21/08/2026
น้องพิทักษ์ชวนรู้: รู้จัก e-Policy และ Custodian
รู้จัก “e-Policy และ Custodian” เข้าใจสิทธิ เข้าถึงกรมธรรม์ ใช้ประโยชน์ได้อย่างมั่นใจ
ทุกวันนี้...หลายเรื่องรอบตัวเราเปลี่ยนมาอยู่ในรูปแบบดิจิทัลมากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นการติดต่อสื่อสาร การทำธุรกรรม หรือการจัดเก็บเอกสารต่าง ๆ แล้ว “กรมธรรม์ประกันภัย” ล่ะ? ยังต้องเก็บเป็นเอกสารกระดาษเหมือนเดิมหรือไม่? คำตอบคือ “ไม่จำเป็นเสมอไปครับ” สำนักงาน คปภ. กำลังยกระดับการให้บริการด้านประกันภัยในรูปแบบดิจิทัล โดยกำหนดให้กรมธรรม์ประกันภัยบางประเภทออกในรูปแบบ e-Policy และนำส่งข้อมูลเข้าสู่ระบบ Custodianหลายคนคงสงสัยว่า e-Policy คืออะไร? Custodian ทำหน้าที่อะไร? และประชาชนจะได้รับประโยชน์อะไรจากการเปลี่ยนแปลงครั้งนี้บ้าง? วันนี้น้องพิทักษ์ขออาสาชวนหาคำตอบไปพร้อมกันครับ
📱 e-Policy คืออะไร?
เริ่มจาก e-Policy กันก่อนครับ “e-Policy” คือ กรมธรรม์ประกันภัยที่จัดทำและส่งมอบให้ผู้เอาประกันภัยในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์แทนเอกสารกระดาษ โดยผู้เอาประกันภัยสามารถเลือกรับกรมธรรม์ผ่านช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ เช่น อีเมล (e-mail) หรือระบบ Custodian ที่สำนักงาน คปภ. จัดทำขึ้น อ่านมาถึงตรงนี้ หลายคนคงมีข้อสงสัยว่า “แล้ว e-Policy ใช้แทนกรมธรรม์กระดาษได้จริงไหม?” คำตอบคือ “ได้ครับ” เพราะ e-Policy เป็นเอกสารอิเล็กทรอนิกส์ที่มีการลงลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ของบริษัทประกันภัย มีผลทางกฎหมายเช่นเดียวกับกรมธรรม์ในรูปแบบกระดาษ และสามารถใช้เป็นหลักฐานในการแสดงสิทธิและหน้าที่ตามสัญญาประกันภัยได้ แต่ถ้าใครยังคุ้นเคยกับกรมธรรม์ในรูปแบบกระดาษก็ไม่ต้องกังวลนะครับ หากผู้เอาประกันภัยประสงค์จะรับกรมธรรม์ในรูปแบบกระดาษ ก็ยังสามารถแจ้งความประสงค์กับบริษัทประกันภัยได้เช่นเดิม
🗂️ แล้ว “Custodian” ล่ะ คืออะไร?
ถ้าให้จำง่าย ๆ ครับ e-Policy คือ กรมธรรม์ประกันภัยในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ ส่วน Custodian คือ “ระบบกลางของสำนักงาน คปภ. สำหรับจัดเก็บและบริหารข้อมูลกรมธรรม์ประกันภัยอิเล็กทรอนิกส์” เมื่อบริษัทประกันภัยนำส่ง e-Policy เข้าสู่ระบบ Custodian ผู้เอาประกันภัยสามารถเข้าถึง ตรวจสอบ และเรียกดูกรมธรรม์ประกันภัยในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ของตนเองผ่านระบบได้อย่างสะดวก รวดเร็ว และปลอดภัย โดย e-Policy จะเปิดให้เข้าถึงได้เฉพาะผู้เอาประกันภัยที่เป็นเจ้าของกรมธรรม์เท่านั้น
📑 แล้วกรมธรรม์ประเภทไหนที่จะออกเป็น e-Policy?
