03/08/2026
บ้ า น เ ล็ ก ใ น ป่ า ใ ห ญ่
----------------------------------------
ในลิสต์รายชื่อหนังสือวรรณกรรมยอดนิยมที่คนไทยต่างก็เคยอ่านกันอย่างน้อยสักครั้งหนึ่งในวัยเด็กนั้น แอดเชื่อว่ามีหนังสือชุด "บ้านเล็กในป่าใหญ หรือ The Little House in the Big Woods " ของลอร่า อิงกัลล์ส ไวลเดอร์ (Laura Ingalls Wilder) ซึ่งแปลโดย "สุคนธรส" (ม.ล รสคนธ์ อิศรเสนา) รวมอยู่ด้วยเสมอ
เมื่ออ่านหนังสือชุด "บ้านเล็กในป่าใหญ่" ตอนเด็ก ๆ ผมไม่รู้สึกว่านี่คือเรื่องของประวัติศาสตร์ของชาวอเมริกันในยุคเริ่มตั้งถิ่นฐานเลย แต่เมื่ออ่านตอนโตขึ้นจึงรู้ว่านี่คือชีวิตยุคบุกเบิกและการแสวงหาที่ดินของคนอเมริกันช่วงปลายศตวรรษที่ ๑๙
เล่มแรกเล่าถึงครอบครัวของลอร่าที่อาศัยอยู่ในบ้านไม้ซุงในป่าใหญ่ทางตะวันตกของรัฐวิสคอนซินช่วงปี พ.ศ.๒๔๑๓ (ค.ศ. ๑๘๗๐) เธออยู่กับพ่อแม่และพี่น้องที่เป็นหญิงล้วนสี่คน รวมทั้งแจ้าแจ็คสุนัขตัวโปรด ต่อมาครอบครัวก็อพยพไปอยู่ในทุ่งกว้าง ซึ่งเป็นดินแดนของชนเผ่าอินเดียนแดงที่รัฐแคนซัส และก็โยกย้ายไปเรื่อย ๆ
สำหรับนักอ่านคนไทยเช่นผม รู้สึกเหมือนได้ผจญภัยกับเด็ก ๆ ที่ซนและรักสนุกอย่างลอร่า ที่อยู่ท่ามกลางป่าใหญ่และทุ่งกว้างใกล้ชิดธรรมชาติ ลอร่าจะเล่าถึงการออกไปล่าสัตว์ของพ่อ ๆ ยังเก่งงานช่างไม้ จึงสร้างบ้านเองเสมอ และยังชอบเล่นไวโอลินด้วย แม่ก็ปรุงอาหารเอง เช่น น้ำเกรวี่ แพนเค้กราดน้ำตาลเมเปิ้ล ครอบครัวเธอก็เคยเจอหมีป่าที่เข้ามาใกล้ ๆ บ้าน หรือแม้แต่การเผชิญหน้ากับชาวอินเดียนแดงที่มาอย่างสงบเพื่อขอปันอาหารแห้งที่บ้าน
หนังสือชุด "บ้านเล็กในป่าใหญ่" มีทั้งหมด ๘ เรื่องคือ
เล่ม ๑ บ้านเล็กในป่าใหญ่ (Little House in The Big Woods)
เล่ม ๒ - บ้านเล็กในทุ่งกว้าง (Little House on the Prairie)
เล่ม ๓ - Farmer Boy หรือ เด็กชายชาวนา
เล่ม ๔ - บ้านเล็กริมห้วย (On the Banks of Plum Creek)
เล่ม ๕ - ริมทะเลสาบสีเงิน (By the Shores of Silver Lake)
เล่ม ๖ - ฤดูหนาวอันยาวนาน (The Long Winter)
เล่ม ๗ - เมืองเล็กในทุ่งกว้าง (Little Town on the Prairie)
เล่ม ๘ - ปีทองอันแสนสุข (These Happy Golden Years)
วรรณกรรมชุดนี้ไม่ได้มีเพียงชีวิตของครอบครัวลอร่า อิงกัลลส์ เธอยังพาเราไปรู้จักเพื่อน ๆ ที่โรงเรียน เช่น เนลลี ที่สวย แต่เย่อหยิ่ง เป็นคู่ปรับกับลอร่าตั้งแต่เด็ก หรือชีวิตของแอลแมนโซ ในเล่มที่ ๓ เรื่อง "เด็กชายชาวนา" ที่อยู่กับพี่สาวก็มีทะเลาะกัน แกล้งกันสนุก ๆ แบบเด็ก ๆ
หนังสือทั้ง ๘ เล่มในชุดนี้ช่วยเปิดโลกการอ่านของแอดมินอย่างมากครับ ผมอ่านทุกเล่มจนจบตลอดปิดเทอมชั้นมัธยมต้น ... อ่านสนุกจนวางไม่ลงจริง ๆ
