DOĞA DOSTU

10/11/2025

Anısına ve değerlerine saygıyla...

26/10/2025

Kapadokya'daki dünyanın en büyük yeraltı şehri Derinkuyu, nasıl dahiyane bir şekilde inşa edildi?

Kapadokya'daki ünlü peribacalarının 85 metre kadar altında, binlerce yıl boyunca kullanılmış devasa bir yeraltı şehri yatıyor.

Bugün Derinkuyu olarak bilinen ve yüzyıllar boyunca saklı kalan antik şehir birçok kat şeklinde inşa edilmişti ve 20 bin kişiyi aylarca gözlerden gizleyebilecek kapasitedeydi.

Derinkuyu'da mağara odalar yüzlerce kilometre boyunca uzandığı gibi, aynı zamanda bölgede keşfedilen 200 civarında küçük farklı yeraltı şehrinin de bu tünellere bağlanarak devasa bir yeraltı ağı oluşturmuş olabileceği düşünülüyor.

Derinkuyu bir bölge sakininin evini yenileme çalışmaları sırasında karanlık bir geçidin ortaya çıkmasıyla 1963'te yeniden keşfedildi. Bu, bugün bazı evlerde bulunan ve yeraltı şehrine açılan 600'den fazla girişten ilkiydi.

Hemen kazıya başlanmış ve yeraltı konutları, kuru gıda depoları, ahırlar, okullar, şarap imalathaneleri ve bir şapelden oluşan karmaşık bir ağ ortaya çıktı.

Bu, yeraltında güvenle saklanmış koca bir uygarlıktı. ...

30/08/2025

Denize bakmak, yıllardır insanlar için bir terapi ve huzur kaynağı olmuştur. Deniz manzarasının sakinliği ve güzelliği, ruh sağlığını olumlu yönde etkileyebilir ve stresi azaltabilir.

Deniz manzarası, insanları hemen rahatlatan ve iç huzur sağlayan bir elementtir. Su, dalgaların sakin ritmi ve okyanusun sonsuz genişliği insanların zihnini dinginleştirir.

Denize bakmak doğanın bize sunduğu ücretsiz bir hediye gibidir..

30/08/2025

Bu kene aylarca yiyeceksiz bir kapta kapalı kaldı ve yine de yumurtladı.

Keneler uzun süre hayatta kalabilir ve yumurta bırakabilir.

Bahçenizde jole gibi bir yığın görürseniz, dikkat edin. Bu bir kene yuvası ve yumurtadan çıkmak üzere.

Kaynak Cienciatum Sorpréndete

30/08/2025

İpek böceği larvaları yıllardır ipek üretiminde kullanılmaktadır.

Ancak ipek üretiminde kullanılan bu larvalar büyüdüklerinde oyuncak ayıya benzeyen güveler haline gelir.

Çin İpek Böceği Güvesi

31/07/2025

🪰 Pencereyi açarsınız hemen içeriye dalar, sonra gider tabağınızın üstüne konar, yetmezmiş gibi siz uyumaya çalışırken gelip sokar ve kaşıntıdan uyutmaz. Evet, sineklerden söz ediyoruz.

🪰 Ne dersiniz bu canlılar bir anda yok olsaydı, yaşam acaba nasıl olurdu? Sinekler olmasaydı ne olurdu?

🪰 Bazılarınızın “Ah, keşke!” dediğini duyar gibiyiz. Çünkü sinekler bize genelde rahatsız edici şeyler çağrıştırır. Kısacası küçüklerdir ama mide bulandırırlar.

🪰 Peki, hepsi bu kadar mı? Yeryüzünde var oluşlarının nedeni canımızı sıkmak mıdır? Yoksa gözden kaçırdığımız bir şeyler olabilir mi?

🪰 Sinekler bazen daha sevimli işler de yaparlar; tabii yine beslenmek amacıyla! Çiçek özü toplamak için kondukları bitkiler arasında polenlerin taşınmasını sağlar ve tıpkı arılar gibi bazı çiçekli bitkilerin tozlaşmasında -yani üremesinde- önemli rol oynarlar.

🪰 Binlerce farklı sinek türünden bazıları kimi bitkilerin tozlaşması için birebirdir. Örneğin kakao bitkisinin tozlaşmasını sağlayan tatarcık diye bilinen bir sinek türüdür.

🪰 Düşünsenize, onlar olmasaydı çikolata da olmayacaktı! Ayrıca sinekler ekosistemimizdeki yüzlerce türün temel besini oldukları için de önemlidir. Kuşlar, kurbağalar, örümcekler hatta bazı böcekçil bitkiler sineksiz yapamaz..

