Openluchtmuseum SAN&sen

29/05/2026

29/05/2026

Piramida lokalnej fauny dosłownie zależy od drzew rosnących w naszych ogrodach i przy ulicach. Każde posadzone drzewo inwazyjne lub allelopatyczne zajmuje miejsce, na którym mogłoby stać drzewo rodzime — wraz z jego zapylaczami, ptakami i gąsienicami.

Najczęstsze błędy ogrodnicze według kategorii:

Korzenie niszczące w środowisku miejskim: wierzba płacząca babilońska na glebach gliniastych, topola lombardzka i topola kanadyjska przy kanalizacji i fundamentach — kończą najczęściej tak ciężko przycinane, że nigdy nie odzyskują naturalnego pokroju.

Gatunki inwazyjne wypierające rodzimą florę (wg GDOŚ i IOP PAN): robinia akacjowa, bożodrzew gruczołowaty, czeremcha amerykańska, klon jesionolistny, dąb czerwony (kategoria IV inwazyjności), sumak octowiec. Kolonizują naturalne i półnaturalne siedliska, w których fauna rozpoznaje wyłącznie rodzime gatunki roślin.

Allelopatyczne: orzech włoski, silniej — orzech czarny. Wydzielają juglon przez korzenie i liście, hamując wzrost roślin sąsiadujących, w tym roślin żywicielskich polskich motyli. Dąb czerwony zakwasza glebę zalegającą pod nim ściółką i działa allelopatycznie na runo leśne.

Niska wartość siedliskowa dla rodzimej fauny: tuja zachodnia w monokulturowych żywopłotach, laurowiśnia, bambus rozłogowy (Phyllostachys), budleja Dawida, forsycja, ligustr. Żadna nie jest rośliną żywicielską dla gąsienic rodzimych motyli. Budleja co prawda wabi dorosłe motyle nektarem, ale nie wspiera ich larw — ekologiczna pułapka.

Toksyczne w ogrodzie rodzinnym: złotokap zwyczajny — wszystkie części silnie trujące; laurowiśnia — liście zawierają związki cyjanowodorowe. Oceniaj zależnie od kontekstu i dostępu dzieci i zwierząt.

Rodzima alternatywa zawsze istnieje. Na gęsty cień — dąb szypułkowy lub lipa szerokolistna zamiast topoli. Na wiosenny zakwit — czeremcha zwyczajna (Prunus padus) zamiast czeremchy ozdobnej. Na szybki żywopłot — grab pospolity, głóg jednoszyjkowy lub dereń świdwa zamiast laurowiśni. Na ekran roślinny — bez czarny lub kalina koralowa zamiast budlei.

Zanim posadzisz, zapytaj w szkółce, jakie rodzime drzewo daje ten sam efekt. 🌳🦋🌿

29/05/2026

Schiermonnikoog gaat alle zwerfkatten vangen, nu met behulp van drones

Schiermonnikoog gaat alle ongeveer zeventig zwerfkatten op het eiland vangen. De verwilderde katten vormen een gevaar voor kwetsbare vogels en konijnen op het Waddeneiland. Deze winter komt een nieuwe vangactie, waarna ze overgebracht worden naar een opvangcentrum op het vasteland.

De katten worden opgespoord door middel van drones met warmtecamera's. "Dat wordt steeds verfijnder, met AI kunnen we katten ook steeds makkelijker identificeren", aldus Durk Holwerda van Nationaal Park Schiermonnikoog.

Het vangen van zwerfkatten op Schiermonnikoog is onomstreden. Ook dierenliefhebbers zijn het ermee eens. De stichting Zwerfkatten Nederland zei eerder al dat ze "geen prettig bestaan" hebben op het eiland. "Het is moeilijk om aan eten te komen en er is haast geen beschutting te vinden in het open landschap", aldus Carien Radstake van Zwerfkatten Nederland.

Concurrentie met roofvogels

Bovendien 'concurreren' de verwilderde katten met roofvogels die muizen eten, zoals de velduil en de blauwe kiekendief. Ook zouden de katten bedreigde en kwetsbare vogelsoorten en konijnen eten. Konijnen zijn van belang voor het beheer van de duinen vanwege hun begrazing en graafactiviteiten.

Om die reden werden eind 2020 al eens zwerfkatten gevangen op Texel. Ook op Schiermonnikoog is het niet de eerste keer dat een vangactie wordt gehouden. Begin januari 2022 gebeurde dat ook al. Toen werden lokkooien ingezet. Katten werden een kooi ingelokt met een stukje tonijn. Daarna werd de kat verplaatst naar een opvangplek op het vasteland.

