23/05/2026
π πππ¨πππ¬ πππ¬π’ π ππ πππ‘ππ£ππ‘ππππ₯ππ‘ππͺππ‘!
Taas-kamaong saludo ug pag-ila ang gihatag sa Anakbayan UP Cebu sa mga rebolusyonaryong martyr sa niaging UP Cebu lider-estudyante nga si Vince Francis βDingβ Dingding, o Ka Poy, sa iyang puspusang pag-alagad sa katawhan sulod ug gawas sa tunghaan. Kauban niya ang upat pa ka anak sa bayan nga sila Rolando βKa Anyoβ Dantes Jr., Jobert βKa Robiβ Casipong, Gilbert βKa Kolintongβ Tingson, ug Alex βKa Kayaβ Chavez Languita, nga gipatay sa berdugong estado sa Cauayan, Negros Occidental.
Wala si Kuya Ding didto tungod kay gusto siya og gubat. Wala siya didto tungod kay nangita siya og dungog, gahum, o personal nga kaayohan. Sama siya sa daghang ordinaryong kabatan-onan nga adunay damgo, pamilya, ug kaugalingong mga handom sa kinabuhi. Apan sa dihang nakita niya ang tinuod nga kahimtang sa katawhan, ilabi na sa mga mag-uuma sa Negros, dili niya kaya nga magtan-aw lang sa layo.
Naa si Kuya Ding didto kay nasakitan siya sa kamatuoran nga ang mga mag-uuma nga nagpatubo sa atong pagkaon mao pa ang unang gigutom. Nasakitan siya sa pagtan-aw sa mga tawo nga migugol sa ilang tibuok kinabuhi sa pagtikad sa yuta apan wala gihapoy katungod niini. Nasakitan siya nga ang pinakakugihang mamumuo sa kaumahan mao pay labing gihikawan sa yuta, sweldo, seguridad, ug kaugmaon. Ug sama sa usa ka igsoon nga dili makatug nga nahibalo nga adunay nag-antos, mipili si Kuya Ding nga mouban kanila.
Naminaw siya sa ilang mga istorya. Nakigkatawa siya uban kanila. Nakig-ambit siya sa ilang pagkaon, bisan gamay ra. Nakitulog siya sa samang yuta nga ilang gitikad. Nakasinati siya sa ilang kahadlok, apan labaw sa tanan, miuban siya sa ilang paglaum.
Apan sa mata sa estado, ang pag-alagad sa katawhan usa na ka sala. Ang pagbarog kauban sa mag-uuma, mamumuo, kabus, ug dinaugdaug gihimong basehan sa pag-red-tag, pagpaniktik, pagharas, pagdakop, ug pagpatay. Mao kini ang makinarya sa pasistang estado: himuong kaaway ang mosulti sa kamatuoran, himuong kriminal ang motindog para sa hustisya, ug himuong target ang motabang sa katawhan.
Ang nahitabo kang Kuya Ding ug sa iyang upat ka kauban dili bulag nga insidente. Kini kabahin sa dugay nang pamamasismo ug pagpamatay sa Negros. Gikan sa Bilar 5, Kabankalan 7, Toboso 19, ug karon sa Cauayan, balik-balik ang naratibo sa AFP: patyon ang mga tawo, tawgon silang rebelde, ipresentar ang panghitabo isip βengkwentro,β ug tabunan ang kamatuoran.
Apan dili na matabunan sa ilang mga pulong ang baho sa dugo. Dili na matago sa ilang mga pahayag ang klarong kamatuoran: adunay mga panghitabo nga giila sa katawhan ug sa mga human rights group isip masaker, dili engkwentro. Kung ang mga biktima gihulagway dayon nga kaaway sa estado bisan wala paβy independente ug tinuod nga imbestigasyon, kung ang mga testimonya sa komunidad gisalikway, ug kung ang mga patay dili na makasulti aron depensahan ang ilang kaugalingon, klaro nga ang AFP wala lamang nagahimo og operasyonβnaghimo kini og naratibo aron limpyohan ang kaugalingong kamot gikan sa dugo.
Dinhi makita ang pagkawalay-legitimo sa AFP sa mata sa katawhan. Balik-balik nga nagkahiwi ang ilang mga pahayag, nagkasumpaki ang ilang mga bersyon, ug naguba ang ilang kredibilidad sa matag testimonya sa komunidad nga ilang gipahilom. Ang ilang gitawag nga βpeace and orderβ kahadlok ang dala. Ang ilang gitawag nga βcounterinsurgencyβ pagpanumpo sa katawhan ang tumong. Ang ilang gitawag nga βencounterβ kanunay nang gigamit aron pahilomon ang pangutana: kinsa ba gyud ang gipatay, ug nganong gipatay sila?
