Instytut na rzecz Państwa Prawa

16/06/2026

🎓✨Certificate in Refugee Protection & Humanitarian Assistance – 4th Edition Completed!

We are proud to announce the successful completion of the 4th edition of the Certificate in Refugee Protection and Humanitarian Assistance, organized by the Faculty of Law, Canon Law and Administration at KUL (Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji KUL), in partnership with UNHCR Polska and the Rule of Law Institute.

Over the course of a 60-hour program, 12 students deepened their knowledge of refugee law, international human rights, asylum policy, and legal English. Classes combined theory with hands-on training, preparing participants for real-world challenges in the field of humanitarian aid.

📅The final session took place on 16.06, followed by an official closing ceremony and the awarding of certificates. Congratulations to all participants for their commitment and outstanding work!

Thank you to our partners and lecturers for making this initiative such a meaningful and impactful experience.



🎓✨Zakończenie 4. edycji Certyfikatu z zakresu ochrony uchodźców i pomocy humanitarnej!

Z dumą informujemy o zakończeniu 4. edycji programu Certificate in Refugee Protection and Humanitarian Assistance, organizowanego przez Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji KUL we współpracy z UNHCR w Lublinie oraz Instytutem na rzecz Państwa Prawa.

W ramach 60-godzinnego kursu 12 studentów pogłębiało swoją wiedzę z zakresu prawa uchodźczego, międzynarodowej ochrony praw człowieka, polityki azylowej oraz języka angielskiego prawniczego. Zajęcia łączyły teorię z praktyką, przygotowując uczestników do wyzwań pracy w obszarze pomocy humanitarnej.

📅Ostatnie spotkanie odbyło się 16.06, a kurs zakończyła oficjalna ceremonia wręczenia certyfikatów. Gratulujemy wszystkim uczestnikom za zaangażowanie i świetną pracę!

Serdeczne podziękowania dla naszych partnerów i prowadzących za stworzenie wartościowego i inspirującego programu.

15/06/2026

⚖️ Poniedziałki po ich stronie.

👧 Ważny wyrok dla dzieci z niepełnosprawnościami i ich opiekunów

Informujemy o ważnym wyroku Sądu Rejonowego Lublin-Zachód w Lublinie, VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 27 lutego 2026 r., wydanym po odwołaniu przygotowanym przez prawników Instytutu na Rzecz Państwa Prawa.

Sąd zmienił wcześniejsze orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności i zaliczył małoletnie dziecko do znacznego stopnia niepełnosprawności, wskazując jednocześnie na konieczność stałej lub długotrwałej opieki oraz potrzebę uczestnictwa w terapii zajęciowej.

Jako organizacja społeczna odnotowujemy poważny problem rodzin wychowujących dzieci z niepełnosprawnościami, którym organy orzecznicze odmawiają przyznania odpowiedniego stopnia niepełnosprawności.

Skutki takich decyzji są bardzo poważne. Rodziny zostają pozbawione dostępu do terapii zajęciowej i specjalistycznego wsparcia, świadczeń finansowych, możliwości zapewnienia stałej opieki nad dzieckiem, a także stabilności życiowej i bezpieczeństwa socjalnego.

W praktyce błędne orzeczenie administracyjne uderza nie tylko w dziecko, ale w całą rodzinę.

Problem ten w szczególny sposób dotyczy rodzin z Ukrainy, które uciekły przed wojną i próbują odbudować życie w Polsce. Rodzice dzieci z niepełnosprawnościami mierzą się jednocześnie z traumą wojenną, barierą językową, problemami mieszkaniowymi oraz skomplikowanymi procedurami administracyjnymi.

Odmowa właściwego stopnia niepełnosprawności oznacza dla nich często brak realnego wsparcia państwa w jednym z najtrudniejszych momentów życia.

To orzeczenie ma znaczenie szersze niż jedna sprawa. Pokazuje, że decyzje zespołów orzekających mogą i powinny podlegać skutecznej kontroli sądowej, jeśli nie uwzględniają rzeczywistego stanu zdrowia dziecka i jego potrzeb.

Nie są to „nasze” wygrane.
To ich sprawy. Ich potrzeby. Ich wygrane.

12/06/2026

⚖️📚 We are pleased to introduce two new members of our summer internship team – Sofia and Fatima!

Sofia is a third-year student at the University of Notre Dame, where she studies Global Affairs and International Economics. Originally from Detroit, Michigan, Sofia is excited to return to Lublin after spending last summer volunteering with Caritas Lublin and Agape. She is particularly interested in the intersection of ethics and international human rights law and hopes to pursue a career dedicated to advancing justice and human dignity around the world.

