Okręgowy Inspektorat Służby Więziennej w Poznaniu został powołany przez Ministra Sprawiedliwości z dniem 1 września 1996 r. i koordynuje oraz nadzoruje działanie 9 jednostek penitencjarnych położonych na terenie województwa wielkopolskiego oraz części województwa lubuskiego, dolnośląskiego i kujawsko-pomorskiego. Dyrektorowi Okręgowemu Służby Więziennej w Poznaniu podlegają:
- Areszt Śledczy w Po
znaniu z Oddziałami Zewnętrznymi w Poznaniu i Rosnowie oraz Koziegłowach
- Areszt Śledczy w Zielonej Górze
- Zakład Karny w Gębarzewie z Oddziałami Zewnętrznymi w Środzie Wielkopolskiej i Pobiedziskach
- Zakład Karny w Głogowie
- Zakład Karny w Krzywańcu z Oddziałami Zewnętrznymi w Lubsku i Wałowicach
- Zakład Karny w Rawiczu
- Zakład Karny we Wronkach z Oddziałem Zewnętrznym w Szamotułach
- Zakład Karny w Potulicach z Oddziałem Zewnętrznym w Potulicach
- Areszt Śledczy w Międzyrzeczu
Przy zakładach karnych w Rawiczu, Potulicach i we Wronkach działają Centra Kształcenia Ustawicznego dla osób odbywających kary pozbawienia wolności. W Zakładzie Karnym w Krzywańcu funkcjonuje Dom Matki i Dziecka, w którym umożliwia się matkom odbywającym karę pozbawienia wolności sprawowanie stałej i bezpośredniej opieki nad dziećmi do ukończenia przez nie trzeciego roku życia. Ponadto w Zakładzie Karnym w Krzywańcu funkcjonują oddziały terapeutyczne: dla mężczyzn uzależnionych od środków odurzających lub psychotropowych oraz dla kobiet uzależnionych od alkoholu. W Zakładzie Karnym we Wronkach mogą odbywać karę pozbawienia wolności osoby skierowane do oddziału terapeutycznego dla skazanych z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonych umysłowo, uzależnionych od środków odurzających lub psychotropowych oraz uzależnionych od alkoholu. W Zakładzie Karnym w Rawiczu również funkcjonuje dział terapeutyczny przeznaczony dla skazanych z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonych umysłowo, w tym objętych programem terapii dla sprawców przestępstw popełnionych w związku z zaburzeniami preferencji seksualnych, a także dla skazanych uzależnionych od środków odurzających lub psychotropowych. W Areszcie Śledczym w Poznaniu funkcjonuje szpital dla osób pozbawionych wolności z oddziałami: chorób wewnętrznych i obserwacji sądowo- psychiatrycznej. Areszt Śledczy w Poznaniu posiada również ośrodek diagnostyczny dla osadzonych. W Zakładzie Karnym w Potulicach funkcjonuje oddział terapeutyczny dla skazanych z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonych umysłowo, odział terapeutyczny dla skazanych uzależnionych od alkoholu. Ponadto, w jednostce zgodnie z jej przeznaczeniem osadza się także kobiety i mężczyzn podlegających leczeniu szpitalnemu w oddziałach: oddziale chorób zakaźnych (WZW) oraz oddziale leczenia gruźlicy, tymczasowo aresztowanych i skazanych chorych na cukrzycę insulinozależną.