DOĞA DOSTU

21/07/2025

07/07/2025

🕊️Bir kuş türü vardır ki, yapraklardan yuvalarını adeta “diker” — örümcek ipeği kullanarak.

🕊️Terzi kuşunun benzersiz yeteneği, yuva yapmak için örümceklerin ipeğimsi ağlarını kullanma biçimindedir. İnce, zarif ve sivri gagasıyla, bu yapışkan ve dayanıklı ipek liflerini büyük bir dikkatle toplar ve ustalıkla kullanır. Bazen bu ipek liflerini, böcek kozası gibi diğer doğal kaynaklardan da elde eder. Genellikle süreç, uygun yaprakları seçmekle başlar: kırılmadan bükülebilecek, büyük ve sağlıklı yapraklar tercih edilir.

🕊️Tüp şeklindeki yuvanın yapımı oldukça zahmetlidir ve saatler süren titiz bir çalışma gerektirir. Terzi kuşu, gagasıyla yaprakların kenarlarına küçük delikler açar. Bu deliklerden örümcek ipeklerini geçirip düğümler atarak, ilkel ama etkili bir “dikiş” işlemi yapar. Böylece yapraklar birbirine tutturularak tüp biçiminde bir yuva oluşturulur. Yuvanın içi, yavruların konforu ve güvenliği için yumuşak otlar, tüyler ya da başka bitkisel malzemelerle döşenir.

🕊️Terzi kuşunun yuvasını dikme konusundaki hassasiyeti gerçekten dikkat çekicidir. Her bir ipek ipliği özenle deliklerden geçirilir ve düğümler sağlamlık sağlayacak şekilde atılır. Kuş bu işlemi yuvanın tamamı kapanana kadar sürdürür ve böylece hem hava koşullarına hem de yırtıcılara karşı koruyan kapalı bir yapı ortaya çıkar.

🕊️Yuvanın inanılmaz sağlamlığı da önemlidir. Bu “dikiş” tekniğiyle oluşan yapı yalnızca güvenli bir sığınak olmakla kalmaz, aynı zamanda oldukça dayanıklıdır. Örümcek ipeğiyle yapılan dikişler o kadar sağlamdır ki, şiddetli yağmur ve kuvvetli rüzgâr gibi olumsuz hava koşullarına karşı bile zarar görmeden dayanabilir. Bu, kuşun çevresine uyum sağlama yeteneğinin bir göstergesidir.

🕊️Bu benzersiz tekniğin türün hayatta kalmasında önemi büyüktür. Gelişmiş yuva yapma yeteneği, yumurtaların ve yavruların güvenliğini sağlamakla kalmaz, diğer kuş türlerine karşı da ona önemli bir avantaj kazandırır. Terzi kuşu, Allah’ın ilmi ve hikmeti sayesinde, doğadaki basit malzemeleri karmaşık ve güvenli bir yapıya dönüştürebildiğini göstermektedir.

🕊️Sonuç olarak, terzi kuşu, hayvanlar âleminde uyum ve zekânın ilginç bir örneğidir. Yaprakları örümcek ipeğiyle “dikercesine” yuva yapma tekniği, hem bilim insanlarının hem doğa meraklılarının ilgisini çekmektedir.

30/06/2025

Büyütülmüş bu fotoğraftaki yeşil bir yaprak biti ve doğanın en verimli üreme makinesidir.

Gördüğünüz şey sadece bir böcek değil... Tek bir vücuda katlanmış üç nesil.

Yeni doğmuş bir yaprak biti hamile . İçinde doğmamış kızları gelişiyor ve içlerinde mi? Daha da minik torunları.

Erkeklere gerek yok. Yaprak bitleri, çiftleşmeyi tamamen atlayarak partenogenez yoluyla kendilerini klonlayabilirler.

Tek bir yaprak biti, sadece bir mevsimde milyarlarcasına yol açabilir.

Büyümek için beklemez. Sevmek için beklemez. Sadece ürer tekrar tekrar.

Çünkü yırtıcılarla dolu bir dünyada hız hayatta kalmaktır.

Kaynak :Cienciatum Sorpréndete National georaphic The Animals.

14/02/2025

Sevgili günlük bugün bir dergi kapağı gördüm.

Bir dergi kapağı.

1970 yılında yazılmış. Bundan tam 55 yıl önce.

Bundan 55 yıl öncede bu sentetik gübre tehlikesinden bahsedilmiş.

O günden bugüne kimyasal gübre kullanımı giderek artmış.