Fatima is also a third-year student at the University of Notre Dame, where she studies Political Science. She is passionate about international human rights and aspires to become an immigration lawyer. As this is her first visit to Poland, she is looking forward to learning more about the country’s history, culture, and people.

We are delighted to welcome Sofia and Fatima to our team this summer and look forward to getting to know them and working together in the months ahead.

Welcome to the team, Sofia and Fatima! 👏

11/06/2026

📢 Na naszej stronie pojawiła się nowa aktualność dotycząca świadczeń opieki zdrowotnej dla beneficjentów ochrony czasowej w Polsce.

Przygotowaliśmy materiał przedstawiający zasady dostępu do opieki zdrowotnej dla osób korzystających z ochrony czasowej. Może on być pomocny zarówno dla samych zainteresowanych, jak i dla osób oraz instytucji udzielających im wsparcia.

Informacje dostępne są w języku polskim, ukraińskim i angielskim.

🔗 Zachęcamy do zapoznania się z materiałem:

PL

10/06/2026

🌱 Dziś w naszym biurze zrobiło się trochę bardziej zielono.

Pojawiły się u nas nowe rośliny, więc poświęciliśmy trochę czasu na ich pielęgnację – przesadziliśmy je, podlaliśmy i znaleźliśmy dla nich najlepsze miejsce. Dzięki temu w każdym pokoju pojawił się zielony akcent, który będzie cieszył na co dzień zarówno nasz zespół, jak i osoby odwiedzające Fundację.

Lubimy takie małe zmiany. Rośliny nie tylko ożywiają przestrzeń, ale także sprawiają, że pracuje nam się przyjemniej.
💚🌿

08/06/2026

⚖️ Poniedziałki po ich stronie.

Dozór elektroniczny nie wyklucza przerwy w karze

🏛️ Sąd Apelacyjny uchylił błędne umorzenie postępowania

Postanowieniem z 13 marca 2026 r. (sygn. akt II AKzw 238/26) Sąd Apelacyjny w Lublinie uchylił postanowienie Sądu Okręgowego w Lublinie, który umorzył postępowanie dotyczące wniosku o udzielenie dalszej przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania.

Sąd odwoławczy podzielił argumentację przedstawioną w zażaleniu przez współpracującego z naszą organizacją obrońcę, wskazując, że samo uzyskanie zgody na odbywanie kary w systemie dozoru elektronicznego nie czyni bezprzedmiotowym wniosku o udzielenie przerwy w wykonaniu kary.

📌 Kluczowa teza orzeczenia

Sąd Apelacyjny jednoznacznie wskazał, że odbywanie kary w systemie dozoru elektronicznego nie wyłącza możliwości ubiegania się o przerwę w jej wykonaniu.

Obowiązujące przepisy przewidują możliwość udzielenia przerwy również osobom odbywającym karę w systemie dozoru elektronicznego, jeżeli przemawiają za tym ważne względy zdrowotne lub osobiste.

W konsekwencji sprawa wróci do Sądu Okręgowego, który będzie zobowiązany ocenić, czy w konkretnym przypadku zachodzą przesłanki do udzielenia dalszej przerwy w wykonaniu kary.

✅ Sprawa prowadzona pro bono

Rozstrzygnięcie zapadło w sprawie prowadzonej pro bono przez współpracującego z Instytutem na rzecz Państwa Prawa prawnika.

🌐 Dlaczego to orzeczenie jest ważne?

Jako Instytut na rzecz Państwa Prawa od lat opowiadamy się za szerszym stosowaniem środków wolnościowych zarówno na etapie postępowania detencyjnego, karnego, jak i wykonywania orzeczonych kar.

Wspieramy również rozwiązania umożliwiające odbywanie kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego, który w wielu przypadkach pozwala utrzymać zatrudnienie, zachować więzi rodzinne i funkcjonować w społeczeństwie pod kontrolą państwa.

⚖️ Znaczenie wykraczające poza jedną sprawę

Postanowienie Sądu Apelacyjnego w Lublinie może mieć istotne znaczenie dla praktyki sądowej w podobnych sprawach.

Potwierdza ono, że zgoda na odbywanie kary w systemie dozoru elektronicznego nie może automatycznie pozbawiać skazanego prawa do merytorycznego rozpoznania wniosku o przerwę w karze.

Nie są to „nasze” wygrane.
To ich sprawy. Ich prawa. Ich wygrane.

05/06/2026

⚖️📚 We are pleased to introduce Emerson, who joins our team as a Legal Intern for the Summer of 2026!

Emerson is a graduate in Political Science from the University of Toronto and is currently a Juris Doctor candidate at Columbia Law School in New York City.

We are delighted to have Emerson with us this summer and look forward to the contributions he will make to our work.

