Archiwum Państwowe w Lublinie

02/06/2026

📜 Zajrzyj do archiwum od kuchni!

9 czerwca, z okazji Międzynarodowego Dnia Archiwów zapraszamy na Dni Otwarte w Archiwum Państwowym w Lublinie oraz jego oddziałach zamiejscowych. Czekają na Was wyjątkowe miejsca na co dzień niedostępne dla zwiedzających, prezentacje unikatowych archiwaliów, pracownie digitalizacji i konserwacji, warsztaty, konsultacje genealogiczne oraz spotkania z archiwistami.

📅 Sprawdź program wydarzeń, terminy i zasady zapisów na stronie Archiwum.

Nie przegap okazji, by odkryć, jak chronione są bezcenne świadectwa naszej historii!

👉 Szczegóły:

Z okazji Międzynarodowego Dnia Archiwów przypadającego na 9 czerwca, zapraszamy Państwa na Dzień Otwarty. To wyjątkowa okazja, aby zajrzeć do miejsc na co dzień niedostępnych

01/06/2026

Z okazji Dnia Dziecka prezentujemy bogatą galerię przedstawiającą wózki dziecięce od przełomu XIX i XX w do lat 70 XX w.

Historia wózków dziecięcych sięga połowy XVIII w, kiedy to pierwsze, masywne, drewniane konstrukcje były ciągnięte przez m.in. kucyki. Wózek opatentował w 1889 roku William Richardson a rozwój i upowszechnienie tych „pierwszych pojazdów” nastąpiły pod koniec XIX oraz w XX w. W prezentowanych fotografiach pochodzących z zasobu Archiwum można zobaczyć zarówno wysokie konstrukcje o wiklinowych koszach i dużych metalowych kołach, niskopodwoziowe wózki z lat 50 o ciekawych kształtach gondoli jak i nietypowy, drewniany wózek trzykołowy.

[MAP]
Źródło:
71, Archiwum Ordynacji Zamojskiej ze Zwierzyńca, seria 11, sygn. 27
80, Archiwum Łosiów, seria 2, sygn. 43, sygn. 27
2538, Akta rodzin Barszczewskich i Danielskich, seria 2, sygn. 40; seria 6, sygn. 24; seria 6, sygn. 26
2618, Spuścizna Mikołaja Spóza, seria 25, sygn. 343; seria 14, sygn. 182
2641, Kolekcja Bogusława Wydry, seria 1, sygn. 7, 90

Tekst ten znajdziecie także na naszej stronie Galerii Jezuicka 13:
https://jezuicka13.pl/pierwszy-bolid-kazdego-z-nas/

31/05/2026

Dzień Dziecka w ogrodach Kancelarii Premiera upłynął pod znakiem kreatywności, dobrej zabawy i archiwalnych przygód! 🌞📜

Archiwa Państwowe zaprosiły najmłodszych do Krainy Wyobraźni, gdzie na naszym stoisku czekały warsztaty kaligraficzne. Przez całe popołudnie odwiedziło nas bardzo dużo dzieci, które z ogromnym zaangażowaniem i zapałem próbowały swoich sił w sztuce pięknego pisania.
Młodzi uczestnicy chętnie sięgali po gęsie i szklane pióra, eksperymentowali z atramentem oraz ćwiczyli kaligrafię na specjalnym papierze. Nie brakowało skupienia, cierpliwości i dumy z własnoręcznie wykonanych prac. ✒️

Ogromną radość sprawiły także spotkania z Archiwkiem oraz wspólne zbieranie pieczątek za wykonane zadania. Dziękujemy wszystkim dzieciom i ich opiekunom za tak liczne odwiedziny, uśmiechy i wspaniałą atmosferę!

Do zobaczenia na kolejnych archiwalnych wydarzeniach! 😊

29/05/2026

Taka ciekawostka w naszym radzyńskim oddziale poleca się państwu! :)

28/05/2026

Przypominamy, że w naszej ofercie lekcji archiwalnych znajdują się warsztaty kaligraficzne dla każdego „Pisz jak dawny skryba”. W ramach tych zajęć wczoraj gościliśmy członkinie Klubu Seniora przy CUS w Świdniku.

Panie z ogromnym zainteresowaniem, zaangażowaniem i zapałem poznawały tajniki pisma uncjałą, próbując swoich sił w dawnej sztuce kaligrafii. Bardzo cieszymy się z tak licznego udziału i mamy nadzieję, że warsztaty sprawiły uczestniczkom wiele radości oraz były ciekawą podróżą do świata dawnych skrybów.

Nasze warsztaty kaligraficzne nie są przeznaczone wyłącznie dla dzieci — zapraszamy każdego, niezależnie od wieku, kto chciałby spróbować swoich sił w pięknym pisaniu i odkryć niezwykłą historię dawnych rodzajów pisma.