Bu artışa rağmen gübrecilerin iddia ettiği gibi bir mahsul artışı olmamış.

Hadi iddia sahiplerini sevimdirelim oldu diyelim, olduysa bile fiyatlara etkisi olmamış.

Köylerde üretim bitmiş.

Köylü kavramı kalmamış.

Eski köyler mahalle olmuş. Köylüler yumurtasını marketten alır olmuş.

Sütünü yoğurdunu marketten alır olmuş.

Köylü kalmamış.

Topraklar ilaç adı altındaki zehirlerle zehirlenmiş.

Yer altı suları bu zehirlerden nasibini almış.

Artık şişelenmiş su tüketir olmuşuz.

O şişelerdeki kimyasal maddeler kanımıza karışmış bir çoğumuzu hasta etmiş. Çocuklarda erken ergenlik yapmış.

Toprak kalmamış, sağlıklı toprak kalmamış.

Toprak bitince bizde bitmişiz.

Umarım gelecekte sana daha güzel şeyler yazarım.

Umarım.

Murat Yılmaz
Karadeniz Doğa Tarım ve Çevre Araştırmaları Derneği

21/01/2025

🐝 Çalışkan dostlarımız sayesinde sofralarımıza gelen birçok ürünü bir daha sadece fotoğraflarda görebiliriz.

🐝 Çünkü iklim değişikliği ve zirai ilaçların kontrolsüz kullanımı arı çeşitliliğini tehdit ediyor. Ekolojik sistemin tahrip edilmesi sebebiyle arıların nüfusu azalıyor.

🐝 Eğer arılar olmasaydı, girdiğiniz bir süpermarketteki rafların yarısından fazlası boş kalırdı; yalnızca bal reyonu değil!

🐝 Sebze, meyve, tahıl ve bakliyatın da içinde olduğu bitkisel ürünlerin %70’i, otla beslenen canlılardan elde edilen süt ve et ürünleri, pamukla üretilen tekstil ürünleri, bazı kozmetikler ve hemen aklınıza gelmeyen daha birçok şey gidince, boş raflara bakakalırdınız!

15/01/2025

DOST BİTKİLER KULLANARAK TARIMSAL MÜCADELE YÖNTEMİ

1959 yılında Sudan'daki toplu çekirge istilasına tanık olan bir Alman bitki bilimcisi ve öğrencileri milyarlarca çekirgenin her ağaca saldırdığını fakat neem ağacına dokunmadığını gördüler.

O zamandan sonra bilim adamları neem'in karmaşık kimyasal silahının akarlar, nematodlar, mantar, bakteri ve birkaç virüs dahil olmak üzere 200 den fazla böcek çeşidi üzerinde etkili olduğunu öğrendiler.

Bir çok çalışmada bilim adamları bazı bitkilerin böceksavar gibi görev yaptıklarını kimisinin çevrelerinde yabani otları barındırmadıklarını keşfettiler.

Tarımsal Üretim esnasında ana bitkiye zarar vermeyen ama onun uğrayacağı saldırıları ve zararları engelleyen bitkiler olduğunu gözlemlediler. İşte bu bitkilere DOST BİTKİLER adını verdiler.

DOST BİTKİLERİN ETKİ MEKANİZMALARI

Dost bitkilerin bir çoğu nematisidal, insektisidal, fungisidal, antiviral ve zehirli biyoaktif kimyasallar içerirlerBu tür dost bitkilerin zararlı ve hastalık etmenlerini baskılamasına ALLELOPATİK etki adı verilir.

Bu tür bitkiler Başta beyaz sinek ve yaprak biti , afidler olmak üzere akarlar , bitler ve kurdlar olmak üzere bir çok farklı türde zararlıya karşı mücadelede önemli yararlar sağlarlar
Kimisi sekonder metabolitler üreterek saponin başta olmak üzere, , flavonitler , Di-hidroflavonoid ,aktif yağlar salgılayarak Repellent – Kaçırıcı veya organik asitler salgılayarak Öldürücü etkilere Sahip olabilmektedirler.

DOST BİTKİLERDEN BAZILARI ŞUNLARDIR.

KADİFE ÇİÇEĞİ

NEMATOD MÜCADELESİNDE MÜKEMMEL ANTOGONİSTİK BİTKİ:

Eski çiftçiler domates tarlalarına sıra aralarına veya sıra başlarına kadife çiçeği dikerlerdi. Böylece bir çok zararlı böceğin ve zararlı etmenin domateslerine zarar vermelerini engelleyebiliyorlardı.