Welcome to the team, Emerson! 👏

03/06/2026

Wnioski o pobyt czasowy można składać wyłącznie online przez system MOS 📄💻

Nowe zasady budzą wiele pytań - kto musi iść do urzędu, kiedy potrzebny jest podpis pracodawcy i co z osobami z PESEL UKR?

Przygotowaliśmy krótkie wyjaśnienie najważniejszych zmian i nowej procedury.

📌 Sprawdź artykuł:

Obecnie wnioski o pobyt czasowy można składać wyłącznie elektronicznie za pośrednictwem systemu MOS (Moduł Obsługi Spraw) https://mos.cudzoziemcy.gov.pl/.

02/06/2026

⚖️ Poniedziałki po ich stronie.
W Dniu Dziecka – po stronie dziecka.

Kolejne ważne rozstrzygnięcie w sprawie dziecka z niepełnosprawnością, które wraz z rodzicami uciekło przed wojną w Ukrainie.

Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Lublinie decyzją z dnia 13 czerwca 2025 r. zmienił wcześniejsze orzeczenie po wniesieniu przygotowanego przez prawników Instytutu na Rzecz Państwa Prawa odwołania i – wbrew stanowisku organu pierwszej instancji – orzekł, że dziecko wymaga stałej lub długotrwałej opieki oraz pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.

Jednocześnie wydłużono okres obowiązywania orzeczenia aż do 2028 roku.

Takie rozstrzygnięcie ma ogromne znaczenie praktyczne. Potwierdzenie konieczności stałej opieki otwiera drogę do uzyskania należnych świadczeń opiekuńczych, wsparcia finansowego dla rodziców i opiekunów, dostępu do rehabilitacji i terapii, stabilizacji sytuacji rodzinnej oraz zapewnienia dziecku codziennego bezpieczeństwa i właściwej opieki.

▪️Problem, który dotyka wiele dzieci z Ukrainy

Jako Instytut na Rzecz Państwa Prawa obserwujemy, że podobne przypadki bardzo często dotyczą dzieci z Ukrainy, które wraz z rodzinami uciekły przed wojną i próbują odnaleźć się w polskim systemie wsparcia.

W efekcie dzieci wymagające stałego wsparcia zbyt często otrzymują orzeczenia, które nie odzwierciedlają ich rzeczywistego stanu zdrowia i potrzeb.

▪️Potrzebna rzetelna praktyka orzecznicza

To rozstrzygnięcie pokazuje, że błędne decyzje mogą zostać skutecznie zmienione, jeśli sprawa zostanie dobrze poprowadzona i oparta na dokumentacji medycznej oraz realnych potrzebach dziecka.

Szczególnie ważne jest to w sprawach dzieci z zaburzeniami rozwojowymi, neurologicznymi oraz w spektrum autyzmu, które często spotykają się z zaniżaniem wskazań dotyczących opieki.

Nie są to „nasze” wygrane.
To ich sprawy. Ich potrzeby. Ich wygrane.

29/05/2026

📌 Podsumowanie maja

W maju kontynuowaliśmy działania informacyjne i poradnicze dla cudzoziemców przebywających w Polsce.

Nasz Zespół prowadził sesje informacyjne oraz udzielał indywidualnych konsultacji prawnych podczas wizyt w placówkach Polskiego Czerwonego Krzyża w Chełmie, Biłgoraju, Włodawie i Zamościu, a także Caritas w Lublinie, Siedlcach i Zamościu, Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Stalowej Woli oraz w Janowie Lubelskim.

Odwiedziliśmy również Strzeżony Ośrodek dla Cudzoziemców oraz recepcyjny Ośrodek dla Cudzoziemców w Białej Podlaskiej, gdzie wyjaśnialiśmy cudzoziemcom ubiegającym się o ochronę międzynarodową w Polsce zawiłości prawne.

W Bibliotece Migracyjnej odbyły się trzy spotkania integracyjne, a także szkolenie dla studentów prawa.

Przez cały miesiąc świadczyliśmy również bezpłatne poradnictwo prawne:

📍 od poniedziałku do czwartku w Baobabie przy ul. Krakowskie Przedmieście 39b,
📍od poniedziałku do piątku w biurze Fundacji przy ul. Chopina – stacjonarnie oraz telefonicznie.

Dziękujemy wszystkim osobom i instytucjom, z którymi mieliśmy okazję współpracować. Każde spotkanie i każda udzielona porada to kolejny krok w kierunku zapewnienia cudzoziemcom dostępu do rzetelnej informacji oraz skutecznego wsparcia w korzystaniu z przysługujących im praw. 💙

📸 Poniżej możecie zobaczyć kilka zdjęć z naszych majowych aktywności.