszenie, niepokojenie i chwytanie są zakazane.

Fot. www.chronbaltyk.pl

07/08/2026

🦬 Podczas letnich wyjazdów i wypraw na łono natury możemy spotkać różne gatunki dziko żyjących zwierząt, w tym żubra – największego ssaka lądowego Europy.

Takie spotkanie jest niezwykłym doświadczeniem, ale wymaga zachowania ostrożności i szacunku dla dzikiej przyrody.

‼️ Żubry są silnymi zwierzętami, które mogą reagować obronnie, gdy człowiek naruszy ich strefę bezpieczeństwa. Dlatego warto znać podstawowe zasady, które zapewnią bezpieczeństwo zarówno turystom, jak i zwierzętom.

❗Sprawdź je na poniższej infografice lub na naszej stronie internetowej ➡️ https://www.gov.pl/web/gdos/zasady-bezpieczenstwa-podczas-spotkania-z-zubrem


Ministerstwo Klimatu i Środowiska Mazowieckie rezerwaty przyrody Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Gdańsku Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Poznaniu Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Szczecinie Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Białymstoku Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Gorzowie Wielkopolskim Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Warszawie Ochrona przyrody województwa śląskiego Ochrona przyrody w Małopolsce - RDOŚ w Krakowie Lubelskie rezerwaty - Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Lublinie Białowieski Park Narodowy Województwo Podlaskie

31/07/2026

Węgorz europejski (Anguilla anguilla) to jedna z najbardziej tajemniczych ryb świata.
Rodzi się tysiące kilometrów od Polski, w Morzu Sargassowym na Atlantyku.
Jako przezroczysta larwa dryfuje z prądami oceanicznymi do Europy.
Część swojego życia spędza w europejskich rzekach, jeziorach i wodach przybrzeżnych.
A potem wraca przez pół świata na tarło.
Ten niezwykły gatunek jest dziś krytycznie zagrożony wyginięciem.
📉Populacja węgorza europejskiego spadła w ciągu ostatnich dekad o ponad 90%. W Polsce już wcześniejsze analizy wskazywały, że śmiertelność związana wyłącznie z zabudową hydrotechniczną rzek mogła sięgać ok. 60% w dorzeczu Wisły i ok. 44% w dorzeczu Odry.
Od ponad 20 lat naukowcy i organizacje zajmujące się ochroną przyrody alarmują o dramatycznym spadku populacji węgorza europejskiego i apelują o zaostrzenie działań ochronnych, w tym ograniczenie połowów. A mimo to populacja nadal się nie odbudowała.
Według najnowszego raportu ICES (Międzynarodowej Rady Badań Morza), populacja węgorza europejskiego nadal pozostaje w stanie krytycznym.
Naukowcy rekomendują już nie ograniczenie połowów, ale:
⚠️ ZERO połowów.
Nie tylko komercyjnych.
Także rekreacyjnych.
Nawet odłowu młodych węgorzy do zarybień.
Dlaczego sytuacja jest aż tak poważna?
🌊 Rzeki zostały poprzecinane zaporami i elektrowniami wodnymi.
⚡ Turbiny zabijają migrujące ryby.
☠️ Zanieczyszczenia kumulują się w organizmach węgorzy.
🌍 Zmiany klimatu mogą zaburzać ich oceaniczną migrację.
🕵️ Młode węgorze są nielegalnie przemycane na ogromną skalę.
Węgorz europejski jest dziś jednym z symboli kryzysu bioróżnorodności w europejskich wodach.
W komentarzu zamieszczamy link do raportu ICES dotyczącego stanu populacji tego gatunku i rekomendacji na 2026 rok. Dokument ten pokazuje skalę problemu oraz wpływ człowieka na europejskie rzeki i gatunki wędrowne ryb.

📷 Jeremy Shelton / Wikimedia Commons

17/07/2026

15/07/2026

Komunikat w sprawie prac w obszarze Natura 2000 Bielawa i Bory Bażynowe

Szanowni Państwo, w związku z pojawiającymi się w mediach i przestrzeni publicznej obawami o harmonogram zabiegów ochrony czynnej na ww. obszarze, poniżej wyjaśniamy.

REGIONALNY DYREKTOR OCHRONY ŚRODOWISKA W GDAŃSKU OŚWIADCZA:

1. Dnia 1 lipca 2026 r. nie rozpoczęto żadnych prac w terenie, a data ta wynikała jedynie z dokumentacji przetargowej.

2. RDOŚ w Gdańsku nie zignorował doniesień dotyczących lęgów awifauny na tle zaplanowanych działań, lecz natychmiast po otrzymaniu sygnałów o lęgach wstrzymał rozpoczęcie prac terenowych, modyfikując harmonogram i wprowadzając rozszerzony nadzór przyrodniczy.

3. Prowadzone przez RDOŚ w okresie letnim wycinki nalotu brzozowego mają ścisłe uzasadnienie biologiczne i są skuteczną metodą ratowania tego typu torfowiska przed zarośnięciem, co – jak pokazują dane ornitologiczne – faktycznie przyczynia się do wzrostu populacji chronionych ptaków.