(Domates ve kadife çiçeği arasında çok güzel bir sinerji vardır)Bu sistemde nematodlar ile mücadele , allelopati olarak bilinen biyokimyasal etkileşim yoluyla gerçekleşir.Kadife çiçeği kök salgıları Sitotoksit maddeler içerir. Bu Sitotoksik maddeler; nematodların gelişmesini ve büyümesini engellemektedir.Bu mücadele yöntemi hem ekonomik hem de çevresel iyileştirmeye yardımcı olur.

Kadife çiçeği kökleri

(3-buten-1-inil) ,-2,2-bitienil ve alfa terthienil gibi sentetik formlarda Nematod bastırıcı.ürünler ihtiva eder

KADİFE ÇİÇEĞİ TÜRLERİNİN EN ÇOK ETKİLEDİĞİ NEMATOD TÜRLERİ

Mloidogyne spp. (Kök-ur nematodları),
Pratylenchus spp Kök Lezyon nematodları dır
BEYAZ SİNEK MÜCADELESİNDE KADİFE ÇİÇEĞİNİN ROLÜ

Kadife çiçeğinin salgıladığı uçucu bileşikler bazı böcekler üzerinde insektisit etkisi yaratmaktadır.
Ayrıca beyaz sinek başta olmak üzere bir çok insekte çekim merkezi görevi görmekte ve Sera içini beyaz sinek saldırılarından korumaktadır.

NASIL BİR UYGULAMA YAPILIYOR.

İki türlü uygulama yapılabilir.
1-Domates veya hıyar gibi ana bitkiler dikilmeden 2- 3 ay önce Kadife çiçeği yetiştirilip üretim sahasına gömülebilir.
2-Veya üretim sahasında sıra aralarına, sıra başlarına kadife çiçeği bitkileri kullanılabilir.

HANGİ TÜR KADİFE ÇİÇEĞİ KULLANMALIYIZ

Bir Afrika çeşidi olan Tagetes minuta ve Fransız çeşidi olan Tagetes patula’ nın.yapılan çalışmalarda nematodlara karşı diğer çeşitlerden daha çok etkili oldukları gözlenmektedir.

FARE KULAĞI: gaz otu, kaz otu

Tüm bitkilerle birlikte kullanılabilen Fare kulağı, Yaprak bitleri ve kırmızı örümcekler başta olmak üzere . Zararlıların çoğunu kovar.
İçeriğinde saponinler, sıklamin glikoziti, flavonitler gibi maddeler içerirler.

Fare kulağı bitkisinin salgıladığı Saponinler tarımsal üretimde verimlerin artırılması, Nematodların kontrol altına alınması gibi konularda çok önemli faydalar sunarlar

Fusarium başta olmak üzere toprak kökenli patojenlerin kontrol edilmesi açıdından da katlkılar sağlamaktadır.
Flavonoidler, simbiyotik azot fiksasyonu ve çiçek pigmentasyonunda rol oynarlar.
Ayrıca kimyasal uyarıcı, fizyolojik düzenleyici ve hücre döngüsü inhibitörü olarak da işlev görebilirler.
Konak bitkinin kökü tarafından salgılanan flavonoidler, bezelye, fasulye, yonca ve soya gibi baklagillerle simbiyotik ilişki kuran Rhizobia'ya bakterilerine büyük katkılarda bulunurlar

HODAN OTU: Ispıt otu

Kabak, Çilek, Domates.gibi bitkilerle birlikte bulındurulan Hodan otunın özellikle tuta absolata zararlısının baskılanmasında önemli rol oynadığı gözlenmektedir.
Ayrıca içerdiği enzim ve metobolitler
Yakınındaki bitkini lezzetini arttırmakla kalmayıp, hızla büyümesine de yardımcı olur
Hodan otu toprağa gömüldüğünde mükemmel kalsiyum ve Potasyum kaynağı sağlar. Özellikle Organik tarımda üreticilerin büyük dostudur.

FESLEĞEN

Sivrisinekler de dahil olmak üzere sinekleri uzaklaştırır

DEREOTU :

Yaprak bitlerini, salyangozları ve salyangozları Üretim alanından uzaklaştırır.

NANE

Yaprak bitlerini, Afid ve beyaz sinekleri üretim alanından uzaklaştırıcı etkisi vardır.

DOST BİTKİLER son yıllarda herbisit olarak ta kullanılmaktadır. Bu konuda ayrı bir yayın yapalım.
Yine bitkileri kullanarak yapılacak ekstratlar ve bitki suları tarımsal üretimde çok ucuz ve faydalı etkilere sahip bileşiklerdir.