20/06/2026
Can’t wait to see the next step in implementing this feature!
ส่องอนาคตการประเมินการกักเก็บคาร์บอนภาคป่าไม้และการเกษตรผ่านอวกาศ: รู้จัก “Carbon Forecast” ฟีเจอร์ใหม่ (ในธันวาคม 69 นี้) เพื่อสนับสนุนการเข้าสู่ตลาดคาร์บอนเครดิต
การเพิ่มขีดความสามารถด้านการแข่งขันและพัฒนาประเทศ ภาคเศรษฐกิจจึงต้องอาศัยอุตสาหกรรมเป็นกลไกหลักในการขับเคลื่อน ส่งผลให้ภาคการผลิตเติบโตอย่างต่อเนื่องทั้งด้านการจ้างงาน การขนส่ง ตลอดจนรายได้จากการจำหน่ายสินค้าอุปโภคบริโภค แต่ผลที่ตามมาคือการเผาไหม้เชื้อเพลิงฟอสซิล ซึ่งส่งผลต่อการทำลายชั้นบรรยากาศโลก สาเหตุของภาวะโลกร้อนขึ้นในปัจจุบัน
“ภาวะโลกร้อน” ถือเป็นปัญหาที่ทำให้หลายภาคส่วนหันมาให้ความสนใจและร่วมกันวางแนวทางแก้ไขปัญหา เพื่อลดผลกระทบที่จะเกิดขึ้นต่อโลกในระยะยาว เนื่องจากปัญหานี้อาจสร้างความเสียหายต่อระบบนิเวศที่ไม่อาจประเมินได้ เช่น ความเสื่อมโทรมของทรัพยากรธรรมชาติ การเพิ่มความเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์ของสิ่งมีชีวิต อีกทั้งในปัจจุบันภาวะโลกร้อนเริ่มส่งผลโดยตรงต่อมนุษย์ทั้งการเพิ่มของระดับน้ำทะเลที่ทำให้หลายพื้นที่เสี่ยงจมน้ำ รวมถึงอุณหภูมิเฉลี่ยของโลกสูงขึ้นส่งผลกระทบต่อสุขภาพและวิถีชีวิตในวงกว้าง
จากผลกระทบที่เกิดขึ้นทำให้ภาคอุตสาหกรรมเริ่มปรับตัว เพื่อให้การเติบโตทางเศรษฐกิจสามารถดำเนินควบคู่ไปกับความยั่งยืนด้านสิ่งแวดล้อม ภาครัฐและเอกชนจึงร่วมกันผลักดันการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก ซึ่งหนึ่งในมาตรการสำคัญที่ได้รับความสนใจคือการนำ “คาร์บอนเครดิต” มาเป็นเครื่องมือที่ช่วยสร้างแรงจูงใจให้ภาคอุตสาหกรรม พร้อมทั้งสนับสนุนการเปลี่ยนผ่านไปสู่การพัฒนาเศรษฐกิจคาร์บอนต่ำที่รัฐบาลกำลังผลักดันให้เกิดในอนาคต
“คาร์บอนเครดิต (Carbon Credit)” คือ หน่วยที่ใช้แสดงปริมาณก๊าซเรือนกระจกที่แต่ละองค์กรลดการปล่อยหรือกักเก็บได้ โดยผู้ประกอบการที่สามารถควบคุมการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ (CO₂) รวมถึงก๊าซเรือนกระจกชนิดอื่นๆ ต่ำกว่าระดับที่กำหนดในแต่ละปีองค์กรนั้นจะได้รับคาร์บอนเครดิตตามปริมาณที่ลดลง ซึ่งนำไปจำหน่ายหรือชดเชยการปล่อยก๊าซเรือนกระจกขององค์กรที่ต้องการระหว่างองค์กรในตลาดคาร์บอนเครดิต กลไกดังกล่าวมีจุดมุ่งหมายเพื่อสร้างแรงจูงใจให้ภาคธุรกิจเข้ามามีส่วนร่วมในตลาดคาร์บอน เพื่อขยายโอกาส ทางเศรษฐกิจและแหล่งรายได้ใหม่ให้ผู้ประกอบการควบคู่กับการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก สอดคล้องกับนโยบายการขับเคลื่อนเศรษฐกิจคาร์บอนต่ำภายในปี 2050 ของภาครัฐ
