27/03/2025
KORRUPSIYAGA QARSHI KURASHISH BО‘YICHA MILLIY KENGASH YIG‘ILISHI BО‘LIB О‘TDI
Shu yilning 5 mart kuni Korrupsiyaga qarshi kurashish milliy kengashining yig‘ilishi bо‘lib о‘tdi. Unda О‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev ishtirok etdi. Tadbirda yurtimizda korrupsiyadan xoli muhit yaratish bо‘yicha qilingan ishlarga baho berilib, kelgusi vazifalar belgilandi. Davlatimiz rahbari ta’kidlaganidek, sо‘nggi yillarda bu illatga qarshi kurashish bо‘yicha qonunlar qabul qilinib, yangi tizim yaratildi. Parlament palatalarida mas’ul qо‘mitalar, Korrupsiyaga qarshi kurashish milliy kengashi va Agentlik tashkil qilindi. Eng muhimi, jamiyatda korrupsiya muammosini jamoatchilik muhokamasiga olib chiqadigan ochiq tizim yaratildi. Korrupsiyaning omillariga qarshi kurashilayotgani, xususan, yerni ajratishda xalqchil auksion tizimga о‘tilgani, “Shaffof qurilish” dasturi bо‘yicha ijobiy о‘zgarishlar sezilayotgani, Davlat xaridlari bо‘yicha qonun qabul qilingani, tanlov va tender raqamlashgani, bank xizmati kо‘rsatishda mahallabay ishlanayotgani, maktabgacha va maktab ta’limi, oliy ta’lim, yо‘l harakati xavfsizligi sohalari, aholi va tadbirkorlarga xizmat kо‘rsatish yо‘nalishlarida elektron tizimga о‘tilayotgani о‘z samarasini bermoqda. Natijada 200 mingga yaqin yangi tadbirkorlar bozorga kirib keldi. Elektron davlat xizmatlari soni 15 karra ortib, 721 taga yetdi, ulardan foydalanuvchilar esa, 11 milliondan oshdi. Sо‘nggi yetti yilda 120 milliard dollardan ortiq investitsiya kiritilib, iqtisodiyotimiz 2 karra о‘sdi, ya’ni о‘tgan yili ushbu kо‘rsatkich 115 milliard dollarga yetdi.
Prezident korrupsiyaga qarshi kurashish borasidagi dolzarb vazifalarni kо‘rsatib о‘tdi. Huquq-tartibot idoralari, asosan, korrupsiyani aniqlash va jazolash bilan ishlab, korrupsiyaviy omillarni tag-tomiri bilan yо‘qotadigan preventiv choralar e’tiborsiz qolayotgani qayd etildi. Shu bois Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligining ish uslubi о‘zgartirilishi belgilandi. Buning uchun, tajriba tariqasida 5 ta – Sog‘liqni saqlash, Qurilish, Suv xо‘jaligi vazirliklari, Neftegaz va Suvta’minot jamiyatlarining komplayens nazorati agentlikka о‘tkaziladi. Shuningdek, tumanlar darajasiga tushib, maishiy va tizimli korrupsiya omillari chuqur о‘rganiladi, aniq choralar ishlab chiqilib, Milliy kengashga taqdim etiladi. Korrupsiyaviy jinoyatlarning 75 foizi tuman va mahallada sodir etilayotgani bois Korrupsiyaga qarshi kurashish hududiy kengashlari tarkibi tо‘liq yangilanadi. Ularga viloyat xalq deputatlari kengashi raislari bosh bо‘ladi. Hududiy kengashlar korrupsiyaviy omillarni aniqlab, ularga barham berish uchun qonunchilikni о‘zgartirish, jazo muqarrarligini ta’minlash bо‘yicha Milliy kengashga taklif kiritadi. Endi prokuror, ichki ishlar va soliq idoralari rahbarlari sektorlar faoliyati bilan shug‘ullanmasligi belgilandi. Jinoyatchilikning oldini olish, unga qarshi kurashish bо‘yicha qо‘shimcha vazifalar qо‘yildi. Davlat xaridlarida korrupsiyaning oldini olish masalasiga alohida e’tibor qaratildi. Shu maqsadda Ekspert komissiyasi tuziladi. Davlat xaridlari bо‘yicha elektron platforma yaratiladi.
Byudjet va byudjetdan tashqari mablag‘ hisobidan asosiy vositalarni xarid qilish bо‘yicha talablar ham kuchaytiriladi. Davlat idoralarining xaridlarida mamlakatimizda ishlab chiqarilayotgan transport va mebelga ustuvorlik berish zarurligi qayd etildi. Yirik loyihalarni yuqori darajadagi korrupsiyaga qarshi standartlardan kelib chiqib baholash talabi qо‘yildi. Davlat xizmatiga professional va fidoyi kadrlarni tanlashdagi tartib va yondashuvlarni takomillashtirish bо‘yicha topshiriqlar berildi. Davlat xizmatchilari daromadini deklaratsiyalashga oid qonun zarurati qayd etilib, uning loyihasi jamoatchilik muhokamasiga qо‘yiladi. Ta’lim maskanlarida halollik g‘oyalarini singdirish, yoshlarning tashabbuslarini qо‘llab-quvvatlash muhimligi kо‘rsatib о‘tildi. Davlatimiz rahbari 55 ta aniq maqsadga yо‘naltirilgan tashabbuslarni ilgari surdi. Ular doirasida 5 ta qonun, 12 ta farmon va qarorlar ishlab chiqiladi. Korrupsiyaga qarshi kurashishda parlament, Milliy va hududiy kengashlar, fuqarolik jamiyati institutlarining roli oshiriladi. Korrupsiyaga qarshi kurashishning huquqiy asoslari kuchayadi. Deklaratsiyalash, noqonuniy boylik orttirishga oid yangi tartiblar kiritilishi natijasida korrupsiya omillari cheklanadi. Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi, tashkilotlardagi ichki nazorat tuzilmalari faoliyati kuchaytiriladi. Maishiy korrupsiyaga qarshi kurashish bо‘yicha vazirlik, idoralar rahbarlari mas’uliyati oshiriladi. Davlat xizmatlari darajasini aholi baholaydigan tizim qilinadi, eng yomon kо‘rsatkichga ega soha rahbarlari bо‘yicha chora kо‘riladi. Nazorat inspeksiyalari mustaqilligi oshiriladi. Yirik investitsiya loyihalarida, auksionlarda korrupsiyaning oldini oluvchi mexanizmlar joriy etiladi.