เมื่อรู้จัก e-Policy และระบบ Custodian กันแล้ว มาดูกันครับว่ากรมธรรม์ประเภทใดบ้างที่จะออกเป็น e-Policy โดยแบ่งเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ ผลิตภัณฑ์ประกันวินาศภัย ได้แก่ ประกันภัยรถยนต์ภาคบังคับ (พ.ร.บ.) ซึ่งเริ่มบังคับใช้แล้วตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2569 ประกันภัยรถยนต์ภาคสมัครใจ ประกันภัยอุบัติเหตุส่วนบุคคล (PA) ประกันภัยการเดินทางส่วนบุคคล และประกันภัยรายย่อย (Micro Insurance) รายบุคคล และ ผลิตภัณฑ์ประกันชีวิต ได้แก่ ประกันชีวิต ทุกผลิตภัณฑ์ประเภทสามัญ รวมถึงสัญญาเพิ่มเติมและบันทึกสลักหลัง ประกันอุบัติเหตุส่วนบุคคล (PA) และประกันภัย รายย่อย (Micro Insurance) รายบุคคล
🗓️ เริ่มบังคับใช้เมื่อไร?
การออกกรมธรรม์ประกันภัยในรูปแบบ e-Policy และการนำส่งข้อมูล e-Policy เข้าสู่ระบบ Custodian จะมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2570 เป็นต้นไป ทั้งนี้ ก่อนถึงวันดังกล่าว สำนักงาน คปภ. จะมีประกาศ สำนักงาน คปภ. เพื่อกำหนดประเภทกรมธรรม์ประกันภัยที่ต้องออกเป็น e-Policy และมีคำสั่งนายทะเบียนเพื่อกำหนดข้อความมาตรฐานที่ใช้สำหรับตารางกรมธรรม์และใบคำขอเอาประกันภัย รวมถึงรูปแบบการแจ้งความประสงค์ของผู้เอาประกันภัยว่าจะเลือกรับกรมธรรม์ทางอีเมล ผ่านระบบ Custodian หรือเป็นเอกสารกระดาษ เพื่อให้บริษัทประกันภัยมีแนวทางดำเนินงานเป็นมาตรฐานเดียวกันทั้งอุตสาหกรรม
💙 e-Policy และ Custodian ประชาชนได้ประโยชน์อย่างไร?
การเปลี่ยนจากกรมธรรม์กระดาษมาเป็น e-Policy ไม่ได้มีเป้าหมายเพียงเพื่อลดการใช้กระดาษ แต่ยังช่วยให้ผู้เอาประกันภัยเข้าถึงและจัดการกรมธรรม์ของตนเองได้สะดวกยิ่งขึ้น ไม่ต้องกังวลกับการค้นหาและจัดเก็บเอกสารจำนวนมาก สามารถเข้าถึงและตรวจสอบข้อมูลกรมธรรม์ผ่านช่องทางที่กำหนด รวมถึงลดความเสี่ยงจากการสูญหายของเอกสารกรมธรรม์
ขณะที่ Custodian จะเข้ามาเป็นระบบกลางในการจัดเก็บข้อมูลกรมธรรม์ โดยหากผู้เอาประกันภัยแจ้งความประสงค์รับกรมธรรม์ผ่านระบบ Custodian ระบบดังกล่าวจะเป็นอีกหนึ่งช่องทางในการรับ e-Policy ขณะเดียวกัน บริษัทประกันภัยจะนำส่ง e-Policy เข้าสู่ระบบ ทำให้ผู้เอาประกันภัยสามารถค้นหา ตรวจสอบรายละเอียดกรมธรรม์ และบริหารจัดการสิทธิประโยชน์ด้านประกันภัยของตนเองได้สะดวกยิ่งขึ้น พูดง่าย ๆ คือ จากเดิมที่เราอาจต้องค้นหากรมธรรม์ทีละฉบับ Custodian จะช่วยให้ข้อมูลกรมธรรม์ของเราเข้าถึงและตรวจสอบได้สะดวกขึ้นผ่านระบบกลางของสำนักงาน คปภ. ซึ่งนับเป็นอีกก้าวสำคัญในการยกระดับบริการด้านประกันภัยให้ทันสมัย เข้าถึงง่าย และตอบโจทย์ประชาชนในยุคดิจิทัลมากขึ้น
🔐 แล้วจะมั่นใจได้อย่างไรว่าข้อมูลของเราจะปลอดภัย?