Mao kini ang rason nganong nagpadayon ang armadong pakigbisog sa Pilipinas. Dili kini mitubo gikan sa kawang. Dili kini mitungha tungod sa kapritso sa pipila ka tawo. Mitubo kini gikan sa yuta nga gikawat sa mag-uuma, sa sweldo nga dili makabuhi sa mamumuo, sa kagutom nga gipasan sa kabus, ug sa usa ka sistemang nagpabiling alang-alang kolonyal ug alang-alang pyudal. Sa usa ka katilingban nga ang yuta kontrolado sa pipila ka agalong yutaan, ang ekonomiya gihigot sa interes sa langyaw nga kapital, ug ang gobyerno nagsilbi sa mga nagharing uri imbes sa katawhan, ang kapobrehon dili aksidente. Ang kagutom dili natural. Ang kawalay-yuta dili simpleng kapalaran. Kini produkto sa sistema nga gituyo aron magpabiling dato ang iilan samtang gipuga ang kadaghanan.
Ug kung ang katawhan mangayo og yuta, bala ang tubag. Kung mangayo og sweldo, pasista ang tubag. Kung mangayo og hustisya, red-tagging ang tubag. Kung mangayo og kinabuhi nga may dignidad, militarisasyon ang tubag.
Busa ang pangutana dili nganong adunay mosukol. Ang pangutana mao: nganong padayon nga gipugos sa estado ang katawhan ngadto sa kahimtang diin ang pagsukol nahimong makatarunganong tubag sa inhustisya?
Ang armadong pakigbisog nagpadayon tungod kay wala pa mahuman ang batakang problema sa yuta, sweldo, kagutom, ug kagawasan. Nagpadayon kini tungod kay ang mga mag-uuma sa Negros nagpabiling walay yuta sa kaugalingong yutang ilang gitikad. Nagpadayon kini tungod kay ang mga mamumuo nagpabiling ginansya sa kapitalista apan giuhaw sa hustong suhol. Nagpadayon kini tungod kay ang kabatan-onan nga mangutana sa sistema ginapahilom, samtang ang mga korap ug berdugo ginapanalipdan.
Ang pagkamatay ni Kuya Ding dili dapat ihimulag sa kinatibuk-ang kahimtang sa Negros ug sa nasud. Siya gipatay sa samang sistema nga mipatay sa daghang mag-uuma, mamumuo, Lumad, aktibista, ug ordinaryong Pilipino nga nangahas moingon: sobra na ang pagpanglupig.
Apan nasayop ang estado kung nagtuo kini nga ang pagpatay kang Ding makapatay sa iyang prinsipyo. Nasayop sila kung nagtuo sila nga ang bala makapahilom sa kamatuoran. Nasayop sila kung nagtuo sila nga ang usa ka masaker makapahunong sa katawhan sa pagpangayo og yuta, hustisya, ug kagawasan.
Kay sa matag Ding nga ilang patyon, mas daghan pang Dingpangkaraniwan ang motindog.
Dingpangkaraniwan ang kabatan-onang dili na mosugot nga himuong hilom nga tumatan-aw. Dingpangkaraniwan ang estudyanteng mokanaog sa komunidad aron makakat-on gikan sa masa. Dingpangkaraniwan ang mamumuo nga mopangayo og makabuhi nga sweldo. Dingpangkaraniwan ang mag-uuma nga mogunit sa yuta ug moingon: amo kini, kami ang nagtikad niini. Dingpangkaraniwan ang matag usa nga mopili sa katawhan bisan pa sa hulga sa estado.
Busa karon, dili igo ang pagbangutan. Ang pagbangutan kinahanglan mahimong pag-alsa sa panimuot. Ang kasubo kinahanglan mahimong kolektibong kapungot. Ang kapungot kinahanglan mahimong organisadong kusog sa katawhan.
Hustisya para kay Ding!
Hustisya para sa Cauayan 5!
Hustisya para sa Bilar 5!
Hustisya para sa Kabankalan7!
Hustiysa para sa Toboso 19
Hustisya sa tanan biktima sa berdugong estado!
Ipadayon ang pakigbisog alang sa yuta, sweldo, katungod, hustisya, ug tinuod nga kagawasan!
Mabuhay ang alaala ni Ding!
Mabuhay ang tanang Dingpangkaraniwan!
Serve the people!
