28/05/2026
โครงการส่งเสริมและพัฒนาข้าวคุณภาพสูงเพื่อเพิ่มรายได้เกษตรกร ปี 2569 (ข้าวประณีต)
วัตถุประสงค์และแนวคิดโครงการ
1)เพื่อสนับสนุนการปลูกข้าวคุณภาพสูงเพื่อเพิ่มมูลค่า (ข้าวประณีต) รักษาเสถียรภาพราคาข้าวเปลือก และช่วยให้เกษตรกรมีรายได้คุ้มทุนอย่างยั่งยืน
2)พัฒนาศักยภาพการแปรรูปและการตลาด เพื่อให้เกษตรกรสามารถผลิตและจำหน่ายข้าวสารได้เอง เพิ่มรายได้และกำไรให้กับกลุ่ม
3)สร้างการรับรู้และความเข้าใจถึงคุณค่า ความหลากหลาย และอัตลักษณ์ของสายพันธุ์ข้าวไทยในแต่ละภูมิภาค ยกระดับเป็นสินค้าเชิงคุณค่า (Value-added Product)
คุณสมบัติของผู้สมัคร
1)เป็นกลุ่มเกษตรกร ได้แก่ วิสาหกิจชุมชน สหกรณ์ กลุ่มเกษตรกร (หรือกลุ่มในชื่ออื่นที่รัฐรับรอง) หรือ วิสาหกิจเพื่อสังคม ซึ่งมีสมาชิกที่เพาะปลูกและผลิตข้าวสารจำหน่ายด้วยความพิถีพิถัน
2)มีความพร้อมด้านสถานที่ อาคาร ทำเลที่ตั้ง และระบบสาธารณูปโภคที่เหมาะสม
3)มีความมุ่งมั่นตั้งใจจริงในการพัฒนาข้าวคุณภาพหรือข้าวอัตลักษณ์ ตั้งแต่ขั้นเพาะปลูกไปจนถึงการแปรรูปเพื่อจำหน่าย
การแบ่งระดับศักยภาพผู้เข้าร่วมโครงการ (3 ระดับ)
ผู้ผ่านการคัดเลือกจะถูกจัดระดับ (Tier) ตามช่วงคะแนนการประเมิน เพื่อรับการสนับสนุนที่เหมาะสม:
1)กลุ่มที่ 1 (Tier 1) [คะแนน 80 - 100]: กลุ่มที่มีระบบการผลิตและมาตรฐานที่ดีอยู่แล้ว (เช่น GAP, อินทรีย์, GI) แปรรูปได้มาตรฐาน (อย., GHPs) มีตราสินค้า บรรจุภัณฑ์ และพร้อมทำตลาด
2)กลุ่มที่ 2 (Tier 2) [คะแนน 70 - 79]: กลุ่มที่มีความพร้อมด้านการผลิตและการเพาะปลูก แปรรูปเป็นข้าวสารได้แล้ว แต่ยังขาดศักยภาพด้านบรรจุภัณฑ์ การตลาด ตราสินค้า ตลอดจนช่องทางการจำหน่าย
3)กลุ่มที่ 3 (Tier 3) [คะแนนต่ำกว่า 70]: กลุ่มที่มีผลผลิตและตั้งใจจะแปรรูปขายเอง แต่อุปกรณ์ยังไม่พร้อมหรือต้องจ้างแปรรูป บรรจุภัณฑ์เรียบง่าย ไม่มีแบรนด์ ช่องทางจำหน่ายจำกัด
เกณฑ์การให้คะแนน (เต็ม 100 คะแนน)
พิจารณาประเมินศักยภาพจำแนกเป็น 4 หมวดหลัก ดังนี้:
1)หมวดที่ 1 ด้านการเพาะปลูก (34 คะแนน): วิธีการปลูก, มาตรฐาน, เมล็ดพันธุ์, พันธุ์ข้าวไทยที่ปลูกเป็นหลัก, การจัดทำบัญชีกลุ่ม และความตระหนักด้านสิ่งแวดล้อม เป็นต้น
2)หมวดที่ 2 ด้านการแปรรูป (22 คะแนน): การเก็บรักษา, ความพร้อมเครื่องจักรแปรรูป, การรักษาคุณภาพ, ระบบตรวจสอบย้อนกลับ และบัญชีต้นทุน
3)หมวดที่ 3 ด้านผลิตภัณฑ์ (19 คะแนน): รูปแบบและการออกแบบบรรจุภัณฑ์, ตราสินค้า/โลโก้, ฉลาก และมาตรฐานผลิตภัณฑ์
4)หมวดที่ 4 ด้านการตลาด (25 คะแนน): ปริมาณข้าวสารพร้อมจำหน่าย, ช่องทางและแหล่งจำหน่าย, ความต่อเนื่อง และโอกาสต่อยอด
สิ่งที่จะได้รับการสนับสนุนและพัฒนา
1)ด้านการผลิต แปรรูป และมาตรฐาน: สนับสนุนเงินทุนสำหรับอุปกรณ์เครื่องจักร (เช่น เครื่องสีข้าว, เครื่องอบข้าวลดความชื้น, เครื่องวัดความชื้น, เครื่องซีล, เครื่องพิมพ์บรรจุภัณฑ์) และการช่วยขอรับรองมาตรฐาน เช่น อย., GMP, HACCP
2)ด้านความรู้และการพัฒนา: จัดอบรม Coaching เกี่ยวกับการสร้างแบรนด์ การออกแบบบรรจุภัณฑ์ที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม (Eco-friendly) และการตลาดสมัยใหม่
3) ด้านการตลาด: จัดกิจกรรมแสดงสินค้า ประชาสัมพันธ์ และจับคู่ธุรกิจ (Business Matching) เพื่อเชื่อมโยงสู่ตลาดโมเดิร์นเทรด ร้านค้าท้องถิ่น โรงแรม ร้านอาหาร รวมถึงตลาดส่งออก
กำหนดการและขั้นตอนการสมัคร
1)ระยะเวลารับสมัคร: วันที่ 1 - 15 พฤษภาคม 2569 (หมายเหตุ: เอกสารของ สนง.เกษตรจังหวัดพิษณุโลก ระบุให้ยื่นภายในวันพฤหัสบดีที่ 14 พฤษภาคม 2569 )
2)วิธีการสมัคร: ยื่นใบสมัคร ณ สำนักงานพาณิชย์จังหวัดในพื้นที่
3)ประกาศผลการพิจารณา: กรมการค้าภายในจะประกาศกลุ่มที่ได้รับการคัดเลือก 200 กลุ่ม และแจ้งไปยังพาณิชย์จังหวัด ภายในวันที่ 29 พฤษภาคม 2569 เพื่อให้กลุ่มที่ผ่านการคัดเลือกยืนยันสิทธิ์และจัดทำแผนขอรับการสนับสนุนต่อไป
4)ระยะเวลาโครงการ: สิ้นสุดโครงการภายในวันที่ 31 มีนาคม 2570