In 2023 en 2024 werden zo 69 verwilderde katten gevangen, maar toen leek de lokkooi uitgewerkt. Eind 2024 werden alweer 35 verschillende verwilderde katten op camera's gezien.

Alleen goed op te sporen met warmtecamera's op koude dagen

Het opsporen van de zwerfkatten kan nu veel gerichter worden gedaan door de inzet van drones. Toch heeft ook die methode z'n nadelen. Zo zijn de katten alleen goed op te sporen met warmtecamera's op koude dagen. Bovendien moet het niet te hard waaien. In maart is er voor het eerst met de drones gewerkt en in november of december zullen ze opnieuw de lucht in gaan, in de hoop op meer resultaten. De echte 'jacht' op de zwerfkatten, denkt Holwerda, begint dan ook waarschijnlijk niet eerder dan november of december.

"Gastkattenverbod"

Een niet te onderschatten aanvoer van zwerfkatten op de eilanden is het achterblijven van dieren die vakantiegangers achterlaten. Het is aannemelijk dat de 300.000 gasten jaarlijks vele honderden katten meenemen naar het eiland. Als men de boot moet halen, blijft regelmatig zo een huisdier achter.

Verreweg de meeste bewoners vinden dat bezoekers hun kat niet los mogen laten op het eiland. Er is zelfs een (krappe) meerderheid voor een “gastkattenverbod”.
Een overgrote meerderheid van 90% is voor een losloopverbod van de katten van bezoekers. Ook is er een (krappe) meerderheid voor een verbod op het meenemen van katten door toeristen

Er is een fors verschil in mening tussen eilanders met en zonder kat.
Katteneigenaren zijn een stuk minder overtuigd van de schadelijkheid van katten voor de natuur en zijn ook veel vaker tegen ingrijpen. Veertig procent van de katteneigenaren vindt dat loslopende huiskatten schadelijk zijn voor de natuur, terwijl tachtig procent van de eilanders zonder katten dit vindt. Katteneigenaren en niet-katteneigenaren zijn het wél eens over verplichte neutralisatie van alle katten op het eiland.

Katten die komende winter worden gevangen gaan - net als bij de vorige actie - naar een opvangplek op het vasteland. Hoe de katten gevangen worden, is nog niet bekendgemaakt.

Zolang er geen verbod komt op het meenemen van katten door eilandbezoekers, zal de maatregel om achtergelaten -meest in slechte toestand verkerende- katten vrijwel jaarlijks herhaald moeten worden. Niet alleen om de natuur te beschermen, maar ook om de dieren uit hun benarde situatie te redden.

Aantal zwerfkatten in Nederland minimaal zo'n 135.000

Overigens geldt deze vervelende situatie niet uitsluitend op Schiermonnikoog, maar op alle Waddeneilanden (en een groot deel van het platteland op het continent). Volgens het Kattenkenniscentrum ligt het aantal zwerfkatten in Nederland op minimaal zo'n 135.000 ! Het zouden er zelfs meer dan een miljoen kunnen zijn... Een groot deel daarvan leidt een ellendig leven en sterft een vroege dood.
Dat zulke aantallen predatoren invloed hebben op de biodiversiteit is inherent. Je kunt de katten niet verwijten dat ze om te overleven slachtoffers maken, maar gezien hun aantallen zijn ze een serieuze bijkomende bedreiging voor de biodiversiteit.
De enorme aantallen huiskatten zijn daarnaast een bedreiging voor de zeldzame Europese Wilde katten in heel Europa. Hun genen dreigen te verdwijnen in de huiskattengenenovervloed.

Bronnen:
https://nos.nl/artikel/2615987-schiermonnikoog-gaat-alle-zwerfkatten-vangen-nu-met-behulp-van-drones
https://www.rtvnoord.nl/natuur/1407904/schiermonnikoog-gaat-opnieuw-zwerfkatten-vangen-veel-gerichter-dan-eerder
https://www.np-schiermonnikoog.nl/app/uploads/2026/05/Verslag-Enquete-Dorpskatten-Schiermonnikoog-24-februari-2026-definitief-1.pdf

Bron en meer informatie:
https://kattenkenniscentrum.nl/wp-content/uploads/2024/10/Factsheet-Katten-en-Predatie-op-Vogels.pdf
https://www.stichtingzwerfkattennederland.nl/
Range-wide patterns of human-mediated hybridisation in European wildcats | https://link.springer.com/article/10.1007/s10592-019-01247-4

Beeld: Kat met konijn als prooi. Bron: NH Media.