28/05/2026

W dniu 27 maja w Archiwum Państwowym w Lublinie Oddział w Kraśniku gościli uczniowie klas II Liceum Ogólnokształcącego z Zespołu Szkół nr 2 w Kraśniku. W ramach relacji przedstawiamy kilka migawek z zajęć edukacyjno–archiwalnych, które odbyły się w siedzibie Oddziału. Serdecznie dziękujemy nauczycielom oraz uczniom za udział w lekcji archiwalnej.

27/05/2026

W naszym Oddziale w Radzyniu Podlaskim gościliśmy uczniów z Zespołu Szkół w Zabielu wraz z opiekunem, Panią Ewą Rolą 😊

Podczas wizyty młodzież miała okazję dowiedzieć się, czym jest archiwum i na czym polega działalność archiwów państwowych. Rozmawialiśmy o dokumentach przechowywanych w archiwum oraz o tym, jak wiele ciekawych informacji można w nich odnaleźć - zarówno dotyczących historii regionu, jak i własnych rodzin 🗂️

Uczniowie z zainteresowaniem przeglądali materiały archiwalne związane z historią Radzynia i okolic, Stadniny Koni w Janowie Podlaskim oraz swojej szkoły w Zabielu. Nie zabrakło również wizyty w magazynie archiwalnym, gdzie mogli zobaczyć, w jaki sposób na co dzień przechowywane i zabezpieczane są archiwalia 🏛️

Spotkanie było także inspiracją do rozmowy o pielęgnowaniu rodzinnych historii i pamiątek.

Dziękujemy za odwiedziny i zapraszamy ponownie do naszej siedziby oraz pozostałych oddziałów Archiwum 🤝

27/05/2026

Wracamy pamięcią do ubiegłego piątku, 22 maja, kiedy nasze Archiwum gościło niewielką grupę naukowców z Rumunii, reprezentujących ośrodek akademicki w Cluj-Napoce, którzy przebywali w Lublinie na zaproszenie Instytutu Historii UMCS.

Podczas wizyty uczestnicy mieli okazję zapoznać się z historią Archiwum, jego zadaniami oraz bogactwem przechowywanego zasobu. Następnie goście zwiedzili magazyny archiwalne oraz pracownię digitalizacji.

Spotkanie było okazją do wymiany doświadczeń oraz przybliżenia zagranicznym badaczom specyfiki pracy archiwalnej i zasobu Archiwum Państwowego w Lublinie.

Dziękujemy naszym Gościom za wizytę, zainteresowanie działalnością Archiwum oraz miłą i inspirującą rozmowę. Mamy nadzieję, że pobyt w Lublinie i wizyta w naszej instytucji pozostaną miłym wspomnieniem oraz przyczynią się do dalszego rozwoju współpracy naukowej i badawczej.

25/05/2026

Z okazji przypadającego wczoraj Europejskiego Dnia Parków Narodowych chcemy zaprezentować mapę Leśnictwa Szczebrzeszyn z 1901 r., obejmującego obszar, którego większość została objęta ochroną w latach 70. XX w.

Na szczególną uwagę zasługuje również mapa z 1842 r., przedstawiająca teren rezerwatu Bukowa Góra, utworzonego w 1934 r., oraz okoliczne obszary podmokłe. To właśnie one od lat 80. XX w. są domem konika polskiego utrzymywanego w hodowli rezerwatowej „Ostoja” nad stawami Echo.

Rezerwat Bukowa Góra, utworzony w latach 30. XX w. na terenie lasów Ordynacji Zamojskiej, był jednym z pierwszych tego typu obszarów chronionych w Polsce. Jego powierzchnia wynosiła 117 ha. W tym samym okresie na Roztoczu powstał również szereg tzw. rezerwatów umownych, uznanych przez Ordynację Zamojską. Należały do nich m.in. Kamienna Góra koło Florianki, Jarugi i Krzywe w lasach kosobudzkich, dolina rzeki Szum oraz Czartowe Pole.

Rezerwaty te zostały formalnie wydzielone w planach gospodarki leśnej. Z czasem większość z nich weszła w skład Roztoczańskiego Parku Narodowego, utworzonego 10 maja 1974 r. Dziś park chroni przyrodę na powierzchni 8 483 ha, a jego otulina, czyli strefa buforowa, obejmuje około 38 096 ha.

[MAP]

Źródło: 71, Archiwum Ordynacji Zamojskiej ze Zwierzyńca, Inwentarz materiałów kartograficznych Archiwum Ordynacji Zamojskiej, sygn. 403, 1303

Tekst ten znajdziecie także na naszej stronie Galerii Jezuicka 13:
https://jezuicka13.pl/ocalic-od-zapomnienia-mapy-ktore-opowiadaja-historie-roztocza/