เมื่อกรมธรรม์และข้อมูลต่าง ๆ มาอยู่ในระบบดิจิทัล คำถามที่ตามมาก็คือ “แล้วข้อมูลของเราปลอดภัยแค่ไหน?” สำนักงาน คปภ. ให้ความสำคัญกับการดูแลข้อมูลกรมธรรม์อิเล็กทรอนิกส์ผ่านระบบ Custodian โดยระบบได้รับการออกแบบให้มีมาตรการด้านความมั่นคงปลอดภัยครอบคลุมตั้งแต่ “การรับส่ง – การจัดเก็บ – ไปจนถึงการเข้าถึงข้อมูล” ข้อมูลจะถูกส่งผ่านช่องทางที่มีการเข้ารหัส พร้อมมาตรการป้องกันภัยคุกคามทางไซเบอร์ และมีการควบคุมสิทธิการเข้าถึง เพื่อให้เฉพาะระบบหรือผู้ที่ได้รับอนุญาตเท่านั้นที่สามารถเข้าถึงข้อมูลได้ นอกจากนี้ ระบบยังมีการตรวจสอบและทดสอบด้านความมั่นคงปลอดภัยโดยผู้เชี่ยวชาญอย่างเหมาะสม เพื่อช่วยลดความเสี่ยงและสร้างความเชื่อมั่นว่า ข้อมูลกรมธรรม์ประกันภัยอิเล็กทรอนิกส์ได้รับการดูแลอย่างรัดกุม สามารถตรวจสอบได้ และคำนึงถึงการคุ้มครองข้อมูลของผู้เอาประกันภัยเป็นสำคัญ
🔎 อยากตรวจสอบกรมธรรม์ ต้องทำอย่างไร?
หากต้องการตรวจสอบข้อมูลกรมธรรม์ของตัวเอง ผู้เอาประกันภัยสามารถเข้าใช้งาน ระบบ Custodian ของสำนักงาน คปภ. ได้ที่ smart.oic.or.th/policy สำนักงาน คปภ. กำหนดให้บริษัทประกันภัยแจ้งช่องทางการตรวจสอบดังกล่าวแก่ผู้เอาประกันภัย และเมื่อบริษัทนำส่งข้อมูล e-Policy เข้าสู่ระบบ Custodian แล้ว กรมธรรม์ e-Policy ทุกฉบับจะมีข้อความแจ้งให้ผู้เอาประกันภัยทราบ เพื่อให้สามารถเข้าถึง ตรวจสอบ และเรียกดูกรมธรรม์ประกันภัยอิเล็กทรอนิกส์ของตนเองได้
🦉 ก่อนจบ...น้องพิทักษ์อยากฝากไว้
น้องพิทักษ์อยากชวนทุกคนทำความรู้จัก e-Policy และ Custodian ไว้ตั้งแต่วันนี้ครับ เพราะหัวใจสำคัญไม่ได้อยู่เพียงการเปลี่ยนจาก “กระดาษ” เป็น “ดิจิทัล” แต่คือการทำให้ผู้เอาประกันภัยสามารถ เข้าถึง ตรวจสอบ และบริหารจัดการข้อมูลกรมธรรม์ของตนเองได้สะดวกยิ่งขึ้น
เมื่อเรารู้ว่ามีกรมธรรม์อะไร คุ้มครองอะไร จะเข้าถึงกรมธรรม์ได้จากช่องทางไหน และมีสิทธิเลือกรับกรมธรรม์ในรูปแบบใด ก็จะช่วยให้เรา “รู้จักความคุ้มครอง และใช้สิทธิประกันภัยของตัวเองได้อย่างมั่นใจ” ซึ่งนี่ต่างหากครับ คือประโยชน์สำคัญของการนำเทคโนโลยีมาพัฒนาระบบประกันภัยให้ใกล้ตัวประชาชนมากยิ่งขึ้น
หากมีข้อสงสัยเกี่ยวกับการประกันภัยหรือสิทธิประโยชน์ตามกรมธรรม์ สามารถติดต่อสำนักงาน คปภ. ผ่านสายด่วน คปภ. 1186 หรือ LINE Official Account : “คปภ. รอบรู้”
แล้วพบกันใหม่ใน “น้องพิทักษ์ชวนรู้” ตอนต่อไปครับ