ปัจจุบัน “ตลาดคาร์บอนเครดิต” ของประเทศไทยถือว่าในอยู่ช่วงเริ่มต้น เนื่องจากช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมาหลายภาคส่วนเริ่มหันมาให้ความสนใจกับประเด็นด้านคาร์บอนเครดิตเพิ่มมากขึ้นทั้งหน่วยงานภาครัฐ เอกชน รวมถึงสถาบันต่างๆ ที่ได้ออกมาเผยแพร่ข้อมูลและองค์ความรู้เกี่ยวกับประเด็นดังกล่าว ส่งผลให้ประชาชนเริ่มตื่นตัวกับการให้ความสำคัญกับการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกมากขึ้น แต่ถึงตลาดคาร์บอนในประเทศไทยจะมีแนวโน้มเติบโตอย่างต่อเนื่อง อย่างไรก็ตาม ยังคงมีข้อกังวลจากหลายฝ่ายเกี่ยวกับโครงสร้างตลาด กระบวน การขึ้นทะเบียนและการซื้อขายคาร์บอนเครดิต ตลอดจนความคุ้มค่าในการลงทุน ซึ่งถือเป็นประเด็นสำคัญที่ได้รับความสนใจจากผู้ประกอบการ เนื่องจากสาเหตุด้านการพัฒนาโครงการ รวมถึงการตรวจวัดและรับรองผลการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจำเป็นต้องอาศัยต้นทุน เทคโนโลยี และทรัพยากรในการดำเนินงานค่อนข้างสูง
สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) หรือ GISTDA ได้นำข้อมูลภาพถ่ายจากดาวเทียมมาประมวลผลร่วมกับเทคโนโลยีภูมิสารสนเทศ เพื่อพัฒนาออกมาเป็นแพลตฟอร์มภูมิสารสนเทศ ได้แก่ “Carbon Atlas” เพื่อนำมาใช้ติดตามสถานการณ์และศักยภาพการกักเก็บคาร์บอนในพื้นที่ป่าไม้และพื้นที่การเกษตร ซึ่งเริ่มมีการพัฒนาตั้งแต่ปี 2567 และในปี 2568 ที่ผ่านมา แพลตฟอร์ม “Carbon Atlas” โดย GISTDA ได้รับการรับรองด้านระเบียบวิธีการประเมินการกักเก็บคาร์บอนใน 5 ประเภทข้อมูล ได้แก่ ป่าดิบเขา ป่าเบญจพรรณ ป่าเต็งรัง ป่าชายเลน และสวนยางพารา จากองค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) หรือ อบก. ซึ่งถือเป็นอีกหนึ่งความสำเร็จของแพลตฟอร์มดังกล่าว
ปัจจุบันแพลตฟอร์ม “Carbon Atlas” ยังคงมีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง เพื่อการใช้ประโยชน์ที่ครอบคลุมในทุกมิติและขยายกลุ่มเป้าหมายที่กว้างขึ้น ซึ่งขณะนี้มีการนำข้อมูลการกักเก็บคาร์บอนของพื้นที่ป่าไม้และยางพาราทั่วประเทศในปี 2565, 2567 และ 2569 มาเป็นฐานข้อมูลสำหรับการวิเคราะห์ เพื่อประเมินต้นทุนและผลกำไรสำหรับผู้ประกอบการ หรือผู้ซื้อขายคาร์บอนเครดิต รวมถึงคาดการณ์ปริมาณคาร์บอนเครดิตในปี 2570 และ 2572 ภายใต้ฟีเจอร์ใหม่ที่ชื่อว่า “Carbon Forecast”
เพราะเหตุใด GISTDA จึงมีความจำเป็นต้องพัฒนาระบบคาดการณ์ปริมาณคาร์บอนเครดิตหรือ “Carbon Forecast” และฟีเจอร์นี้สามารถตอบโจทย์อะไรบ้างแก่ผู้ใช้งาน
1. ข้อมูลเพื่อสนับสนุนการตัดสินใจในการเข้าสู่ตลาดการซื้อ - ขายคาร์บอนเครดิต เนื่องจากในฟีเจอร์ Carbon Forecast ที่มีการกำลังพัฒนาสามารถเป็นข้อมูลคาดการณ์ปริมาณการกักเก็บคาร์บอนในอีก 1 ถึง 3 ปีข้างหน้า เพื่อประเมินพื้นที่เป้าหมายที่น่าสนใจว่า ในอนาคตจะมีการอัตราการเพิ่มของการกักเก็บปริมาณคาร์บอนไปในทิศทางใด อีกทั้งยังช่วยส่งเสริมให้ภาครัฐในเชิงนโยบายการเพิ่มพื้นที่สีเขียวในแต่ละพื้นที่
2. ประเมินความคุ้มค่าต่อการลงทุนในตลาดซื้อ - ขายคาร์บอนเครดิตให้กับผู้ที่สนใจ เช่น เจ้าของธุรกิจขนาดย่อมหรือชุมชนท้องถิ่นในการลงทุน เพื่อการประเมินคาร์บอนเครดิตตามมาตรฐาน Standard T-VER โดยฟีเจอร์ Carbon Forecast จะสามารถคำนวณต้นทุน ผลกำไร รวมถึงความคุ้มค่าต่อการลงทุน ซึ่งพิจารณาจากต้นทุน ปริมาณการกักเก็บคาร์บอนได้ และราคาคาร์บอนเครดิตในตลาดของ อบก.
