23/03/2026
Yaa Gacanta ku haya joojinta dagaalka, Trump mise Mojtaba Khamenei?
Shaki kuma jiro in Dagaalka mar un uu istaagi doona, ma jiro dagaal weligiis sii soconkaro. Laakiin su’aasha ugu adag waxay tahay goorma ayuu istaagayaa ama dhammaanayaa dagaalka?. Su’aasha kale waxay tahay ma heshiis ayuu ku istaagi doonaa mise in hal dhinac laga adkaado?.
Si kastaba ha ahaatee, dagaalladu badanaa way ka dheeraadaan intii la filayay, sidoo kale muddada uu qaato ma aha caddayn guul-darro, balse waa xaqiiqda dhabta ah ee dagaalka.
Sida saxda ah dagaalka waxu dhamaan karaa marka la gaaro danahii loo bilaabay ama ay yimadaan caqabado lama filaan ah. Danaha dagaalka waa kuwa is beddeli karo marka loo eego saddexda dhinac ee dagaalka.
Maalinkii uu dagaalka galay toddobaadkiisii saddexaad, madaxweyna Trump iyo mas’uuliyiintiisu waxay bixiyeen calaamado is khilaafsan oo ku saabsan muddada uu Maraykanku sii wadi karo dagaalka.
Wasiirka difaaca Pete Hegseth ayaa sheegay in Trump keliya uu go’aamin karo in dagaalku ku jiro “bilowgiisi, bartankiisi, ama dhammaadkiisa,” taaso micnaheedo yahay in Trump, uu yahay midka leh go’aanka dagaalka.
Wareysi uu dhawaan siiyay bogga Axios, Trump, wuxuu sheegay in dagaalku dhowaan dhammaan doono, isagoo ku daray: “Marka aan rabo inuu dhammaado, wuu dhammaanayaa.” Si kastaba, qiyaaso qaar ayaa sheegaya in hadalladiisa ku saabsan dhammaad degdeg ah ay u egyihiin xeelad siyaasadeed, halkii ay ka ahaan lahaayeen qiimeyn dhab ah oo militari.
Khibradaha taariikhiga ah ee dagaallada waxay muujinayaan in inta badan dagaallada dhex maro dowladaha ay yihiin kuwo aan la sadaalinkarin. Tusaale, dagaalka Russia- iyo Ukraine, waxuu galay sannadkiisii afraad, waxuuna ka dheeraaday intii la filaayay.
Hoggaamiyeyaasha militariga iyo siyaasiyiinta Israa’iil, ayaa sida muuqato aad uga niyad-jabsan waqtiga dagaalka, iyagoo muujinaya in daciifinta awoodda militari ee Iiraan ay u baahantahay howlgallo joogto ah muddo dheer qaadankarto, taana waxay meesha ka sareysaa filashadii h**e ee aheed in muddo gaaban lagu soo afjaro dagaalka.
Marka laga eego dhinaca Israa’iil, yoolkeeda militari waa in la yareeyo khataraha ka imaan karo Iiraan. Balse Mareykanka waxaa u muuqda inuu meesha ka saaro maamulka Iiraan, Farqiga u dhexeeya Washington iyo Telabib, wuxuu sii kordhinayaa hubanti la’aanta mustaqbalka dagaalka.
Qiyaasaha ugu miisaanka culus waxay sheegayaan in aan la filaneynin in nidaamka Iiraan, uu si dhaqsa ah u burburikarin sababa badan awgood.
Taasi waxaa kuu caddeynkarta waxaa dilay hoggaamiyihii sare ee Iiraan, Ali Khamenei, kadib weerar cirka ah oo ay fuliyeen Maraykanka iyo Israa’iil. Iiraan waxaay si dhaqsaleh u doortay wiilka hoggaamiyihii la dilay, Mojtaba Khamenei, si uu u noqdo hoggaamiye sare dalka, taasi waxay lama filaan ku noqotay xulufadii dagaalka.
Isla waqtigaas, waxaa dunida laga dareemay hoos u dhac dhaqaale, marin biyoodka Hormuz, oo ay maraan ku dhawaad shan meelood meel sahayda shidaalka adduunk ayaa xermay, suuqyada tamarta waxay la kulmeen isbeddello xooggan, qiimaha shidaalkuna wuu kacay inkasta oo soo saarayaasha Shidaalka ay fasaxeen keydkoodii.
Dhanka kale, Iiraan waxay fahamsan tahay inay ku jirto dagaal kii ugu danbeeyay oo la damacsanyahay in lagu burburiyo, mana danaynayso in si degdeg ah loo soo afjaro xiisadda, sida ka muuqato wararka aan is khilaafsaneen ee ka soo baxaya Siyaasiyiintooda.
Sidaas darteed, haddii Tehran ay sii haysato awooddeeda militari—oo ay ku jiraan hanjabaadaha aan sinnayn—si ay u waxyeelayso Maraykanka iyo xulafadiisa, isla markaana ay sii hayso qiimaha tamarta oo sarreeya, waxay noqon kartaa dhinaca ugu dhow ee go’aamin kara dhammaadka dagaalka.
Arrintan, waxay mas’uuliyiinta Maraykanka iyo Israa’iil hordhigeysaa su’aal aan la iska indho tiri Karin, taasi oo ah ma la gaaray yoolkii dagaalka maxaase laga faa’iday?
Marka la eego Warbixin ay dhawaan daabacday Jariirada The New York Times, oo si qoto dheer u falanqaynaysaa guul-darrada ku timid qorshihii Mareykanka iyo Israa'iil ee ku aaddanaa isbeddelka nidaamka Iiraan, ayaa sheegtay in
Mareykanka iyo Israa’iil, markii h**e ay filayeen in weerarrada Iiraan lagu qaaday ay keeni doonaan kacdoon shacab oo horseeda in xukunka laga tuuro madaxda dowladda Iiraan, balse taasi ma dhicin waxayna sii xoojisay filashadii Saraakiisha sirdoonka ee ku saabsanaa in dagaalka uusan si cad u abuurikarin cadaadis dibadda ah ama kacdoon gudaha ah.
Sidokale, waxaa la laalay fikradahii ahaa in la adeegsado xoogagga Kurdida si ay qeyb uga noqdaan rida nidaamka, ka dib markii la darsay khataraha ka dhalankara iyo nidaamka Iiraan oo soo bandhigay sida ay ugu baraan dageen qorshaka dagaallo ka dhaca gudaha dalka.
Gabagabadii, waxaan orankarnaa Trump wuxuu awood u leeyahay inuu ku dhawaaqo in dhiniciisu dagaalka ka baxay, taasi oo saameyn kartaa jihada dagaalka, balsemidas ma dammaanad qaadi karto in dagaalku dhammaaday haddii
Mojtaba Khamenei, oo leh awood la mid tan Trump uusan dhankiisa aqbalin joojinta dagaalka. Si kastaba ha ahaatee, go’aanka joojinta dagaalka ma jiro dhinac si dhab ah u balan qaadi karo haddii aanan la helin go’aamo mideysan oo u dhaxeeya dhinacyada dagaalamaya.