Zapewniamy, że każda nasza decyzja podejmowana jest w oparciu o aktualną wiedzę, a wszelkie działania mają na celu zachowanie i poprawę stanu unikatowych siedlisk.

Zachęcamy do zapoznania się z pełną treścią oświadczenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku link w komentarzu.

09/07/2026

⚠️Przedstawiamy opinię Państwowej Rady Ochrony Przyrody ( ), która zwróciła się z apelem do redakcji oraz dziennikarzy o zaprzestanie powielania sensacyjnych, uproszczonych informacji na temat zagrożenia wścieklizną ze strony nietoperzy 🦇🦇🦇

W związku z zaistniałą sytuacją zachęcamy do zapoznania się z treścią przekazu PROP.
👉Więcej: https://prop.gov.pl/apel-do-mediow-o-powstrzymanie-dezinformacji-dotyczacej-nietoperzy-sezon-ogorkowy-nie-usprawiedliwia-siania-paniki/

Fot. PROP

08/07/2026

Lipiennik – botaniczny skarb pomorskich torfowisk

Ostatnie dni z ekstremalnie wysokimi temperaturami powietrza oraz powtarzające się susze na terenie całego kraju jednoznacznie pokazały nam, jak ważna jest woda w przyrodzie – zarówno dla człowieka, jak również dla fauny i flory. Przykładem siedlisk przyrodniczych wraz z całymi grupami roślin, które je tworzą, zależnymi od wody są chociażby torfowiska. Woda takie siedliska przyrodnicze tworzy ale również kształtuje, powodując, że wszelkie zmiany poziomów ich uwodnienia mogą mieć nieodwracalne i negatywne dla najcenniejszych ich elementów konsekwencje.

Jednym z "botanicznych skarbów" siedlisk przyrodniczych zależnych od wody, które możemy spotkać m.in. na pomorskich torfowiskach jest lipiennik Loesela (Liparis loeselii). Jest to roślina z rodziny storczykowatych (Orchidaceae), będąca jedynym w Polsce przedstawicielem swojego rodzaju. Choć storczykowate kojarzą nam się głównie z tropikalną dżunglą lub domowym parapetem, to nasza rodzima przyroda skrywa wielu przedstawicieli tej botanicznej rodziny (ok. 50 gatunków), a wśród nich gatunki występujące na terenach zależnych od wody.

Roślina ta związana jest przede wszystkim z siedliskiem przyrodniczym o kodzie 7230 – soligenicznymi torfowiskami przepływowymi i źródliskowymi o charakterze mechowisk, zasilanymi przez wody podziemne, bogate w związki wapnia. Spotykany jest również na innych siedliskach przyrodniczych: torfowiskach przejściowych i trzęsawiskach (7140), torfowiskach nakredowych (7210) czy łąkach trzęślicowych (6410); obserwowany był także na siedliskach antropogenicznych, w wyrobiskach po wydobywanym żwirze.

W Polsce lipiennik Loesela jest przedmiotem ochrony w ponad 40 Specjalnych Obszarach Ochrony Siedlisk, wchodzących w skład sieci Natura 2000. W województwie pomorskim jest to gatunek będący przedmiotem ochrony m.in. w obszarach Natura 2000: Dolina Łobżonki PLH300040, Ostoja Borzyszkowska PLH220079, Uroczyska Pojezierza Kaszubskiego PLH220095, Jeziora Wdzydzkie PLH220034, Zatoka Pucka i Półwysep Helski PLH220032, Ostoja Zapceńska PLH220057, Sandr Brdy PLH220026, Jezioro Księże w Lipuszu PLH220104, Sandr Wdy PLH040017, Mechowiska Sulęczyńskie PLH220017, Ostoja Iławska PLH280053, Jezioro Krąg PLH220070 czy Orle PLH220019.

Łacińska nazwa gatunkowa lipiennika pochodzi z połączenia greckiego słowa "liparos", oznaczającego "błyszczący" lub "tłusty" (stanowi to nawiązanie do liści lipiennika) oraz nazwiska niemieckiego XVII-wiecznego botanika i lekarza - Johannesa Loesela.

Lipiennik jest niewielką rośliną (pęd do 20 cm wysokości), z dwoma (rzadko z trzema) liśćmi, kwiatami o kolorze żółto-zielonym oraz wyraźnie wyczuwalnym w trakcie kwitnienia słodkim zapachem. Kwitnienie lipiennik rozpoczyna już w maju i trwa do lipca (wyjątkowo do sierpnia). W Polsce gatunek ten stwierdzony został na ponad 200 stanowiskach w całym kraju (z wyjątkiem gór i ich pogórzy), z czego większość tych stanowisk ma już charakter historyczny. Od 1946 r. jest objęty ścisłą ochrona gatunkową, dlatego też warto o ten „botaniczny skarb” oraz jego siedliska szczególnie dbać.

Fot. A. T. Eichmann