โดยขณะนี้ฟีเจอร์ Carbon Forecast อยู่ในขั้นตอนการพัฒนาเพื่อให้ได้ข้อมูลที่มีความถูกต้องและแม่นยำมากยิ่งขึ้น โดยฟีเจอร์นี้จะเสร็จสมบูรณ์ในช่วงเดือนธันวาคม 2569 นี้
__________
Exploring the Future of Carbon Sequestration in the Forest and Agriculture Sectors from Space : Introducing Carbon Forecast, a New Feature (Launching in December 2026) to Support Participation in the Carbon Credit Market.
Enhancing a country’s competitiveness and development requires the industrial sector to serve as a key driver of economic growth. As a result, the manufacturing sector continues to expand, contributing to employment, transportation activities, and revenue from the sale of consumer goods. However, one of the consequences is the burning of fossil fuel, which contributes to the degradation of the Earth's atmosphere and is a major cause of global warming.
Global Warming is one of the major challenges that has prompted various sectors to focus on developing solutions to reduce its long-term impacts on the planet. This issue can cause significant damage to the ecosystem that is difficult to quantify, including the deterioration of natural resources and an increased risk of species extinction. Currently, global warming is beginning to have a direct impact on human societies, including rising sea levels that increase the risk of flooding in many areas and higher average temperatures that affect human health.
In response to these impacts, the industrial sector has begun to adopt measures in order to ensure that economic growth can be achieved alongside environmental sustainability. Governments and the private sector are working together to reduce greenhouse gas emissions. One of the key measures attracting increasing attention is the use of carbon credits — a tool to encourage emission reductions and support the transition toward a low-carbon economy.
A carbon credit is a unit that represents the amount of greenhouse gas emissions that an organization has reduced through carbon sequestration. Organizations that are able to keep their carbon dioxide (CO₂) emissions and other greenhouse gas emissions below the prescribed limit each year are awarded carbon credits based on the amount of emissions they reduce. These carbon credits can be sold or used to offset greenhouse gas emissions for other organizations through trading in the carbon credit market. This mechanism is designed to encourage businesses to participate in the carbon credit market — creating new economic opportunities and additional sources for entrepreneurs while supporting greenhouse gas emissions reductions in line with the government’s low-carbon economy goals for 2050.
Currently, Thailand's carbon credit market is just beginning. In recent years, various sectors have shown growing interest in carbon credits, including government agencies, private companies, and academic and research institutions that have actively disseminated information and knowledge on the subject. This has led to greater public awareness of the importance of reducing greenhouse gas emissions. However, although Thailand’s carbon market continues to grow, concerns remain regarding its market structure, carbon credit registration and trading processes, and the overall cost-effectiveness of investment. These issues are of particular concern to businesses, as developing carbon credit projects — as well as measuring, verifying, and certifying greenhouse gas emission reductions — requires substantial financial resources, advanced technologies, and operational capacity.
The Geo-Informatics and Space Technology Development Agency (Public Organization), or GISTDA, utilizes satellite imagery and geoinformatic technologies to develop the Carbon Atlas platform for monitoring carbon sequestration potential in forest and agricultural areas. Since its development began in 2024, the Carbon Atlas platform has continued to evolve. In 2025, Carbon Atlas, developed by GISTDA, received certification from the Thailand Greenhouse Gas Management Organization (Public Organization) (TGO) for its methodology for assessing carbon sequestration in five land-cover types: evergreen forest, mixed deciduous forest, dry dipterocarp forest, mangrove forest, and rubber plantations. This certification represents another significant achievement for the platform.
Currently, the Carbon Atlas platform continues to be developed to support broader applications and expand its user base. The platform utilizes carbon sequestration data from forests and rubber plantations across Thailand for 2022, 2024, and 2026 as a baseline for analysis. These data are used to assess costs and potential returns for carbon credit project developers and market participants, as well as to forecast carbon credit potential for 2027 and 2029 through a new feature called Carbon Forecast.
Why did GISTDA develop the Carbon Forecast for the future, and how does it benefit?
1) Provides baseline data to support decision-making in the carbon credit market. Once fully developed, Carbon Forecast will provide projections of carbon sequestration potential over the next one to three years—helping users evaluate the carbon storage capacity of areas of interest. The feature will also support policy planning and contribute to efforts to expand green spaces and enhance carbon sequestration potential in the future.
2) Supports investment evaluation in the carbon credit market for stakeholders such as small business owners and local communities interested in developing projects under the Standard T-VER scheme. Carbon Forecast can estimate investment costs, potential revenues, and returns on investment (ROI) by considering project costs, carbon sequestration potential, and carbon credit prices based on market data from the Thailand Greenhouse Gas Management Organization (Public Organization) (TGO).
Carbon Forecast is currently under development to further improve data accuracy and performance. The feature is expected to be fully launched in December 2026.
เรียบเรียงโดย: นฤพล ศรีเพียชัย
#อว
#ดาวเทียม #ภูมิสารสนเทศ
#คาร์บอนเครดิต
