03/05/2018
Powszechnie przyjmuje się, że Konstytucja 3 maja była pierwszą w Europie i drugą na świecie, po konstytucji amerykańskiej z 1787 r. nowoczesną, spisaną konstytucją. Autorami Konstytucji 3 maja byli Król Stanisław August Poniatowski, Ignacy Potocki i Hugo Kołłątaj.
W związku z kolejną rocznicą uchwalenia konstytucji jaworzanie związani ze Stowarzyszeniem Samorządowym Porozumienie Prawicy, Stowarzyszenia Kukiz 15, Partii Porozumienie Jarosława Gowina oraz Jaworskiego Obywatelskiego Ruchu Samorządowego wspólne zorganizowali happening historyczny, podczas którego rozdawano gadżety patriotyczne: flagi, przypinki, smycze, itd. Jak przyznają organizatorzy: „Cieszymy się, że odbiór mieszkańców był tak pozytywny i chętnie dyskutowali oni o znaczeniu konstytucji w życiu każdego narodu”. Nie zabrakło również pytań historycznych, gdzie poprawna odpowiedź udzielana przez napotkanych Jaworzan nagradzana była słodyczami i biało-czerwonymi gadżetami.
CIEKAWOSTKA:
Nie obeszło się bez przeszkód podczas obrad w trakcie, których uchwalono Konstytucję. W czasie obrad Sejmu Czteroletniego wielu posłów, pracujących na zlecenie państw ościennych (Rosji, Prus czy Austrii) , sprzeciwiało się powołaniu ustawy zasadniczej. Okazja nadarzyła się 3 Maja 1791 roku, wówczas wielu przeciwników konstytucji nie powróciło jeszcze z Wielkanocnego urlopu. Po siedmiogodzinnych obradach Sejm zatwierdził konstytucję, a król Stanisław August Poniatowski ją podpisał.
Konstytucja wprowadzała trójpodział władzy na ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą. Ograniczała immunitety prawne oraz przywileje szlachty zagrodowej, tak zwanej gołoty. Celem ograniczeń względem szlachty było zapobieżenie możliwości przekupstwa, biednego szlachcica przez agentów obcego państwa. Konstytucja potwierdzała też przywileje mieszczańskie nadane w akcie prawnym z 18 kwietnia 1791 roku. Według tego aktu, mieszczanie mieli prawo do bezpieczeństwa osobistego, posiadania majątków ziemskich, prawo zajmowania stanowisk oficerskich i stanowisk w administracji publicznej a także prawo nabywania szlachectwa.