22/04/2026
ĐỪNG LẤY TƯ DUY HẸP HÒI CỦA MÌNH MÀ CHẤT VẤN TRUYỀN THỐNG NHÂN ĐẠO CỦA DÂN TỘC
Gần đây trên mạng xã hội một số “nhà dân chủ” lấy tư duy hẹp hòi của mình để “phản biện” chính sách khoan hồng của Nhà nước ta bằng cách đặt câu hỏi hết sức ngớ ngẩn “Bạn có thấy người dân nghèo nào được đặc xá không?”.
Trước hết cần khẳng định, đặc xá là sự khoan hồng đặc biệt của Nhà nước do Chủ tịch nước quyết định tha tù trước thời hạn cho người bị kết án phạt tù có thời hạn, tù chung thân nhân sự kiện trọng đại, ngày lễ lớn của đất nước hoặc trong trường hợp đặc biệt, nhằm tạo điều kiện cho người phạm tội cải tạo tốt sớm được trở về với gia đình và xã hội; đồng thời là động lực để phạm nhân tích cực phấn đấu, cải tạo trở thành công dân có ích cho xã hội, từ đó hạn chế tình trạng tái phạm tội, góp phần giữ gìn an ninh, trật tự, tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển kinh tế, xã hội.
Để tạo cơ sở pháp lý cho việc triển khai thực hiện công tác đặc xá, bảo đảm chính sách nhân đạo lớn của Nhà nước được thực hiện có hiệu quả, chế định về đặc xá được quy định trong Hiến pháp và Luật Đặc xá.
Trong thời gian qua, đặc xá luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo thống nhất, đúng đắn, kịp thời của Đảng, Nhà nước và sự chủ động tích cực, phối hợp chặt chẽ, đồng bộ của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các bộ, ngành, địa phương, nhất là Bộ Công an và các thành viên Hội đồng tư vấn đặc xá, cùng với sự nỗ lực, quyết tâm của cán bộ, chiến sĩ các đơn vị thuộc Bộ Công an và Công an các địa phương nên công tác đặc xá đã được tổ chức triển khai thực hiện nghiêm túc, bảo đảm dân chủ, khách quan, công bằng, công khai, minh bạch, chặt chẽ, đúng đối tượng, điều kiện theo Luật Đặc xá năm 2018, Quyết định của Chủ tịch nước về đặc xá và Hướng dẫn của Hội đồng tư vấn đặc xá, bảo đảm tất cả các phạm nhân có đủ điều kiện đều được xem xét đặc xá và không có bất kỳ phạm nhân nào không đủ điều kiện lại được xem xét đặc xá theo quy định. Riêng trong năm 2025, Đảng, Nhà nước tổ chức nhiều sự kiện chính trị quan trọng của đất nước, do đó có 02 đợt đặc xá (đợt 30/4 và đợt 02/9) với 21.975 người được đặc xá.
Trong số những người được đặc xá, trước khi thực hiện hành vi phạm tội họ thuộc nhiều thành phần xã hội, nghề nghiệp khác nhau, có thể là công nhân, nông dân, cán bộ, công chức,… nhưng để được đặc xá thì phải đảm bảo đủ điều kiện theo quy định.
Ngoài ra, đối với trường hợp người bị kết án tử hình có đơn xin ân giảm hoặc người bị kết án có đơn kêu oan đều được Chủ tịch nước và các cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết thấu đáo, đảm bảo quyền và lợi ích chính đáng của người dân.
Nhân đạo là một trong những truyền thống quý báu của dân tộc ta và đặc xá là một trong những biểu hiện cụ thể nhất của truyền thống đó. Tuy nhiên, pháp luật luôn công bằng, nghiêm trị những kẻ ngoan cố, chống đối, cố tình vi phạm và khoan hồng đối với những người biết ăn năn, hối cải, biết quay đầu hoàn lương.
Do đó, việc đặt ra câu hỏi như trên phản ánh tư duy nhìn hẹp hòi, cái nhìn một chiều, thiển cận, đó không phải là phản biện mà là xuyên tạc chính sách khoan hồng và truyền thống nhân đạo của dân tộc ta./.
Ngọc Vĩnh