27/05/2026

Uzależniony😉

27/05/2026

26 mei 2026
Is dit niet volkomen waanzinnig? Temperaturen van 29°C en hoger.

In wolvengebieden moeten schapenboeren hun dieren 's nachts, als het heerlijk koel is, naar binnen drijven, of accepteren dat de belachelijke hekken totaal nutteloos zijn.
Of ze komen 's ochtends bij de kudde en treffen een slachting aan, of hun schapen staan ​​onder constante stress.

Waarom?
Omdat de roedels 's nachts, en nu zelfs overdag, langs de hekken rennen.

Eigenaren van kuddebewakingshonden staan ​​op het punt in de gevangenis te belanden of worden geconfronteerd met represailles van buren vanwege de uitwerpselen.

Er worden al pogingen gedaan om kuddebewakingshonden te vergiftigen en hekken worden opengebroken om veehouders te ontmoedigen.

Is onze overheid werkelijk bereid om vee en hun eigenaren op deze manier uit te roeien? Want DÁT is wat er gebeurt.

Alle projecten mislukken. Bewezen.

Wanneer vee verdwijnt, verdwijnen ook de biodiversiteit en de soortenrijkdom.

Daarom concluderen we: "Dit gaat niet over biodiversiteit en het behoud van soorten."

Dit gaat over "middelen vrijmaken" om geld te verdienen.

Ten koste van het culturele landschap.

Tekst: Rissbegleiterin für Wolfssichtungen und Wolfsrisse Eifel/Hunsrück/Luxemburg

Foto AI

27/05/2026

One of the World’s Largest Trees on Earth, a Coastal Redwood in the famous Grove of Titans. Growing for close to or more than 2000 years, this tree ranks in the top 10 of largest coastal redwoods and is one of the largest trees overall. Coastal redwood trees are the second largest tree species on earth, and only the very biggest giant sequoias are slightly larger.

Only about 3% of the original ancient costal redwoods remain due to the short sightedness of humans. Luckily, a few visionary people were able to shift political and public opinion, helping save what’s left for hopefully eternity.

Leaders like Abraham Lincoln and Theodore Roosevelt helped lay the foundation for protecting these landscapes. Lincoln signed the 1864 Yosemite Grant, saving 3000 year old giant sequoia trees and it was one of the first times land was set aside for public protection, and Roosevelt later expanded protections dramatically, creating the visionary National Parks, monuments, and forest reserves that helped safeguard ancient forests and all the animals within.

Now, groups like Oregon Wild are raising the alarm about remaining ancient forests at threat today in the USA:

“Forests in western Oregon managed by the BLM include important wildlife habitat, recreation areas, drinking water sources, and some of our last remaining mature and old growth forests on public lands. A new proposal by the Trump administration could sacrifice them for short term profit.”

Trump has no care for these ancient sentinels of California, Oregon, or Washington. Unlike these great leaders of the past, he will be seen as the opposite and could become responsible for 1000 year old trees being turned into short term economic profits, followed by irreplaceable damage to the already fragile last ancient ecosystems and the rare species that rely on them.

These trees are worth more standing. Once abundant, they are now rare and they still need your voice, so please reach out via OregonWild.org to find out how to help and write about why these trees must remain as is! Writing in makes a HUGE difference. nature

27/05/2026

Wolves do not have to kill a calf to reduce the elk herd. There is research showing wolf pressure can hit cow elk before the calf ever exists. Scott Creel and other researchers found that elk exposed to higher wolf predation risk had reduced reproductive hormones, lower pregnancy rates, and lower calf recruitment. One survey of the research found five studies across 10 elk populations that detected 24% to 43% decreases in elk pregnancy rates connected to increased predation risk. They also pointed to central Yellowstone data showing a 32% drop in pregnancy rates after wolves were reintroduced.

That means the wolf impact is not just dead calves on the ground. It can be cows not even getting pregnant, or being pushed into a survival mode where reproduction is harder. If cow elk are constantly moving, avoiding certain feeding areas, burning energy, eating less, and living under predator pressure, the cost can show up in the womb before it ever shows up as a carcass. That is why this debate is bigger than “how many elk did wolves directly kill?” The real question is how many calves never hit the ground in the first place because the cows were living under wolf pressure.

— Stephen Ziegler
Outdoor writer | Owner, DeLong Lures