26/05/2026
HỒI ỨC XƯA CŨ.
Có những ngày ấu thơ trong tôi mãi nằm lại nơi con đường làng quanh co phủ đầy bụi nắng. Mỗi buổi chiều tan học, tôi thường ghé vào quầy bán kẹo bánh nhỏ ở đình làng — nơi có túp lều nhỏ và cũ kỹ với sạp hàng vài gói bánh ống, bánh dẻo, kẹo dừa,.. và rất nhiều loại đủ màu nằm lặng lẽ như giữ hộ cả một miền ký ức. Mệ già bán quán lúc nào cũng ngồi đó, dáng người lom khom, mái tóc bạc phơ và nụ cười hiền như khói bếp chiều quê. Mệ thường cho lũ trẻ chúng tôi thiếu vài đồng, rồi chỉ cười bảo: “Mai có thì trả mệ cũng được.” Có những ngày không có đồng nào trong tay, cũng lặng lẽ lẽo đẽo đi sau lưng chúng bạn để ngắm những món đồ chơi lung linh hay một món kẹo yêu thích.
Bây giờ đi xa, tôi vẫn nhớ cái mùi hương ngai ngái của đình làng sau cơn mưa, nhớ tiếng dép lẹp xẹp trên con đường đất nhỏ, nhớ tiếng ve kêu cháy cả một trời mùa hạ. Quầy bánh năm xưa chắc đã không còn nữa. Chỉ còn lại trong tôi một nỗi buồn rất khẽ, nhưng dai dẳng như tiếng chiều rơi trên mái ngói quê nhà. Có những ký ức càng lớn càng đau đáu, bởi ta biết mình sẽ chẳng bao giờ được sống lại những ngày bình yên ấy thêm một lần nào nữa.
Rồi một ngày tôi trở về làng cũ, đứng lặng rất lâu trước sân đình đã bạc màu theo năm tháng. Con đường quanh co ngày nào giờ đã đổ bê tông thẳng tắp, không còn những vũng nước đọng sau cơn mưa để lũ trẻ con ngồi nghịch đất. Cây nhãn trước quầy quán năm xưa cũng thay thế bởi những ngôi nhà cao tàng. Tôi cố tìm lại hình bóng mệ già bán bánh, cố nghe lại tiếng gọi quen thuộc vọng ra giữa buổi chiều nhập nhoạng, nhưng tất cả chỉ còn là khoảng trống im lìm của ký ức. Lũ bạn ngày ấy giờ cũng khôn lớn, mỗi người một phương, hẳn đôi lúc nào đó trong cuộc sống, chắc cũng nhớ về một mảng kí ức tuổi thơ ấy.
Có những điều khi còn bé ta nghĩ sẽ tồn tại mãi mãi — một mái đình, một quầy bánh nhỏ, một người già ngồi bên hiên đợi lũ trẻ tan học. Nhưng thời gian lặng lẽ mang đi tất cả, chỉ để lại trong lòng người lớn lên một miền thương nhớ không tên. Đôi khi giữa cuộc sống hối hả hiện đại, tôi bất chợt nhớ mùi kẹo ngọt ngào năm ấy, nhớ đồng tiền xu cầm chặt trong tay chạy lon ton ra đình làng, nhớ ánh mắt hiền từ của mệ già nhìn chúng tôi cười móm mém. Những ký ức ấy không ồn ào, nhưng đủ khiến lòng người chùng xuống mỗi khi nghĩ về quê nhà và tuổi thơ đã xa đến chẳng thể quay đầu...