โดยรวมทุกเล่มสื่อความรักในครอบครัว ความอดทนของพ่อแม่ และยังรวมทั้งสนุก เฮฮา และตื่นเต้น ซึ่งเป็นประสบการณ์ที่เด็กไทยในยุคเมื่อสัก ๓๐-๔๐ ปีที่แล้วไม่เคยมีประสบการณ์มาก่อน เพราะเราไม่มีวิดีโอหรือกูเกิลให้เสิร์ชหาภาพสถานที่ห่างไกลไม่ว่าป่าใหญ่ ทะเลสาบ หิมะ อินเดียนแดง และเมนูอาหารต่าง ๆ ให้ดู เหมือนเด็ก ๆ ในยุคนี้ เราจึงอ่านหนังสือชุดนี้อย่างสนุกเพราะใช้จินตนาการเป็นหลัก
ผมยังจำได้ดีว่าอ่านหนังสือชุดบ้านเล็กนี้หลายรอบมากจนนับครั้งไม่ถ้วน และผมเองชอบเรียนวิชาภูมิศาสตร์ เมื่ออยู่ชั้นมัธยมปลายก็เลยไปค้นหาว่ารัฐที่ครอบครัวของลอร่าอยู่นั้นคือรัฐไหนบ้างและอยู่ตรงไหนในแผนที่ประเทศสหรัฐอเมริกา ... เช่นในเล่ม ๖ ทำไมฤดูหนาวอันยาวนานจึงหนาวอย่่างทรมานขนาดนั้น
หนังสือชุดนี้ยังมีเล่มต่อที่ลอร่า อิงกัลล์ส ไวล์เดอร์เขียนเพิ่มอีกสองเล่มคือ เรื่อง "สี่ปีแรก" และ "ตามทางสู่เหย้า" ที่เล่าชีวิตหลังแต่งงานของลอร่าและสามีคือแอลแมนโซในช่วงสี่ปีแรก และต่อมาทั้งคู่อพยพจากรัฐดาโกต้าไปยังรัฐมิสซูรี่ เมื่อปี ๑๘๙๔
สุดท้ายครอบครัวของลอร่าปักหลักอยู่ที่เมืองโอซ้าร์คส์ ที่นี่มีบ้านที่แอลแมนโซปลูกเองและลอร่าตั้งชื่อบ้านหลังนี้ว่า 'ร็อกกี้ริดจ์ฟาร์ม' บ้านหลังนี้ยังคงงดงามแม้จะเก่าไปตามกาลเวลา และยังมีของใช้ในบ้านที่ได้รับการดูแลเก็บรักษาไว้อย่างดีให้เห็นจนถึงทุกวันนี้
นับแต่ปี พ.ศ. ๒๔๗๕ (ค.ศ. ๑๙๓๒) ที่หนังสือเล่มนี้ตีพิมพ์ครั้งแรก นักอ่านชาวอเมริกันยังคงนิยมอ่านวรรณกรรมเยาวชนชุดนี้และแนะนำกันจากรุ่นสู่รุ่น ในเมืองไทยเอง ฉบับที่คุณ "สุคนธรส" แปลไว้นานมากแล้วตั้งแต่เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๐๐ ก็ยังมีจำหน่าย ในบรรดาหนังสือทุกชุดของวรรณกรรมชุดบ้านเล็กที่ตีพิมพ์มาทั้งหมดนั้น แอดมินชอบปกที่พิมพ์ครั้งแรกที่เป็นปกแข็งมากที่สุด ซึ่งพิมพ์โดยสำนักพิมพ์บำรุงสาสน์ ในปี พ.ศ. ๒๕๐๗
หนังสือชุด "บ้านเล็กในป่าใหญ่" ได้รับการคัดเลือกให้เป็น ๑ ในวรรณกรรม ๕๐ เรื่องที่ต้องอ่านก่อนโต โดยสำนักเฝ้าระวังทางวัฒนธรรมและประชาสัมพันธ์ กระทรวงวัฒนธรรม และกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)
สำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย กระทรวงวัฒนธรรม ร่วมกับ สมาคมไทสร้างสรรค์ ก็ได้คัดเลือกหนังสือชุดนี้ให้อยู่ในกลุ่มหนังสือที่เหมาะสมกับเด็กชั้นประถมศึกษาปีที่ ๔–๖ ทั้งหนังสือภาพ วรรณกรรมเยาวชน และสารคดี รวม ๑๐๑ เล่ม ในโครงการส่งเสริมและพัฒนานิสัยรักการอ่านในเด็กด้วย
อยากให้เยาวชนไทยอ่านหนังสือชุดนี้สักครั้งหนึ่งในชีวิตครับ และตอนนี้มี
ซีรีส์เรื่อง "บ้านเล็กในป่าใหญ่" ใน Netflix แต่ใช้ชื่อภาษาไทยว่า "บ้านเล็กในทุ่งกว้าง" (Little House on the Prairie) ซึ่งดัดแปลงจากชุดวรรณกรรมคลาสสิกเรื่องนี้ด้วย
เครดิตภาพ: เพจ #พิพิธภัณฑ์นักอ่านนักเขียนนักแปล
#อ่านอีกครั้งก็ยังชอบ #หนังสือชุดบ้านเล็กในป่าใหญ่ #สุคนธรส #วรรณกรรมเยาวชน #ผลงานคลาสสิก
